خانواده شیعی » ازدواج » همسرداری »

ناتوانی جنسی مردان و سردمزاجی بانوان

ناتوانی جنسی مردان
یکی از هدف‌های ازدواج، پاسخگویی به نیازهای جنسی است، متأسفانه برخی از افراد به دلایل گوناگون، دچار ناتوانی‌های جنسی و سردمزاجی هستند، و قادر به ارضای مطلوب نیازهای جنسی همسر خود نیستند. این وضعیت در درازمدّت، آسیب‌زا است و هر یک از زوجین باید با شجاعت و صداقت به این مشکل توجه کند و با مشورت با افراد متخصص مانند روان پزشک، متخصص روان شناسی، متخصص غدد، متخصص زنان، متخصص کلیه و مجاری ادرار و مشاور خانواده به حل و فصل آن بپردازد. سردمزاجی، یکی از شایع‌ترین اختلال‌های جنسی است که به جز موارد نادری که نتیجه ی اختلال در کار غدد جنسی است، اغلب جنبه ی روانی دارد. (ایزدی، ۱۳۵۶) مقاربت، نوعی معامله ی فیزیولوژیک و عاطفی و روانی متقابل بین زن و شوهر است و یکی از مهم‌ترین عوامل رضایت و موفقیت عمل زناشویی، رضایت عاطفی و روانی متقابل بین زن و شوهر می‌باشد. قابل ذکر است که نقش عوامل روانی در چگونگی عمل زناشویی زن بیشتر از مرد حائز اهمیت است و گاهی اوقات زن سردمزاجی را به عنوان مکانیسمی علیه بدرفتاری شوهر به کار می‌برد. از این رو شوهری که مسئله «تمکین» را مطرح می‌سازد، باید خود زمینه‌های عاطفی مثبت را در همسرش به وجود آورد.
انتقاد در امور جنسی و روابط زناشویی، بدون تردید یکی از دشوارترین انواع انتقاد است و هیچ انتقادی دردناکتر از اشاره به ناتوانی جنسی طرف مقابل نیست؛ در حالی که باید اذعان کرد که ریشه ی اکثر مسایل و مشکلات، از بستر زناشویی آغاز می‌شود و تعامل زناشویی سالم، کلید فرایند خانواده ی مطلوب است.
(بارگر ۱۳۷۵) (۱) بدیهی است که قدرت پاسداری از حریم ارزش‌ها و غلبه بر قوی‌ترین کشش‌های غریزی زمانی می‌تواند به نحوی شایسته اعمال گردد که به این کشش‌های غریزی در بستر طبیعی و مشروع مطلوب و رضایت‌بخش پاسخ گفته شود. خالق انسان بر این نکته تأکید دارد.
بسیاری از کشاکش‌ها و شاید غالب خانه‌گریزی‌ها، سردیها و بی‌تفاوتی‌ها ی خانوادگی، ناشی از عدم حسن تأمین و ارضای این نیاز طبیعی و غریزی می‌باشد. گاه برخی از ناتوانی‌ها و یا خود کامگی مردان و سردمزاجی‌ها و یا بی‌رغبتی‌های زنان از اساسی‌ترین موانع حسن تأمین این نیاز طبیعی است. در هر حال بهره‌گیری از مشاوره‌های تخصصی و سود جستن از بعضی توصیه‌های درمانگری می‌تواند در این ارتباط مفید واقع گردد.
همسران برتر همواره به دور از سردمزاجی‌ها، بی‌حوصلگی‌ها، خود توجهی‌ها، خود کامگی‌ها و خودارضایی‌ها به تأمین و ارضای هماهنگ و مشترک این طبیعی می‌اندیشند.
همسران برتر در روابط زناشویی خود، به این جاذبه ی پرقوت به نحو مطلوب و مؤثر معنا می‌بخشد و زمینه ی تأثیرگذاری هر گونه محرک‌های بیرونی و آسیب پذیری‌ها را از بین می‌برند. همسران برتر به خوبی می‌دانند که در سایه ی حسن تأمین نیازها، بخصوص نیازهای زیستی و روانی است که زمینه ی بهداشت روانی همسر و آرامش کانون خانواده فراهم می‌گردد و رشد و شکوفایی و تعالی شخصیت محقق می‌شود.
همسران برتر می‌دانند که تأمین و ارضای نیاز پرقوت زیستی – غریزی، عمده‌ترین نقش را در جاذبه‌های زندگی مشترک زوجین بر عهده دارد و خداوند اصل تمکین را در این ارتباط از حقوق حقه ی زوج قرار داده است و ارضای شروع این نیاز اساسی زوجین لازمه ی رشد مطلوب و متعالی شخصیت است).(۲)
یکی از قوی‌ترین غرایز، غریزه ی جنسی است که اساسی‌ترین و مهم‌ترین نیاز انسان هاست. در آمارهای رسمی و غیر رسمی که به وسیله ی روزنامه‌ها، اعلام شده است. و نشان داده که درصد بالایی از طلاق و جدایی‌ها و اختلافات خانوادگی، ناشی از عدم توانایی مرد و یا سردمزاجی بانوان است. در همایشی که در دانشگاه شاهد (۳) برگزار شد در پایان همایش اعلام شد بیش از ۵۰ % طلاق‌ها، ناشی از عدم توانایی مردان در مسایل زناشویی است (سرپرست کلینک سلامت خانواده، دکتر سید کاظم فروتن) در یک مصاحبه اعلام کرد: باید با مسایل جنسی، علمی برخورد کرد. وی تصریح نمود که جامعه ی ما به علل متفاوت، تاکنون رویکردی عالمانه به این موضوع نداشته است. بنابراین برخورد احساسی در نگرش به مسایل جنسی، مشکلات را بیشتر از گذشته خواهد کرد. در حالی که باید از تعصبّات غلط در طرح مسایل جنسی جلوگیری به عمل آورد.
وی افزود: مسئولان باید در بعد تربیتی، روانشناسی، روان پزشکی، حقوقی و فرهنگی و اجتماعی جنسی به طور علمی برخورد کنند و در تمامی کشورها نیز با این گونه مسایل با دید علمی نگاه می‌کنند زیرا مشکلات جنسی انحراف جنسی نیست بلکه در صورت آموزش مسایل غلط، امکان انحراف وجود دارد و براساس آموزه‌های دینی ما هیچ نهادی نزد خداوند محبوب‌تر از نهاد خانواده نیست و آنچه جامعه را به سمت آرامش می‌برد، تشکیل خانواده است. نگاه اسلام هم به غریزه ی جنسی نگاه نفی و خشونت نیست، بلکه ارضای صحیح آن تأکید شده است به همین دلیل نباید به علت نداشتن برنامه ریزی برای کاهش مشکلات جنسی، صورت مسئله را به کلی پاک کرد. وی تصریح کرد. به علّت حساسیت و گستردگی مسایل جنسی و نقش اساسی آن در دوام خانواده باید شرایط مناسب را برای نگاه مثبت به مسایل سلامت جنسی فراهم کرد. زیرا صحبت از سلامت جنسی در کشور به صورت یک ضد ارزش در آمده است. این در حال است که آموزه‌های دینی و فرهنگ، در نگرش به سلامت جنسی کاملاً متفاوت است. بنابراین هر اندازه سلامت جنسی در افراد سالم ارتقا یابد کانون خانواده از استحکام بیشتری برخوردار خواهد شد.
وی تصریح کرد تعداد افراد متخصص برای آموزش و یا درمان اختلالات جنسی در کشور، بسیار کم هستند و یاد آور شد بسیاری از افرادی که درباره ی مسایل جنسی در کشور فعالیت می‌کنند، اطلاعاتی از درمان و یا نگرش صحیح به نحوه ی برخورد با مشکلات جنسی ندارند. بنابراین وظیفه ی وزارت علوم و وزارت بهداشت است که با ایجاد رشته ی تخصصی خانواده و سلامت جنسی، افراد خاصی را برای این مشکل جدی ولی به ظاهر پنهان جامعه تربیت کنند؛ زیرا این موضوع با بنیاد خانواده در ارتباط است و انجام کارهای نسنجیده و غیر علمی و نیز ورود افراد با اطلاعات محدود و یا بدون تعهّدِ لازم، ممکن است نه تنها به تشدید اختلالات دامن بزند بلکه در برخی موارد مفسده‌انگیز هم باشد.
فروتن تصریح کرد براساس برخی تحقیقات حداقل ۵۰ % طلاق‌هایی که در دادگاه خانواده به دلیل دیگر صورت می‌گیرد، ریشه در مسایل جنسی دارد. به تجربه ثابت شده در زوج‌هایی که مسایل جنسی، زناشویی و ارتباطات عاطفی زن و شوهر مناسب نیست در تربیت فرزندانشان ناموفق بوده، عمده ی این فرزندان، مستعد انحرافات فرهنگی و اخلاقی می‌باشند. (۴)
ضمناً آقای مجد، رییس بهداشت جنسی دانشگاه تهران، در مصاحبه‌ای که با روزنامه ی سلامت داشتند، اعلام کردند: به اعتقاد من، بیش از ۷۰ % طلاق‌ها ناشی از عدم آگاهی زن و مرد از روابط جنسی است.
در این بخش برای آشنایی خانواده‌های محترم و زوج‌های جوان ابتدا به علل ناتوانی جنسی مردان پرداخته و سپس راه‌های درمان را بیان می‌کنیم.

علل ناتوانی جنسی مردان
۱. خودارضایی در مردان.
در این عمل که اسلام آن را نهی کرده است: پیامبر (صلی الله علیه و آله و سلم) فرمودند:
«اَلنّاکحُ بِالکَفَّ مَلعُونٌ». (۵)
کسی که با دست، خود را راضی کند ملعون است.

با خودارضایی، دو مشکل در فرد ایجاد می‌گردد: ۱. پارگی میزراه ۲. ترکیدن اجسام غاری در دستگاه تناسلی مرد؛ لذا عامل ناتوانی جسمی در مرد خواهد شد. (۶)
۲. عوامل روحی، شرم و حیا و خجالت کشیدن؛
۳. عدم آمادگی فکر و عدم داشتن تجربه ی جنسی؛
۴. ترس و احساس حقارت از عدم توانایی؛
۵. انحراف جنسی؛
۶. خستگی از کار زیاد و سخت؛
۷. ناراحتی عصبی، گرفتاری‌های روزانه؛
۸. مشکلات زندگی، برخوردهای نامطلوب؛
۹. مواد مخدر، مشروبات الکلی؛
۱۰. تغذیه نامطلوب و عدم رشد جسمانی کامل؛
۱۱. پرکاری و یا کم کاری غده ی تیرویید؛
۱۲. ناتوانی از لحاظ ساختمان درونی از قبیل کمبود یک بیضه، کوچکی بیضه‌ها و تنبلی بیضه‌ها؛
۱۳. مورد تحقیر قرار گرفتن از طرف زن به خاطر عدم توانایی جنسی؛
۱۴. سالخوردگی؛
۱۵. بیماری‌ها خصوصاً دیابت، ناراحتی قلبی و کلیوی؛
۱۶. کم اشتهایی جنسی؛
در بعضی موارد ناتوانی جنسی معلول کمبود هورمون‌ها، اختلالات موضعی اعضا تناسلی یا عوامل سرشتی دیگری که منجر به کمبود احتیاجات و قدرت جنسی مرد می‌شوند می‌باشد و در خیلی از موارد، ناتوانی جنسی ریشه در مسایل روحی و روانی فرد دارد، از جمله:
الف) تعلق زیاد به مادر ب) ترس و اضطراب
ج) کشمکش‌های روحی د) مزاج عصبی
ه) علاقه به جنس موافق
این‌ها عوامل ناتوانی جنسی در مردانند: البته باید گفت ناتوانی‌های جنسی قابل درمان هستند، ولی باید تحت نظر اطبای حاذق و ورزیده انجام گیرند. (۷)

درمان ناتوانی جنسی مردان
بسیاری از مردان جوان و میانسال و مسن، از ناتوانی جنسی گله دارند. گرچه طب جدید با تزریق هورمون و تجویز داروهای شیمیایی این قضیه را بر طرف می‌نماید. ولی در گذشته با خوردن غذاها و خوراکی‌های مفید و همچنین با مصرف گیاهان سنتی، این ناتوانی را معالجه می‌کردند.

۱. ضعف و سستی در اثر ضربه زدن به کمر، حمل بار سنگین و یا زمین افتادن.
در این صورت لازم است با روغن زیتون و روغن سبز و یا روغن حیوانی خالص یا مومیایی، کمر را ماساژ داده و با پارچه ی پشمی ببندد و استراحت کند.

۲. ضعف و سستی به خاطر رطوبت و کار روزانه.
مصرف عسل و کرفس، نارگیل، خرما و کشمش، موز، تخم مرغ. پرهیز از خوردن ماست، گوجه فرنگی، کاهو و خیار برای رفع این موضوع مؤثر است.

۳. کسانی که به علت شهوترانی افراطی دچار مشکل شده‌اند و به اصطلاح شارژ آن‌ها خالی شده است.
بهار نارنج، عرق بیدمشک، مربای به، کمپوت هویج، انجیرخشک، توت فرنگی، سیر و پیاز سفید، باقلا پخته، گردو و خرما، پسته ی خام، نارگیل، بادام زمینی بوداده، شیر، عسل، تخم مرغ، گوشت شتر، مرباجات و زعفران، مؤثر و مفید است.
تمامی کسانی که دچار سستی و ضعف و ناتوانی جسمی هستند، بایستی از خوردن غذاهایی که طبیعتی سرد و مرطوب دارند اجتناب نمایند. مصرف زیاد نمک طعام، علاوه بر این که از دید چشم می‌کاهد، شهوت را نیز کم می‌کند.
ورزش کردن و اجرای تمرین‌های بدنی، چه به لحاظ حفظ تندرستی، و چه از نظر مراقبت از سلامت روانی و جمله بهداشت روابط جنسی، در خور توجه فراوان است، در هر حال اگر نیم ساعت پیش از نزدیکی به نرمش‌هایی بپردازید، عامل تقویت شما در امر جنسی خواهد بود. (۸)

۴. دستگاه واکیوم همراه
دستگاه واکیوم وسیله‌ای است که جهت درمان اختلالات نعوظ به طور گسترده مورد استفاده قرار می‌گیرد و استفاده ی درمانی از آنها برای مردان مبتلا به ناتوانی جنسی بی‌خطر است. این دستگاه در افراد مسن‌تر بیشتر از جوانان مورد قبول قرار گرفته است. این دستگاه در سال ۱۹۸۲ به وسیله ی مرکز نظارت بر دارو و غذای آمریکا (fda) مورد تأیید قرار گرفت. و به عنوان یک روش درمانی مناسب به وسیله ی انجمن اورولوژی آمریکا نیز مورد تأیید قرارگرفته است. (۹)

کاهش میل جنسی
کاهش میل جنسی یا از بین رفتن آن در دوران زناشویی شایع‌تر از آن است که اغلب گمان می‌کنند. به استناد پژوهشی که در این زمینه تا ۴۰ درصد زوج‌های خوشبخت به کاهش میل جنسی خود اشاره کرده‌اند به طور که شیدایی اوایل ازدواج، شعله‌های اشتیاق را افزایش می‌دهد. با به سر رسیدن این دوران شدت میلی جنسی نیز کاهش می‌یابد. هنگامی که زندگی مشترک ادامه می‌یابد. مقوله‌هایی نظیر کسب معاش و تدارک مسکن، تربیت فرزند بخشی از نیرویی را که سابقاً صرف معاشقه می‌شد به خود مشغول می‌کنند به تدریج انگیزه‌های دیگر کار بر عاشق و عاشقی غلبه می‌کند و سرانجام خستگی و فشار ناشی از فعالیت شغلی، کارهای منزل و فرسودگی جسمی، میل جنسی را کاهش می‌دهد. (۱۰)

علل سردی مزاج بانوان
سردمزاجی، اصطلاحی پر مصرف است، اما به ندرت در معنای صحیح خود به کار می‌رود؛ چنان که امروزه با شنیدن اصطلاح سردمزاجی مجموعه‌ای از بی‌میلی جنسی، تحریک نشدن و لذت نبردن از روابط جنسی است. سردمزاجی در زنان معادل ناتوانی جنسی در مردان است.
در تحقیقات ثابت شده که ۹۰ % سردمزاجی بانوان، ناشی از عدم آگاهی مردها از روابط جنسی است. در اینجا فقط به عامل سردمزاجی زنان اشاره خواهیم کرد.
۱. زن‌ها نمی‌توانند در کنار مردهایی که به او علاقمند نیستند، به نیازهای جنسی مرد پاسخ مثبت بدهند، لذا در فعالیت‌های جنسی سرد هستند.
۲. دخترانی که در خانه‌هایی زندگی کرده‌اند که پدران سخت‌گیر، پرخاشگر، و کنترل چی داشته‌اند نسبت به جنس مرد تنفر پیدا می‌کنند.
۳. عدم آگاهی از روابط جنسی؛
۴. بیماری‌هایی مانند (دیابت، فشار خون، بیماری قلبی، اختلال در غدد تیرویید، صرع، مصرف داروهای ضد افسردگی، قرص‌های ضد حاملگی)؛
۵. کم رویی زن (در خانواده‌هایی که اولین تجربه ازدواج بوده یا دختر به شدت کم رو و خجالتی است)؛
۶. محرومیت از ارضا؛
۷. انحرافات جنسی؛
۸. ضعف عمومی – کمبود آهن، سوء تغذیه؛
۹. عوامل شغلی (اتمام انرژی زن و مرد که در محل کار مصرف می‌گردد.)
۱۰. ترس از ناکامی در عمل جنسی ؛
۱۱. مصرف زیاد الکل و مواد مخدر؛
۱۲. ترس از حاملگی و بچه دار شدن ؛
۱۳. ترس از حضور بچه ها.
۱۴. تنفر از مرد، (ازدواجهای اجباری و تحمیلی. زن به شدت از مردی که دلخواه او نیست تنفر دارد)
۱۵. تلافی بی‌مهری و بی‌محبتی مرد، در روایتی پیامبر (صلی الله علیه و آله و سلم) فرمودند:
«روز زن خود را کتک می‌زنی، شب توقع داری او را در آغوش بکشی». (۱۱)
باید ذهنیت زن را نسبت به خود مثبت کنی؛ والا زن در عمل جنسی فعال نیست و سرد است.
۱۶. زن عمل جنسی را بد و منفور می‌داند (این عمل را یک عمل حیوانی و غیر اخلاقی می‌داند) در صورتی که در دین اسلام و در روایات ما برای این عمل ثواب نوشته شده است و نه تنها بد نیست، بلکه امری است توأم با اجر اخروی.
پیامبر (صلی الله علیه و آله و سلم) فرمودند:
«زمانی که مرد با همسر خود نزدیکی می‌کند.
الف) مانند شخصی است که در راه خدا جهاد کرده است.
ب) گناهان او مانند ریختن برگ درختان در پاییز می‌ریزد.
ج) از گناهان پاک می‌گردد». (۱۲)
پیامبر (صلی الله علیه و آله و سلم) فرمودند:
«وقتی بنده ی مؤمنی با همسر خود نزدیکی می‌کند، هفتاد هزار ملک بال‌های خود را می‌گسترانند و در این هنگام رحمت الهی نازل می‌گردد و برای هر قطره ی غُسل، خدا یک خانه در بهشت به او می‌دهد».(۱۳)
۱۷. زن در آن زمان از یک مسئله رنج می‌برد. به طور مثال: بیماری پدر یا مادر یا فرزند، اختلاف او با دیگران و…
۱۸. زنانی که به بیماری وسواس مبتلا هستند.
۱۹. خستگی بیش از حد، کار زیاد در خانه.
۲۰. جنسیت مردانه.
۲۱. ارثی بودن؛
۲۲. مصرف داروهای روان گردان (قرص‌های ضد افسردگی، داروهایی مانند آنتی سایکوتیک‌ها)؛
۲۳. انتقاد از همسر در رختخواب (انتقاد یا سرزنش همسر یا تحکّم عامل سردمزاجی است)؛
۲۴. درد اعضای تناسلی؛
۲۵. اختلالات عمیق روانی). (۱۴)

درمان سردمزاجی بانوان
اختلال عملکرد جنسی در زنان، یک اختلال بسیار شایع است که منجر به استرس شخصی زیادی می‌شود و ممکن است بر کیفیت زندگی تأثیر داشته باشد. مطالعاتی که آناتومی، فیزیولوژی و پاتوفیزیولوژی عملکرد و اختلال عملکرد جنسی زنان را بررسی می‌کنند، محدود هستند. لذا ارزیابی و روان شناسی و پزشکی جامع و مشترک، آموزش مستمر بیمار و همسرش، تعدیل علت‌های عودکننده و درمان دارویی به شخص توصیه می‌گردد. (۱۵) و مراجعه به متخصصین در درمان سردمزاجی می‌تواند زمینه ی درمان را فراهم نماید.

پی‌نوشت‌ها

۱. دکتر احمد به پژوه، خانواده و فرزندان، کتاب دوم، ص ۲۶۱.
۲. دکتر غلامعلی افروز، همسران برتر، ص ۸۳.
۳. دانشگاه شاهد، ۲ \۹ \۸۴ ،چهار شنبه و پنج شنبه، روزنامه ایران ۱۹ \۱ \۸۷.
۴. دکتر فروتن، سرپرست کلینیک سلامت خانواده، روزنامه ایران، ۱۹ \۱ \۸۷.
۵. شیخ طوسی، المبسوط، ج ۴، ص ۲۴۲.
۶. افشین تاج الدینی، دکتر عارف راد، بهداشت جنسی.
۷. محمد نامدار مقدم، آرمان ساکت، ناتوانی و بی‌میلی و سردی مزاج، ص ۹۰-۸۹.
۸. محمد نامدار مقدم، آرمان ساکت، ناتوانی بی‌میلی و سزدی جنسی، ص ۹۲-۹۱.
۹. کاظم فروتن، فریدون خیام فر، انسان و سلامت جنسی، ص ۹۸.
۱۰. محمد نامدارمقدم، آرمان ساکت، ناتوانی بی‌میلی جنسی، و سردی جنسی، ص ۱۵.
۱۱. کافی، ج ۵، ۵۰۹.
۱۲. دعائم السلام، ج ۲، ص ۱۹۱ و مستدرک الوسائل، ج ۱۴ ص ۱۵۱.
۱۳. روضه الواعظین، ج ۲، ص ۱۰۸.
۱۴. محمد نامدار مقدم و آرمان ساکت، ناتوانی و بی‌میلی جنسی و سردمزاجی، ص ۵۰-۴۲.
۱۵. سید کاظم فروتن و فریدون خیام فر، انسان و سلام جنسی، ص ۱۵۹.

منبع: رفیعی محمدی، علی محمد؛ (۱۳۸۹)، نسیم عشق: عوامل تحکیم و تزلزل خانواده، قم: انتشارات رسول اعظم (صل الله علیه و آله و سلم)، چاپ هفتم