مديريت اقتصاد خانواده

همانطور كه در خانواده، والدین باید مدیریت عاطفی، روانی و اجتماعی را برای ایجاد روابط دوستانه و رسیدن به تكامل خانواده به عهده گیرند و عمل كنند، باید بر دخل و خرج خانواده نیز مدیریت كنند. اهمیت مدیریت صحیح اقتصادی در خانواده می تواند موجب استحكام بنیان خانواده و كاهش تنش ها و مشكلات خانوادگی شود. پدر و مادر در خانواده نقش اساسی را در امور مالی و كاهش مشكلات اقتصادی دارند. بسیاری از جامعه شناسان اعتقاد دارند، زنان به دلیل دقت نظر در اداره كردن امور مالی خانواده از موفقیت بیشتری برخوردارند.

مدیریت اقتصادی خانواده در شرایط عادی باید براساس میزان درآمدهای یكی از اعضای خانواده و هزینه ها تنظیم شود. خانواده براساس شرایط حال تصمیم گیری كند و در مدیریت اقتصادی جایی نیز برای پس انداز در نظر بگیرد. این نوع مدیریت نشان از آینده نگری خانواده دارد و معمولاً دچار مشكلات مالی و اقتصادی نمی شود و در برابر مشكلات و عوامل پیش بینی نشده اقتصادی مقاومت می كند.

درحال حاضر به دلیل تجمّل گرایی، مخارج اضافه، نداشتن قناعت و صرفه جویی و الگوهای مصرف نامناسب نیمی از خانواده ها با سه شیفت كار كردن نمی توانند هزینه های زندگی را تأمین كنند. این خانواده ها در مدیریت اقتصادی خانواده مشكل دارند و فرهنگ قناعت و صرفه جویی در این خانواده ها بسیار كم رنگ است. باید در خانواده صرفه جویی و درست مصرف كردن و به آن چه داریم، راضی باشیم فرهنگ سازی شود. فرهنگ مصرف صحیح موجب آرامش، شادابی و نشاط خانواده می شود و بسیاری از خانواده ها با وجود امكانات مالی خوب؛ امّا افسرده، مضطرب و ازهم گسیخته هستند. آنان باید با آموخته های مذهبی از تجمّل گرایی و مصرف زدگی كه هزینه های خانواده ها را افزایش داده است مبارزه كنند. آمارها نشان می دهد 80 درصد هزینه های زاید خانواده ها به دلیل تجمّل گرایی و چشم و هم چشمی هاست.

بنابراین اقتصاد خانواده را باید براساس داشته ها و درآمدها برنامه ریزی كرد، نه براساس خواسته ها. خداوند متعال در آیه 27 سوره بنی اسرائیل درخصوص اسراف كاران می فرماید:

«اسراف مكن و مال خودت را پراكنده مساز، به درستی كه اسراف كنندگان برادران شیطانند و شیطان كفركننده پروردگار است.»

حضرت علی(علیه السلام) فرموده اند: « زیاده روی و اسراف مكن، زیرا بخشش اسراف كار مورد ستایش نیست و تنگدستی او هم مورد ترحّم واقع نمی شود و اسراف و زیاده روی موجب نابودی مال و ثروت و از بین رفتن بركت و مقدّمه فقر و تنگدستی است.»

منبع: جمیله مهدوی  نیا؛ روزنامه اطلاعات