علت سنگینی کفاره روزه

علت سنگینی کفاره روزه

کفاراتی که در شرع اسلام قرار داده شده‌اند آثار متعددی دارند که برخی از آنها مربوط به همه کفارات است و تبعاً شامل کفاره روزه هم می شود و برخی نیز مخصوص کفاره روزه است. اما در مورد قسم اول فوائد زیادی برای کفاره می توان ذکر کرد: از جمله اینکه یکی از اصول روانشناسی برای تربیت افراد، استفاده از دو عامل تشویق و تنبیه است، که بدین وسیله افراد بزهکار را مداوا می کنند(۱) در آموزه های دینی هم برای تنبیه افرادی که از حکم الهی تخطی کرده اند از این اصل روانشناسانه استفاده شده است.

فائده دیگر کفاره، پاک کردن روح و روان آدمی از آلودگی گناه است، و کسی که کفاره پرداخت می کند احساس آرامش کرده و عذاب وجدان از او برداشته می شود. از این جهت بین توبه و برخی از احکام شرعی مثل کفاره ارتباط تنگاتنگ وجود دارد.(۲)

فائده سومی که برای کفاره وجود دارد، کمک به فقیران و مستمندان جامعه است که از این طریق باری از دوش آنها برداشته خواهد شد.(۳)

این فوائد سه گانه گرچه شامل همه کفارات اعم از کفاره روزه و غیر آن می شود ولی در خصوص کفاره روزه هم صادق خوهد بود. اما دلیل خاصی در مورد کفاره روزه که دو ماه پی در پی برای قضای عمدی یک روز، واجب شده است روایاتی است که علت این حکم را بیان کرده است از جمله، این روایت که از امام رضا (ع) در مورد علت این حکم شرعی سؤال شده است و امام (ع) فرمودند، دو ماه پی در پی کفاره روزه واجب شده است، زیرا روزه ماه رمضان یک ماه بوده و خداوند کفاره آن را دو برابر کرده است بخاطر تأکید و تغلیظ، و آن را پی در پی قرار داده است تا انجام دادن آن آسان نباشد و آن را سبک نشمارند، زیرا اگر انسان به طور متفرق قضا کند، کار قضا برای او آسان می شود و ایمان را سبک می شمارد(۴) بنابراین کفاره روزه مشکل قرار داده شده است تا کسی حکم خدا را سبک نشمارد و نسبت به آن سهل انگاری نکند، به همین جهت سفارش کرده اند که کفاره روزه را هر شخصی، خودش باید به عهده بگیرد و کسی نمی تواند برای افراد دیگر نائب شود مگر اینکه شخصی از دنیا رفته باشد.(۵)

پی نوشتها

  1. احمدی، سید احمد، روان شناسی نوجوانان و جوانان.
  2. طباطبایی، سید محمد حسین، تفسیر المیزان، ج۴، ص۲۴۸٫
  3. موسوی خمینی، سید روح الله، تحریر الوسیله، ج۲، ص۱۳۱٫
  4. حر عاملی، وسائل الشیعه(۳۰ جلدی)، ج۱۰، ص۳۷۰٫ و علل الشرایع، ج۲، ص۲۲۰٫
  5. موسوی خمینی، سید روح الله، تحریر الوسیله، ج۲، ص۱۳۳٫

منبع: نرم افزار پاسخ ۲ مرکز مطالعات حوزه.