فرهنگ و تمدن شیعه » شخصیتها » عالمان دین »

عبدالنبى نمازى « دام ظله »

اشاره:

حضرت آیت الله عبدالنبى نمازى در سال‌ ۱۳۲۴ در شهر بوشهر به‌ دنیا آمد.پدرش‌ مرحوم‌ حجت ‌الاسلام‌ حاج‌ شیخ‌ احمد نمازى‌ فرزند آیه‌الله‌ حاج‌ شیخ‌ حسین‌ نمازى‌ دشتى‌ بود. مادرش‌ نیز دختر مرحوم‌ شیخ‌ عباس‌ از روحانیان‌ استان‌ بوشهر بود. پدر آیه‌الله‌ نمازى‌ براى‌ تبلیغ‌ به‌ آبادان‌ هجرت‌ کرد و خانواده‌ را نیز به‌ همراه‌ برد. آیه‌الله‌ عبدالنبى نمازى‌ پس‌ از طى‌ دوره‌ دبستان‌، به‌ حوزه‌ روى آورد و پس‌ از طى‌ دروس‌ ادبیات‌ عرب‌ در آبادان‌ در سال‌ ۱۳۴۱ به‌ نجف‌ اشرف‌ عزیمت‌ کرد و در مدرسه‌ علمیه‌ بادکوبه‌ سکونت‌ گزید. حال‌ و هواى‌ نجف‌ و انوار تابناک‌ مرقد امیرمؤمنان علی‌(ع‌) آثار شگرفى‌ در روحیه‌ او بر جا نهاد .

اساتید

آیه‌الله‌ نمازى‌ در سالهاى‌ تحصیل‌ خود به‌ محضر علماى‌ بسیارى‌ شرفیاب‌ شد. او در نجف‌ اشرف‌ به‌ درس‌ علمایى‌ چون‌ آیه‌الله‌ حاج‌ شیخ‌ محمدحسین‌ موحد نجف‌ آبادی‌(ره‌)، آیه‌الله‌ حاج‌ شیخ‌ کاظم‌ تبریزی‌(ره‌)، آیه‌الله‌ حاج‌ شیخ‌ صدرا بادکوبه‌ای‌(ره‌)، آیه‌الله‌ العظمى‌ سید عبدالاعلى‌ سبزواری‌(ره‌) و آیه‌الله‌ حاج‌ شیخ‌ على‌ آزاد قزوینى‌ رفت‌. در حوزه‌ علمیه‌ قم‌ نیز در درس‌ خارج‌ فقه‌ و اصول‌ آیه‌الله‌ العظمى‌ حاج‌ شیخ‌ محمد على‌ اراکی‌(ره‌)، آیه‌الله‌ العظمى‌ حاج‌ میرزاهاشم‌ آملی‌(ره‌)، آیه‌الله‌العظمی‌ حاج‌ سید على‌ علامه‌ فانى‌ اصفهانی‌(ره‌) و آیه‌الله‌ العظمى‌ حاج‌ سید محمدرضا گلپایگانی‌(ره‌) رفت‌ و در دروس‌ فلسفه‌ آیه‌الله‌ حاج‌ آقا رضا صدر(ره‌) و آیه‌الله‌ حاج‌ شیخ‌ محمد محمدى‌ گیلانى‌ حاضر شد.

فعالیت‌هاى‌ سیاسى‌

در کارنامه‌ زندگانى‌ آیه‌الله‌ نمازى‌، فعالیتهاى‌ سیاسى‌ وى‌ بیش‌ از همه‌ می‌درخشد. او از نخستین‌ سالهاى‌ نهضت‌ امام‌ خمینی‌(ره‌) همواره‌ پشتیبان‌ آن‌ بوده‌ و از هیچ‌ کوششى‌ در آن‌ راه‌ دریغ‌ نورزیده‌ است‌. او در زمان‌ دستگیرى‌ امام‌(ره‌) از شمار اجتماع‌ کنندگان‌ در مقابل‌ بیوت‌ مراجع‌ بود که‌ خواستار اقدام‌ جدى‌ علما براى‌ آزادى‌ امام‌(ره‌) بودند. در دوره‌ تبعید امام‌(ره‌) به‌ عراق‌، جزو استقبال‌ کنندگان‌ از ایشان‌ در کربلا بود و همواره‌ مقید بود در نجف‌ نمازهاى‌ ظهر و عصر و مغرب‌ و عشاء را به‌ امامت‌ آن‌ مرجع‌ عظیم‌الشأن‌ اقامه‌ کند. در ایران‌ نیز در طى‌ سالهاى‌ پیش‌ از انقلاب‌ بارها به‌ نقاط‌ گوناگون‌ کشور سفر کرد و به‌ افشاگرى‌ در باره‌ مفاسد رژیم‌ پهلوى‌ پرداخت‌ که‌ این‌ مسأله‌ موجب‌ چندین‌ بار احضار و بازجویى‌ وى‌ شد و گاه‌ به‌ زندان‌ شدن‌ وى‌ می‌انجامید. او از کسانی‌ بود که‌ در آن‌ سالها به‌ این‌ مسأله‌ می‌اندیشید که‌ اسناد تاریخى‌ نهضت‌ را نگهدارى‌ کند تا در بعدها، مورد استفاده‌ نسل‌ جوان‌ قرار گیرد.

از این‌ رو با مرحوم‌ ربانى‌ شیرازى‌ به‌ گردآورى‌ اسناد نهضت‌ پرداخت‌. او در جریان‌ پیروزی‌ انقلاب‌ اسلامى‌ نیز براى‌ استقبال‌ از امام‌ خمینی‌(ره‌) از قم‌ به‌ تهران‌ آمد و در بهشت‌ زهرا استقرار یافت‌. سپس‌ براى‌ همکارى‌ با اعضاى‌ ستاد انقلاب‌ به‌ ساختمان‌ مدرسه‌ رفاه‌ رفت‌ و از طرف‌ آن‌ ستاد به‌ پادگان‌ نیروى‌ هوایى‌ قلعه‌ مرغى‌ رفت‌. پس‌ از آن‌ نیز به‌ یکى‌ از سازمانهاى‌ ارتش‌ رفت‌ و سپس‌ به‌ جمع‌ آورى‌ و تحویل‌ سلاحها از مردم‌ مأمور شد و از آنها در دانشگاه‌ تهران‌ بازدید کرد.بخشى‌ از فعالیتهاى‌ سیاسى‌ آیت‌الله‌ نمازى‌ پس‌ از انقلاب‌ اسلامى‌ به‌ قوه‌ قضائیه‌ مربوط‌ است‌.

وى‌ کار خود را در دستگاه‌ قضایى‌ با قبول‌ سمت‌ حاکم‌ شرع‌ در منطقه‌ سرپل‌ ذهاب‌ و قصرشیرین‌ آغاز کرد و در آن‌ منطقه‌ سرچشمه‌ خدمات‌ بسیارى‌ شد.آیه‌الله‌ نمازى‌ بارها در جبهه‌هاى‌ دفاع‌ مقدس‌ حاضر شد و در یکى‌ از عملیات‌ جبهه‌ جنوب‌، بر اثر بمباران‌ سنگین‌ شیمیایى‌، از ناحیه‌ چشم‌ و سینه‌ مجروح‌ شد چندى‌ بعد نیز درعملیات‌ مرصاد بر اثر اصابت‌ ترکش‌ به‌ سختى‌ مجروح‌ می‌گردد. او پس‌ از آن‌ نیز در جبهه‌هاى‌ دفاع‌ مقدس‌ حاضر می‌شد و همواره‌ باعث‌ شادمانی‌ رزمندگان‌ اسلام‌ بود. برخى‌ از مسؤولیت‌هاى‌ او پس‌ از انقلاب‌ اسلامى‌ به‌ شرح‌ زیر است‌: حاکم‌ شرع‌ دادگاههاى‌ انقلاب‌ اسلامی‌غرب‌ کشور طى‌ سالهاى‌ ۵۸ و ۵۹ نمایندگی‌ امام‌ و فرماندهى‌ سپاه‌ منطقه‌ ۲ کشورى‌ مسئول‌ بخش‌ آمار و بررسى‌ شوراى‌ مدیریت‌ حوزه‌ علمیه‌ قم‌ مسؤول آموزشهاى‌ عقیدتى‌ سیاسى‌ کل‌ سپاه‌ پاسداران‌ انقلاب‌ اسلامى‌ نمایندگی‌ مجلس‌ خبرگان‌ رهبرى‌ در دوره‌ دوم‌ و سوم‌ از استان‌ بوشهر. دادستان‌ سابق کل‌ کشور

فعالیتهاى‌ علمى‌ و فرهنگى‌

آیه‌الله‌ نمازى‌ درسالیان‌ متمادى‌، خدمات‌ علمى‌ و فرهنگى‌ بسیارى‌ را به‌ انجام‌ رسانده‌ است‌. او در مدت‌ اقامت‌ خود در نجف‌ اشرف‌ و پس‌ از آن‌، همواره‌ بر امر تدریس‌ اشتغال‌ داشته‌ کتب‌ دروس‌ مقدماتى‌ و ادبیات‌ عرب‌، لمعتین‌، معالم‌، را در نجف‌ اشرف‌ تدریس‌ کرده‌ پس‌ از مراجعت‌ به‌ قم‌ نیز بارها کتب‌ دوره‌ سطح‌ شامل‌ رسائل‌، مکاسب‌، کفایتین‌ را براى‌ طلاب‌ مستعد تدریس‌ نموده‌ و از این‌ رهگذر، شاگردان‌ بسیارى‌ به‌ مکتب‌ امام‌ صادق‌(ع‌) تقدیم‌ کرده‌ است‌. وی‌ همچنین‌ با تشکیل‌ جلسات‌ تفسیر، به‌ مباحثه‌ و مداقه‌ آیات‌ قرآن‌ پرداخت‌ که‌ این‌ جلسات‌ حدود پنج‌ سال‌ به‌ طول‌ انجامید.

تألیفات

او در طى‌ آن‌ سالها، تألیفات‌ بسیارى‌ نگاشته‌ و در زمینه‌هاى‌ گوناگون‌ به‌ پژوهش‌ پرداخته‌ است‌ که‌ برخى‌ از آنها به‌ شرح‌ زیر است‌:

۱. رساله‌ وجوب‌ صلاه‌الجمعه

۲. مصباح‌ الشریعه‌ فى‌ شرح‌ تحریر الوسیله‌ فى‌ کتاب‌ الخمس

۳. مصباح‌ الشریعه‌ فى‌ شرح‌ تحریر الوسیله‌ کتاب‌ الاجتهاد و التقلید

۴. مصباح‌ الشریعه‌ فى‌ شرح‌ تحریر الوسیله‌ کتاب‌ صلاه‌ المسافر

۵. مصباح‌ الشریعه‌ فى‌ شرح‌ تحریرالوسیله‌ کتاب‌ الصوم‌

۶. گناه‌ و آثار آن‌

۷. معرفه‌ الله‌

۸. ولایت‌ فقیه‌

۹. پاسخ‌ به‌ شبهات‌ پیرامون‌ ولایت‌ فقیه‌

۱۰. رساله‌ای‌ در اخلاص‌

۱۱. صفات‌ و شرایط‌ رهبرى‌ در اسلام‌

۱۲. تفسیر سوره‌ والعصر

۱۳. رساله‌ در ولایت‌ و مرجعیت‌

۱۴. تقریرات‌ فقه‌ و اصول‌ درس‌ مرحوم‌ حضرت‌ آیه‌الله‌ العظمى‌ اراکی‌(ره‌)

۱۵. تقریرات‌ فقه‌ و اصول‌ مرحوم‌ حضرت‌ آیه‌الله‌ العظمى‌ میرزا هاشم‌ آملی‌(ره‌)

۱۶. تقریرات‌ فقه‌ بحث‌ قضاوت‌ مرحوم‌ آیه‌الله‌ العظمى‌ عبدالاعلى‌ سبزواری‌(ره‌)

۱۷. حاشیه‌ بر بیع‌ مکاسب‌

۱۸. سه‌ جزوه‌ در علم‌ صرف‌ و نحو

۱۹. معاد از دیدگاه‌ آیات‌ و روایات‌. ایشان‌ هم اکنون‌ عضو‌ جامعه‌ مدرسین‌ حوزه‌ علمیه‌ قم‌ و نیز به‌ تدریس‌ دروس خارج‌ فقه‌ و اصول‌ مشغول مى باشند.