تاریخ و سیره اهل بیت علیهم السلام

هجرت امام رضا (ع) به ایران
اشاره: حضرت امام رضا - علیه السلام - پس از شهادت پدر بزرگوارش، در سال‏۱۸۳ هجرى در ۳۵ سالگى، عهده‏دار مقام مامت‏شد. دوره امامت ایشان بیست‏سال بود که ده سال نخست آن با خلافت «هارون‏الرشید»، پنج‏سال با خلافت «محمد امین‏» و پنج‏سال آخر با خلافت «عبدالله المامون‏» معاصر بود. با شهادت امام موسى کاظم(ع)، سیاست ضد …
مهندسى فرهنگى در عصر امام باقر(ع)
اشاره: قرآن به سرگذشت شمارى از پیامبران پرداخته که تعدادشان از عدد سى نیز تجاوز نمى کند. این گروه منتخب درحالى از سوى قرآن مطرح مى شود که شمار پیامبران الهى در طول تاریخ بشرى از آدم(ع) تا خاتم(ص) به تعبیر مشهور بیش از یک صد و بیست و چهار هزار مى باشد. انتخاب و گزینش این شمار اندک خود بیانگر امورى چند ا…
علل و عوامل صلح امام حسن مجتبى (ع)
اشاره:‏ سال سوّم هجرى قمرى است. نیمى از ماه مبارک رمضان گذشته است، على و زهرا این دو نور چشم رسول خدا(ص) لحظه شمارى مى‏کنند تا اوّلین هدیه الهى و نخستین گل خوشبوى درخت نبوّت و ولایت را از خداى خود در این ماه خجسته دریافت دارند. سرانجام در نیمه ماه و در بهترین زمان و مکان این گل خوشبو به دنیا آمد و …
حیات عارفانه امام على (علیه السلام)
اشاره: حقیقت حیات، به معرفت توحید است. على (ع) درباره حیات مى‏فرماید: «التوحید حیاه النفس»(۱) (زنده بودن جان آدمى، به توحید الهى است). موحد زنده است و غیرموحد مرده. کسى که توحید متکلمانه و حکیمانه دارد، زندگى‏اش نیز متکلمانه و حکیمانه است و اگر توحیدش عارفانه بود، از حیاتى عارفانه برخوردار است. تفاوت …
مصلحت اندیشى و تکلیف‎محورى در اندیشه و سیره امام على(ع)
اشاره: مبحث تکلیف‎محورى و مصلحت‎‎اندیشى، یکى از مباحث مهم در اندیشه سیاسى اسلام است. اهمیت این بحث به این دلیل دو چندان گردیده، که در کشورمان بعد از سالها، حکومت اسلامى برپا شده است. به همین دلیل، گاه در برخى موارد، اختلاف نظر در بعضى احکام پیدا می‎شود. به طور مثال، آیا اجراى حکم قصاص در شرایط کنونى، به مص…
نگاهى به شیوه هاى تبلیغى امام صادق علیه السلام
اشاره: به مناسبت ۲۵ شوال، سالروز شهادت ششمین اختر تابناک امامت و ولایت، صادق آل محمد (ع) پاسدار بزرگ اسلام و شیخ الائمه، که در حدود شصت و پنج‏سال عمر با برکت‏خود را در شرایطى که امویان و عباسیان سرگرم زد و خورد با یکدیگر بودند، صرف احیاى دین و تربیت هزاران شاگرد در علوم و فنون مختلف نمود و بدین‏گونه…
شخصیت ‏شناسى فاطمه (ع)
اشاره: کتاب زندگانى شایستگان و پاکان، معرفت‏آفرین راه خداجویان و دین‏باوران بوده و خواهد بود. با نگاهى به صحیفه‏هاى این کتاب، فصلهاى فروزانى از شخصیتهاى برجسته‏اى می‏یابیم که نگاهى سراسر عظمت و عزّت به آدمى بخشیده، شایستگی‏هاى والا و بالایى را در عرصه‏هاى مختلف نمایان می‏سازد. این نگاه و آن عظمت آنگ…
امام حسن(ع) و مستشرقین
اشاره: پرداختن به معارف غنى اسلام و درک آموزه‌هاى متعالى آن بدون شک متلازم با شناخت داورى‌هاى منفصانه و یا مغرضانه‌اى است که در رابطه با آن صورت گرفته است. آنچه در تحقیقات و منابع آموزشى با آن روبرو بودیم، نگاه‌ هاى بعضاً موافق و یا مخالف و آن هم کاملاً با رویکرد درون دینى بود. اما با انتخاب موضوع درسى «قرآن و…
درسهایى از واپسین روزهاى عمر امیرمؤمنان على ( علیه السلام )‏
اشاره:‏ على (ع) امام معصوم و انسان کاملى است که تمام رفتار و سخنان و تأییدات او براى ما حجّت و اعتبار دارد او قرآن ناطق و امام مبینى است که به قول جورداق مسیحى: تنها نسخه‏اى است مطابق اصل خود یعنى پیامبر اکرم (ص) که مانند او در شرق و غرب عالم یافت نمى‏شود. بدان جهت تمام لحظات عمر او شنیدنى و درس است. شاخ گ…
سیره قضایى حضرت مهدى (عج)
اشاره: با بررسى و دقت در روایات حکومت جهانى امام مهدى(ع) در زمینه پیشرفت مسایل اقتصادى، فرهنگى و... در مى‏یابیم که با کاسته شدن از جرم و جنایت و با پیش‏رفت علوم و فنون دستگاه قضایى آخرین معصوم الهى از توانایى و قدرت فراوانى برخوردار است. این نوشتار جلوه‏اى از سیره قضایى آخرین حجت الهى را بیان مى‏کند. در این م…
على(ع)و نحوه نگرش به قدرت
اشاره: تشریح اندیشه سیاسى على(ع) و دیدگاه هاى وى درباره قدرت همواره مورد توجه مورخان و محققان بوده است. اما در این میان نظریه اى که امام على(ع) را از سایر حاکمان اسلامى متمایز مى نماید، حاکم آرمانى و اصولى بودن و نگاه اعتبارى داشتن به قدرت است. نوشتار حاضر که مقدمه اى در این زمینه است، سعى در بررسى این دیدگاه …
ابعادمظلومیت امام على(ع)
اشاره: این بعد از مظلومیت حضرت برهمه پیداوآشکاراست چنانکه غربت مولا از همان زمان تولد و آغاز حیاتش آنگاه که نوجوانى بود در کنار رسول خدا(ص)وتحت تعلیم و تربیتش بود مورد ایذاء و تمسخر و تحقیر اقوام و حتى سران قبائل عرب قرار مى گرفت . تنهایى و غربت: این بعد از مظلومیت حضرت برهمه پیداوآشکاراست چنانکه…
ضرورت و مشروعیت رهبرى از دیدگاه امام على(ع)
اشاره: «رهبرى» جایگاه برجسته اى در کلام امام على(ع) دارد و ابعاد مختلف این مسأله، در کلمات دُرَربار ایشان، تبیین شده است. اساسِ بحث از جایگاه رهبرى، ضرورت رهبرى براى جامعه است. بداهت این مسأله، آنچنان است که تشکیک در آن، تشکیک در امر بدیهى است. عقل و شرع، اتّفاق دارند که هرج و مرج، محکوم است و سامان جامعه، ت…
سفرهاى صادق آل محمد علیهم السلام
اشاره: سفرهاى معصومین علیهم السلام از مهم‏ترین فرازهاى درخشان زندگى وتاریخ اهل بیت علیهم السلام است. این سفرها در بردارنده حوادث‏تاریخى و معارف الهى مهمى هستند. هجرت پیامبر(ص) و اهل بیت ازمکه به مدینه، حجه‏الوداع رسول خدا(ص)، غدیر خم و سفر تاریخى‏سیدالشهداء به کربلا از سفرهاى پر بار تاریخ اسلام هستند. …
على(ع) و کانون جوانى
اشاره: شخصیت على(ع) با شخصیّت نبى اکرم(ص) در جوانب گوناگون علمى و عملى شباهت فراوان دارد. نهج‏البلاغه و مجموعه‏ى سخنان امیرالمؤمنین به آیات و مضامین قرآن نزدیک است و شیوایى، ارج‏مندى و ژرف بودن پیام على(ع) و نبى(س) به اوج کمال رسیده است؛ به گونه‏اى که از جهت محتوا، نهج‏البلاغه برادر قرآن نامیده شده است. سراسر وج…
مراحل مبارزات امام کاظم علیه السلام
اشاره: آنچه پیشوایان الهى را از دیگران ممتاز ساخته، گستره وجودى و جامعیت ارزش هاى ‏انسانى آنان است. زمانى آنان را در هاله‏اى از عشق دلدار، و دلى بى‏ تاب از حُبّ ‏یار مى‏بینى که زمزمه‏هاى روح ‏نواز آنان طبیعت را میهمان ملکوت و همنواى خلوت انس‏ ساخته است. به تعبیر قرآن کریم کوهها و مرغان را به آهنگ « …