فرهنگ و تمدن شیعه

فقیه مدینه ؛ سعید بن مسیب
اشاره: سعیدبن مسیب، از شخصیتهای بزرگ علمی و دینی قرن اول هجری است. او از بزرگان تابعان و نخستین فقیهان مدینه به شمارمی رود. بلکه فقیه الفقهاء و موسس مکتب فقهی مدینه می باشد; درعالم شیعه نیز از عالمان و محدثان شیعه است; از جمله افرادی است که عصر چهار معصوم; امام علی، امام حسن، امام حسین و امام سجاد …
شیخ مفید
  اشاره: در میان دانشمندان اسلامى، بزرگانى‏ یافت مى ‏شوند که در پیشرفت احکام الهى درجوامع تاثیر بسیار داشته، آثارى جاویدان ازخود به جاى گذاشته‏ اند؛ شیخ مفید، در شمارچنین دانشمندانى جاى دارد که در این نوشته به زندگی نامه مختصر او اشاره شده است.     ابوعبدالله محمدبن محمدبن نعمان…
نقد کتاب (شرق شناسى و اسلام شناسى غربیان)
اشاره: حجم انبوه نگاشته هاى خاورشناسان درباره شرق به ویژه درباره مهم ترین دین آن، یعنى اسلام و نیز کتاب مقدس آن و سیل خروشان اتهامات و تهمت هاى آنان علیه اسلام و قرآن از سویى، و سستى و کوتاهى داعیه داران دفاع از اسلام و قرآن در برابر مستشرقان از سوى دیگر، ضرورت توجه جدى را به این عرصه بیش از پیش روشن س…
در جست و جوى مصحف امام
افیم رضوان محقق و شرق شناس روسى و معاون رئیس دانشکده شرق شناسى آکادمى علوم روسیه در شهر سن پتر زبورگ با مطالعه و تحقیق بر روى یک نسخه قرآنى بزرگ، برخى از فرضیه هاى مشهور محققان غربى را درمورد این که قدمت متن کامل قرآن بیشتر از قرن نهم نیست، مردود اعلام کرد. وى اکنون مشغول تدوین و انتشار یک مونوگرافى به…
پاسخ های نوین براساس شریعت
خانم آن سوفی روآلد (۱) ،محقق رشته ادیان در دانشگاه لوند سوئد که خود در سال ۱۹۸۲ به دین اسلام گرویده است، اظهار می دارد که دیدگاهها و راه حلهای سنتی، مناسب و پاسخگوی شرایط در اروپای امروز نمی باشد. بنابراین، مؤمنین در پی یافتن پاسخهای نوین بر مبنای شریعت برای مسائل می باشند. وی اشاره می نماید: در رویاروی…
التون، جان
التون مسافر مشرق زمین و معاصر نادرشاه افشار (۱۱۴۸-۱۱۶۰ ق.) بوده که از راه روسیه به ایران آمده و برای پادشاه ایران در لنگرود به وی کشتی ساخته است. اینک به تاریخچه این مسافرت توجه فرمایید: وقتی پطر کبیر، امپراتور روسیه فهمید که اتباع او قابلیّت افتتاح باب تجارت با ایران را ندارند، به انگلیسیها پیشنهاد کر…
اسلام در فرانسه ؛ در گفت وگو با آلن بوآیه
اخیرا کتابى به نام «اسلام در فرانسه‏» در انتشارات دانشگاهى فرانسه منتشر شده است که مؤلف آن آلن بوآیه مى باشد. آلن بوآیه مدیرکل در فرماندارى مى باشد و قبل از آن، کارمند دفتر مرکزى مذاهب بود. وى داراى تحصیلات در زمینه تاریخ است و پیش از این، کتابى در مورد «یهودیت در فرانسه‏» و نیز جزوه‏اى در خصوص حقوق م…
 شرق‌شناسی؛ چیستی و چگونگی بهره‌برداری استعمار از آن برای تبلیغ مسیحیت
اشاره: در یک نگاه غیرتاریخی که همان نگاه معاصر ماست، می‌توان گفت؛ مبنای تقسیم‌بندی شرق و غرب، یک مبنای سیاسی یا حداکثر جغرافیایی- سیاسی است. این یک تقسیم‌بندی پذیرفته شده است و آن‌چنان محل بحث و تردید نیست. ولی در نگاه تاریخی، این واژه یک تحول معنایی داشته و تلقی افراد از شرق و غرب در گذشته غیر از این ب…
دکتر عبدالکریم جرمانوس خاورشناس مجارستانى
اشاره: دکتر عبدالکریم جرمانوس خاورشناس معروف اهل مجارستان دانشمندى است که شهرت جهانى دارد. در بین دو جنگ جهانى از هندوستان دیدار کرد و مدتى هم با دانشگاه«شانتى ناکتنِ » «تاگور» مرتبط بود. بعدها به جامعه ملى دهلى آمد و همین جا بود که اسلام را پذیرفت. دکتر جرمانوس یک زبان شناس است و بر زبان و ادبیات ترک…
یان  یرپه
اشاره: آقاى پروفسور یان یرپه، تنها دارنده کرسى پروفسورى در زمینه اسلام شناسى در سوئد است. وى در سال ۱۹۴۸ بدنیا آمد. محور عمده تحصیلات و تحقیقات وى در زمینه روانشناسى دینى بوده است. پروفسور یرپه از سال ۱۹۸۴ عضو آکادمى علوم انسانى سوئد است و در سالهاى نیمه اول دهه ۸۰، به عنوان مشاور عالى، وزارت امور خارجه س…
نقد ترجمه نظریات علم الکلام عند الشیخ المفید
اشاره: کتاب اندیشه هاى کلامى شیخ مفید، اثر مستشرق اسکاتلندى، مارتین مکدرموت، تز دکتراى او از دانشگاه شیکاگو است. او نخستین کسى است که روشمندانه به بررسى آراء و اندیشه هاى کلامى مفید و مقایسه آن با نظریات معاصران و بخصوص معتزله، پرداخته است. البته او در بخشهایى از کتاب، با تصریح به اینکه او در تعدادى …
اندیشه اسلامی در نگاه پرفسور اوادو ویترای میروویچ
اشاره استاد خانم ایوادو ویترای میروویچ، مستشرق مسلمان فرانسوی، از موقعیت شایسته ای در محافل دانشگاهی فرانسه و به طور کلی در سطح غرب برخوردار بوده است. به علاوه، سوابق اسلامی وی مثبت است. شهرت وی از طریق ارائه آثار مهم صوفی گری و کتابهایی که به زبانهای مختلف ترجمه گردیده، کسب شده است. آشنایی نزدیک جهان…
خطاى مستشرقین‏
اشاره: بعضى از مستشرقان و ضعیف ‏اندیشان شرقى، حقیقت شخصیتى حسین‏ علیه السلام را نادیده مى‏ گیرند و آن را در داورى خود به محک عیار نمى‏ آورند!. شایسته بود که این گروه از مدعیان دانش، یادآورى کنند که مسأله عقیده دینى در شخصیت حسین ‏علیه السلام چیزى کم‏ ارزش و نوعى معامله نبود!. او عمیقاً به احکام اسل…
اسلام شناسی اروپایی
اشاره: مطلب حول این سؤال دور می‌زد که چرا اسلام‌شناسان غربی برای دریافت اسلام تنها به کتب و متون مکتب خلفا مراجعه می‌کنند، و معمولاً از متون مکتب امامت بهره‌ای نمی‌گیرند؟ من در گذشته فکر می‌کردم علت این است که اروپا اولین بار با اسلام مکتب خلفا آشنا شده، و اصولاً ارتباط و اتصالش با آن‌هاست، و به علت دوری از ما، ا…
امام خمینى و احیاى تفکر دینى از نگاه خاورشناسان
اشاره: «تفکر دینی‏» نوعی اندیشه است که در آن متغیرهای اندیشه و عمل انسان به صورت تابعه ایی از ثابتهای دینی عمل می‏کنند. «ثابتهای دینی‏» حقایق جاودانی هستند که در خارج از ذهن انسانی، چنان که وحی شده‏اند، وجود دارند. این ثابتها هرگز نابود یا دستخوش کاهش و افزایش نمی‏شوند. اما این ذهن و اندیشه انسان است ک…
اشتراوس و روش شناسى فهم فلسفه سیاسى اسلامى
اشاره: لئو اشتراوس (۱۸۹۹- ۱۹۷۳) از جمله مهمترین فیلسوفان سیاسی قرن بیستم است که فلسفه سیاسی او از جامعیت خاصی برخوردار بوده و همه دورانهای تاریخی کلاسیک، میانه و مدرن را در بر گرفته است. آراء و اندیشه های وی در فلسفه سیاسی، همواره برای علاقه مندان به این رشته جذاب و خواندنی بوده است. اشتراوس شرق شن…