شیعه در تاریخ

خاستگاه تشیع در بحرین
  بر طبق آمار سال ۱۹۹۵، از جمعیت ۵۷۵ هزار و ۹۲۵ نفرى بحرین، ۷۰% شیعه و ۳۰% از اهل سنت هستند، ولى خاندان حاکم (آل خلیفه) از اهل سنت است. بر اساس همین آمار، از جمعیت ۱ میلیون و ۵۷۵ هزار و ۹۸۳ نفرى کویت، ۳۰% شیعه و بقیه پیرو مذاهب اهل سنت و غالباً مالکى هستند و حاکمیت در دست آل صباح از اهل سنت است. جمع…
بررسی دین و مذهب مردم اصفهان در دوره آل بویه
وقتی از اصفهان به سمت غرب حرکت کنی قبل از آن که به نجف آباد برسی، باید از محلی به نام آتشگاه بگذری. در کنار جاده بازمانده های بنایی قدیمی را می یابی معروف به کوه آتشگاه که ذهن را به کلمه آتشکده معطوف می کند. این آتشکده از گذشته های دور تا مدت های مدید روشن بوده است. در منطقه براآن، در شرق اصفهان هم که ا…
شیعه در عصر امام حسن ـ علیه السّلام ـ
  هنگامی که امام حسن ـ علیه السّلام ـ مجبور به مصالحه با معاویه گردید یکی ازخاطراتی که امام ـ علیه السّلام ـ احساس می کرد امنیت شیعیان حضرت علی ـ علیه السّلام ـ بود.از این رو در قرارداد خود با معاویه تصریح کرد که باید امنیت به اصحاب امام علی ـ علیه السّلام ـ داده شود. معاویه نیز آن را پذیرفت. ولی د…
شیعه, در عصر امام حسن عسکری و امام مهدی ـ علیهما السّلام ـ
شیعه در عصر امام عسکری(ع) وقتی که امام رضا ـ علیه السّلام ـ به خراسان آمد سادات علوی, به دلایل گوناگونی به نقاط مختلف کشور پهناور اسلامی مهاجرت کردند. این مهاجرت از زمانی که فشار و اختناق برای مقابله با علویان و شیعیان, در عراق, شدت گرفت, رو به گسترش نهاد. شیعیان ناچار شدند به مناطق امن تری کوچ نمایند. …
بررسی علل و روند گسترش تشیع در قلمرو اتابکان
مقدمه: در کشور ما ایران، اقوام و گروه های مختلفی زندگی می کنند که در بین این  اقوام ، «قوم لربزرگ» در پیروی از مذهب شیعه پیشینه دیرینه دارد و تمامی اعضاء آن پیرو مذهب تشیع هستند. بدیهی است که اعضاء هر گروه و قوم تا حد زیادی، تحت تأثیر عقاید و باورهای خود قرار دارد و تأثیر دین و مذهب بر زندگی فردی واجتماعی…
چگونگی گرایش والیان کرد اردلان به تشیع
از صفویه تا قاجاریه(۱۰۲۵ ـ۱۲۸۴ق) چکیده خاندان اردلان، از جمله خاندان های کرد می باشند که مدت های مدیدی، قبل از روی کار آمدن صفویان تا اواخر دوره قاجار بر قسمت هایی از مناطق کردنشین ایران حکومت می کردند. این خاندان همچون سایر خاندان های کردتبار، ابتدا بر مذهب اهل سنت بودند، اما در اواسط دوره ی…
بررسی دلائل موفقیت دولت شیعی علویان طبرستان در گسترش مذهب تشیع
چکیده: محدوده‌ی جغرافیای طبرستان قدیم که امروزه از آن به مازندران یاد می شود، همواره‌ی تاریخ یکی از کانون‌های اصلی و مورد توجه دوست داران ولایت علوی بوده است، به طوری که علویان که از جریان‌های معارض و ستیزه گر با خلفای اموی و عباسی بوده و مورد آزار و اذیت آنها بودند، برای پناه‌جویی و بسط و…
رقابت و رویارویی ایلخانان با ممالک و تأثیر آن بر گسترش تشیع
چکیده: یکی از مباحث اساسی در تاریخ ایلخانان، گسترش تشیع اثنی عشری در این عصر و رسمیت یافتن این مذهب در دوره ای هر چند کوتاه در سلطنت سلطان محمد خدابنده(۷۰۳ ۷۱۶) می باشد. بطور مسلم عوامل بسیاری در این مسأله دخیل بوده است. یکی از این عوامل که برخی مورّخان بطور گذرا به آن اشاره کرده اند، رویارویی و رقاب…
تأملات تاریخی بر موانع گسترش تشیع
مقدمه: شاید، سابقه شیعه شناسی به معنای علمی در دوره اخیر، به تلاش های علامه فقید مرحوم حاج آقا بزرگ تهرانی برمی گردد که شیعه را از لابه لای گرد و غبار کتابخانه ها، با جست وجو و تتبع در کتابخانه های عمومی و شخصی بلاد مختلف در بعد کتاب شناسی معرفی کرد. الذریعه یک قدم عالمانه بسیار اساسی و مهم …
نقش ایرانیان در ماندگاری تفکر شیعی
چکیده این مسأله ای کلیدی است که ایرانیان، در ماندگاری فرهنگ تشیع، چه سهمی داشته و چه نقشی آفریده اند. این مسأله از جهتی که اکثریت شیعه در ایران تمرکز دارند بسیار مهم است. علی(ع) در پاسخ به گزافه گویی اشعث کندی که درباره ی ایرانیان اعتراض کرده بود، به آنها فرمود: این شکم گنده ها خودشان روزها در بس…
گسترش تشیع در ایران
هر فرایند فرهنگی همچون فرایندهای اجتماعی و سیاسی، در سیر تحول خود، با عوامل شتاب دهنده یا کاهنده روبرو می شود که تأثیر محسوس و گاه شگرفی در پیش رفت یا پس رفت فرایند مورد اشاره به همراه دارد. بی شک باید حضور امام رضا (علیه السلام) را در نیشابور نقطه عطفی در تاریخ تشیّع این منطقه (و به دنبال آن در ایران)…
مبدأ ظهور تشیع در گذر تاریخ
شیعه در لغت، به گروهی که پیرو شخصی هستند گفته می شود و همچنین به مجموعه ای که پیرو یک هدف و عقیده اند.در «قرآن مجید» نیز به همین معنا آمده است؛ مانند: «وَ اِنَّ مِنْ شِیعَتِهِ لابْراهِیم»۱ و همچنین آیه شریفه «... فَوَجَدَ فِیهَا رَجُلَینِ یقْتَتِلانِ هذا مِنْ شِیعَتِهِ وَ هَذا مِنْ عَدُوِّهِ فَاسْتَغاثَهُ الَّذ…
تشیع در تکاپوی تاریخ
با آغاز دهه ی هشتاد میلادی مطالعات درباره ی تشیع در غرب گسترشی چشم گیر یافت و مؤسسه های پژوهشی غربی، به ویژه مراکزی که درباره ی کشورهای اسلامی مطالعه می کنند، در شناخت دقیق جزئیات تاریخ شیعه و ارتباط آن با مسلمان شیعی معاصر کوشیدند. شیوه ی پژوهشی غرب بر استقرار واقعیات و نیز روحیه ی غربی ـ که رفتار ا…
مروّج تشیّع در تایلند
تشیّع از حدود چهارصد سال پیش توسط فردی به نام شیخ احمد قمی وارد تایلند شد. در قرن یازدهم هجری قمری دو برادر به نام های شیخ احمد و شیخ سعید قمی به وسیله کشتی از طریق «بندر مالاکا» به «آیوتایا»، پایتخت «سیام» (نام سابق تایلند)، وارد شدند. در اینکه شیخ احمد، روحانی بوده یا نه، تردید وجود دارد و سندی دالّ…
معرفی اجمالی شیعه
 شیعه در لغت به معنی پیروان و یاران و تابعان شخص معینی است و چون شیعیان به لایت حضرت علی بن ابی طالب(علیه السلام) و به پیروی از مکتب روحانی آن حضرت اعتقاد داشتند از این جهت ایشان را شیعه علی(علیه السلام) یعنی پیروان علی(علیه السلام) گفته اند، که بعدها در اثر کثرت استعمال مضاف الیه علی(علیه السلام) …
انس و علاقه ایرانیان به اهل بیت(علیه السلام)
ایرانیان از دیرباز مورد توجه ویژه پیامبر اسلام ـ صلّی الله علیه و آله ـ‌ و امامان شیعه ـ علیه السّلام ـ بوده اند و در احادیث بسیاری، اسلام ایرانیان با اهمیت تلقی گردیده و از ملت ایران بعنوان وفادارترین ملت ها به اسلام یاد شده است. بسیاری از این احادیث از پیامبر ـ صلی الله علیه و آله ـ قبل از اینکه ایران…