معاد
نقش امیرمؤمنان در تمدن و علوم اسلامی (کلام)
 در واقع این توصیه و تشویق مؤکدی که اسلام در توجه به علم و علما می کرد از اسباب عمده آشنایی مسلمین با فرهنگ و دانش انسانی بود، پیغمبر اسلام خود نیز در عمل، مسلمین را به آموختن تشویق بسیار می کرد، به عنوان نمونه: بعد از جنگ بدر هر کس از اسیران که قدرت پرداخت فدیه را نداشت در صورتی که به ده نفر از اطف…
عقاید مذهب شیعه امامیه
 كلمه شیعه در لغت از ریشه «شاع» به معنی همراهی و تبعیت گرفته شده است[1] و معنی لغوی آن گروه و جماعتی است كه در انجام كاری همكاری می كنند و گاهی نیز به تبعیت كننده از یك فرد اطلاق می شود[2] چنانكه در قرآن می فرماید: «وَ إِنَّ مِنْ شِیعَتِهِ لَإِبْراهِیمَ»[3] همانا از پیروان او ابراهیم است». بنابراین شی…
مناظره امام صادق علیه السلام با ابن ابی‌ العوجا
 ابن مقفع و ابن ابى العوجا؛ دو نفر از دانشمندان زبردست عصر امام صادق (علیه السلام ) بودند؛ و خدا و دين را انكار مى كردند و به عنوان دهرى و منكر خدا؛ با مردم بحث و مناظره مى نمودند. در يكى از سالها؛ امام صادق (علیه السلام ) در مكه بود؛ آنها نيز در مكه كنار كعبه بودند؛ ابن مقفع به ابن ابى العوجا رو كرد و…
پایان جهان در اساطیر(2)
اشاره : در باورهای اسطوره ای، جهان به عنوان یک مخلوق که ساخته و پرداخته دست خدایان است؛ آغازی دارد و انجامی. آغاز جهان، آفرینش آن است که در اساطیر مختلف به شیوه هایی گوناگون شکل می گیرد. حوادث پایانی جهان مرگ این دنیاست، و جهان مانند هر مخلوق دیگر، پس از چند صباحی حیات، ویران خواهد شد. اما در پ…
برخى احوال گنهکاران در قیامت
 قرآن در سوره معارج آیات ۱ و ۸ تا ۱۷ مقدارى از احوال قیامت را بیان مى کند. «یوم تکون السماء کالمهل آنگاه که آسمان مانند فلز گداخته شده است»، «و تکون الجبال کالعهن، و این کوههاى به این عظمت مثل پشم زده شده است» و از نظر حالات انسانها «و لا یسئل حمیم حمیما، و هیچ دوست صمیمى از دوست صمیمى حال نپرسد»، روز…
جواب قرآن به منکرین معاد
قرآن کریم در مقابل منکرین معاد جوابى مى دهد که این جواب دو جنبه دارد، در عین اینکه تکرار مدعاست اقامه برهان بر مدعا هم هست. توضیح (جنبه اول) این است که اگر کسى چیزى را مشاهده کرده است که دیگران مشاهده نکرده اند و دیگران دائما او را تکذیب مى کنند چه راهى براى بیان دارد جز اینکه دائم قسم بخورد که والله من راست…
مراد از سنگ در آیه ۶ سوره تحریم
قرآن کریم در آیه ۶ سوره تحریم درباره آتش جهنم فرموده است: " آتشى که وقودش انسانها هستند و سنگ ". مقصود از سنگ چیست؟ بعضى از مفسرین به صورت احتمال گفته اند شاید مقصود این بتهایى هستند که مسجود مردم قرار مى گیرند، معبودها که اغلب سنگى بود. ولى بعضى دیگر که دقیقتر فکر کرده و نظر داده اند گفته اند: یکى…
ضرورت معاد
مساله معاد از دو راه قابل اثبات است نخست از راه عقلى مانند برهان حکمت و عدالت دوم راه نقلى مانند آیات در مورد معاد اینک هر دو راه را بررسى مى کنیم: دلایل عقلى معاد . ۱ـ برهان حکمت براساس اینکه خداوند حکیم است آفرینش الهى بیهوده و بى هدف نیست بلکه محبت به خیر و کمال که عین ذات الهى است بالاصاله…
محتواى سئوالات روز قیامت از نظر روایات
و نیز در «عدَّه الدّاعی» روایت است که: «إنَّ اللَهَ سُبْحَانَهُ وَ تَعَالَى یَجْمَعُ الْخَلْقَ یَوْمَ الْقِیَمَهِ وَ لِبَعْضِهِم عَلَى بَعْضٍ حُقُوق، وَ لَهُ تَعَالَى قِبَلَهُمْ تَبِعَات . فَیَقُولُ: عِبَادِی! مَا کَانَ لِى قِبَلَکُمْ، فَقَدْ وَهَبْتُهُ لَکُمْ؛ فَهَبُوا بَعْضُکُمْ تَبعَاتِ بَعْضٍ وَادْخُلُ…
آیات وارده در گفتگوى سران دوزخیان و پیروانشان در جهنم
 جهنم تجلى انانیت و استکبار از گفتگوى دوزخیان، این امر مشهود و معیّن مى گردد که حقیقت جهنم ظهور و بروز بُعد از رحمت حضرت حقّ است که موجب حسرت و ندامت مى باشد، و آن از حجاب أنانیّت و استکبار و جهل به حضرت حقّ سبحانه و تعالى پدید مى آید. در آیات ۱۶۵ تا ۱۶۷، از سوره بقره، وارد است که: «وَ لَوْ یَرَى الَّذِی…
اثبات قیامت از طریق حکمت الهى
 اعمال انسان ما انسان ها کارهایمان بر دو قسم است؛ کارهاى عبث و بیهوده که نتیجه اى بر آنها مترتب نیست، یعنى هیچ تأثیرى در رساندن ما به کمالات که در استعداد ما هست و به عبارت دیگر در رساندن ما به سعادت واقعى ندارد و دیگر کارهاى بخردانه و عقل پسند که نتایج خوب و مفیدى به بار مى آورد و ما را به کمال لایقمان مى …
اثبات معاد از راه توحید
«و ما خلقنا السموات و الارض و ما بینهما لاعبین» (دخان/۳۸) در واقع برهان بر وجود قیامت است، برهان بر قیامت و معاد از طریق توحید، که این مطلب مکرر در آیات قرآن کریم به عبارات مختلف آمده است. قرآن این طور مى فرماید: ما عالم را به باطل نیافریده ایم، به حق آفریده ایم. ما در خلق آسمانها و زمین نخواسته ایم که لا…
ویژگى هاى سابقون از منظر قرآن و روایات
قرآن کریم مردم را از نظر عاقبت به سه دسته تقسیم کرده است که مردم سه صنف خواهند بود (یا هستند و خواهند بود): دسته اى که قرآن آنها را " اصحاب المیمنه " یا " اصحاب الیمین " مى نامد و دسته اى که آنها را " اصحاب المشئمه " یا " اصحاب الشمال " مى نامد و دسته اى که آنها را " سابقین " مى نامد. از این سه دس…
بى بهره ماندن دشمنان اهل بیت از برکات حوض کوثر در قیامت
از پیامبر اکرم صلى الله علیه وآله وسلم روایت است که فرمود: «یَذُودُ عَلِى عَنْهُ یَوْمَ الْقِیَمَهِ مَنْ لَیْسَ مِنْ شِیعَتِهِ؛ وَ مَنْ شَرِبَ مِنْهُ لَمْ یَظْمَأْ أَبَدًا؛ على در روز قیامت کسانى را که از شیعیان او نباشند، از حوض کوثر دور میکند؛ و کسى که از آن حوض بیاشامد هرگز تشنه نمى شود». حضر…
همراه بودن عمل انسان با او در عوالم برزخ و قیامت
در «أمالى» صدوق روایت میکند که قَیس بن عاصِم گفت: من با جماعتى از بنى تمیم بر رسول خدا صلّى الله علیه وآله وسلّم به عنوان وفود و میهمانى وارد شدیم. چون من داخل بر آن حضرت شدم دیدم صَلْصال بْن دَلَهْمَس نیز در حضور آن حضرت نشسته است. عرض کردم: اى پیغمبر خدا! ما را موعظه اى فرما که از آن نفع ببریم چون م…
بى نهایت بودن اجر و پاداش برخى اعمال
این خودش به طورکلى یک حسابى است که چطور مى شود اجر و پاداشى بى نهایت باشد و یا اجر و پاداشى محدود باشد. انسان گاهى یک عمل فردى انجام مى دهد، فقط خودش است و براى خودش. این عمل به همان جا کارش تمام مى شود. بسیارى از مردم وقتى که بمیرند دفتر عملشان هم با خودشان بسته مى شود: «اذا مات ابن ادم انقطع عنه ع…