عباسیان
جعفر بن عفان طائی
اشاره: ابوعبدالله جعفر بن عَفّان (عثمان) طائی (درگذشت حدود ۱۵۰ق) از شاعران شیعه و مرثیه سرایان عاشورا در قرن دوم هجری قمری بود. وی اشعاری در مدح و مرثیه اهل بیت و در دفاع از مسئله امامت سروده است. او به درخواست امام صادق(علیه‌السلام) برای امام حسین(علیه‌السلام) مرثیه سرایی کرد و امام او را به بهشت بش…
اوضاع سیاسی دوران امام حسن عسکری (علیه السلام)
اشاره: تاریخ اسلام، بیان گر مظلومیت ها و جورهایی است که جائران بعد از رحلت آخرین سفیر الهی یعنی حضرت محمد مصطفی (صلی‌الله علیه و آله و سلم) بر خاندان پاک او روا داشته و کارنامه های سیاهی را از خود به یادگار نهاده اند. این مظلومیت ها و جورها بعد از رحلت پیامبر اسلام آغاز شده و با مرگ آخرین خلیفه اموی…
زندگی نامه مختصر امام جواد (علیه‌السلام)
  اشاره: در این مقاله به صورت مختصر و فهرست وار به مراحل زندگی امام جواد (علیه‌السلام) اشاره شده است.  تولد، اسم و کنیه و القاب و سفرهای آن حضرت مورد اشاره قرار گرفته و همچنین از ازدواج آن حضرت سخن گفته شده و  اعضای خانواده آن حضرت معرفی گردیده است.     محمد بن علی بن موسی مشهو…
شیعه در عصر امام جواد و امام هادی (علیهماالسلام)
اشاره: دوران امام جواد و امام هادی(علیهماالسلام) از دورانهای سخت و پر اختناق علیه شیعیان بوده است. امام جواد (علیه‌السلام) بعد از شهادت امام رضا(علیه‌السلام) در کودکی به امامت رسید. شیعیان در زمان این دو امام (علیهماالسلام) در کوفه و عراق و ری و قم حضور داشته اند. از سوی دیگر مرکز حکومت عباسیان بغدا…
پارسایی و عبادت حضرت امام حسن عسکری علیه السلام.
اشاره: حضرت امام حسن عسکری علیه السّلام در زمان خود به بسیاری عبادت، زهد و سراپا از جهان بریدن و به خداوند متعال روی آوردن، شهره آفاق بود، و این مطلب در میان خواصّ و عوامّ مورد قبول همگان بود، تا آنجا که وقتی امام در زندان علی بن نارمش- که یکی از دشمن ترین مردم با آل ابی طالب بود- زندانی بود، رفتار علی بن…
دوران امامت و برخی از فضائل و کرامات امام جواد علیه السّلام.
اشاره: بهره‎گیری از فرصت برای رفع مشکلات مردم و گره گشایی ازکار آنان از مسلمات سیره امام جواد ـ علیه السّلام ـ است؛ چنان که «مردی از اهالی سجستان خراسان در سفر حج به محضر امام رسید و از بدهی خود در دیوان والی شهر خود صحبت کرد و اعلام داشت که والی سرزمین ما, شما خاندان پیامبر را دوست دارد, با نامه…
نخستین دولت های مقتدرى شیعه.
اشاره نخستین دولت مقتدرى که توانست وضع «ملوک الطوائفی» ایران را زیر یک پرچم جمع آورى کند و روى اساس مذهب شیعه(۱) یک ایران نیرومند پدید آورد، پادشاهان «آل بویه» بودند که در میان آنها «رکن الدوله» و «عضد الدوله» از همه بزرگتر و معروف ترند. آغاز حکومت آل بویه به سال ۳۲۱ هجری در شیراز و به حکومت «عماد الدو…
عباس بن عبدالمطلب
چکیده: عَبّاس بن عَبدُالمُطَّلِب (۵۶ قبل از هجرت - ۳۲ هجری) عموی پیامبر اکرم(ص) و جد خلفای عباسی. وی در کودکی و نوجوانی هم‌بازی پیامبر(ص) بود و با اینکه درباره زمان اسلام آوردن وی اختلاف است، پیش از مسلمان شدن نیز سعی داشت که از پیامبر(ص) حمایت کند. مشهور آن است که وی پس از هجرت، اسلام آورد، اما در پ…
وجه تسمیه مذهب شیعه به مذهب جعفرى
محمد باغستانى هیچ تاکنون به این نکته اندیشیده اید که چرا ما شیعیان راپیروان مذهب جعفرى مى خوانند؟ در میان امامان دوازدگانه شیعه چرا مذهب ما به ایشان انتساب یافته است؟ با توجه به این که امام جعفر صادق(علیه السلام) ششمین امام شیعه هستند مگر پیش از ایشان وضعیت شیعه چگونه بوده و به عبارت دیگر چرا مذهب شیع…
جایگاه علمی و سیاسی امام صادق علیه السلام در زمان خلافت عباسیان
چکیده: پس از آن که عباسیان توانستند با استناد به این که از نسل عباس عموی پیامبر (ص) هستند و به همین دلیل جزء خاندان اهل بیت به شمار می روند، خلافت جهان اسلام را تصاحب کنند، خاندان اهل بیت از نسل حضرت علی (ع) و حضرت زهرا (س) در برابر این اقدام عباسیان موضع گیری کردند. در این بین افرادی که از نس…
نحوه شهادت امام رضا (علیه السّلام)
 حضرت امام رضا ـ علیه السّلام ـ در سال ۱۴۸ هـ .ق در شهر مدینه متولد شد،[۱] و در ماه صفر سال ۲۰۳ هـ .ق در سن ۵۵ سالگی در شهر طوس خراسان به شهادت رسید. در باب شهادت ایشان تقریباً تمام علمای شیعه و عده زیادی از علمای اهل سنت قائلند که آن حضرت مسموم و شهید شده اند. درباره عامل شهادت اختلاف نظر و اقوالی وجود دا…
الفتوح
مؤلف:ابو محمد احمد بن اعثم کوفی (م ۳۱۴ ق). معرفی کتاب متن عربی کتاب از پس از رحلت پیامبر - صلی الله علیه وآله - شروع شده و تا پایان خلافت مستعین ادامه یافته است. ابن اعثم در بیشتر موارد از مآخذ خود یاد نکرده، اما بسیاری از اخبار او را در سایر منابع می توان یافت؛ هر چند از برخی منابع خود یاد کرده؛…
قيامهاي شيعيان در دوران عباسيان
مريم علوي كلمات كليدي:  تاريخ، قيام، شورشهاي شيعيان، عباسيان، الرضا من آل محمد، نفس زكيه، ابن طباطبا، شهيد فخ، حسن بن زيد "عباسيان" با ادعاي انتساب به خاندان پيامبر و شعار جلب رضايت و احقاق حقوق از دست رفته آنان قدرت را به دست گرفتند. گروهي از شيعيان پس از دوران سختي كه در زمان امويان پشت سرگذاشته ب…
فرهنگ مهدوی در القاب خلفای عباسی
اشاره مقاله حاضر ترجمه فصلی از کتاب بحوث فی التاریخ العباسی نوشته دکتر فاروق عمر می باشد. اگر چه این کتاب، اثر جدیدی نیست، اما بحث یاد شده بحثی نو و خواندنی است و تاکنون در جامعه علمی ما راجع به آن چندان تحقیق نشده است. از این جهت، ترجمه فارسی فصل یاد شده این کتاب را از نظر اصحاب تاریخ می گذرانیم. گفتن…
رفتار اقتصادی و سیاسی امام حسن عسکرى(ع)
بحث و گفتگو از روزگارى که امام زکى ابومحمد عسکرى(ع) در آن روزگار رشد و نمویافت رنگ تازه و یا مطلب زیبا و آرامشى براى این نوشته ندارد، بلکه تنها به دلیل اقتضاى بحث علمى، سخن در آن باره ضرورى مى‏ نماید، زیرا که تحقیق و بررسى از عصر و زمان از جمله سلسله مباحثى است که یک محقق ناگزیر است مطرح کند، چون مى…
تأملى بر دوران امامت امام جواد (عليه السلام)
امامت امام جواد (علیه السلام) از سال 203هجري پس از شهادت امام رضا(علیه السلام) شروع و تا سال 220 هجري كه آن حضرت به شهادت رسيد حدود 17 سال و چند ماه و چند روز به طول انجاميد. دوران امامت امام جواد (علیه السلام) از حدود 8سالگي شروع شد. در بين ائمه اطهار(علیهم السلام) امام جواد (علیه السلام) تنها امامي بود كه …