صفین
فتنه خوارج در شهادت حضرت على (علیه‏السلام)
اشاره: در این مقاله ضمن اشاره به معناى لغوى و اصطلاحى واژه «خوارج»، به زمان و چگونگى پیدایش آن، فتنه انگیزى هاى آنان و نقش این گروه در شهادت امیرالمؤمنین علیه السلام پرداخته شده است که درضمن بحث به اختصار به برخى ازعقاید این گروه اشاره مى شود. هم چنین تلاش شده است، با استفاده از منابع دست اول تاریخى، عاملان شهاد…
قاطعیت و مدارا از دیدگاه امام على (ع)
چکیده قاطعیت، به معنای اجرای مناسب و به موقع قانون و بهره گیری از قدرتِ مشروع در جهت اجرای عدالت است و مدارا به معنای سعه صدر و تحمّل آرای دیگران. در این مقاله این دو مفهوم با استفاده از کلام و سیره امام علی(علیه السلام) تجزیه و تحلیل می شوند و مواردی مانند مدارای حضرت با خلفای قبل از خود و ۲۵ سال سکوت، قا…
شخصیّت علمى امام حسن مجتبى(علیه السلام)
اشاره: حسن بن علی بن ابی طالب(علیه السلام. مشهور به امام حسن مجتبی(۳-۵۰ق. دومین امام شیعیان که ۱۰ سال (۴۰-۵۰ق.. امام و حدود ۷ ماه خلیفه مسلمانان بود. اهل سنت او را آخرین خلیفه از خلفای راشدین دانسته‌اند. حسن بن علی نخستین فرزند امام علی(علیه السلام. و فاطمه زهرا(سلام الله علیها. و نخستین نوه پیامبر(صلی ال…
حرکت حضرت على(ع) به سوى صفین ۵ شوال
۵ شوال سال ۳۶ هجرى قمرى حضرت على(علیه السلام) پس از رأى قاطع مسلمانان به وى و انتخابش به خلافت اسلامى، در صدد برآوردن انتظارات و درخواست هاى به حق مردم در اجراى عدالت الهى، برآمد و در این راه همت فزاینده اى گماشت و نخستین اقدامات آن حضرت، عزل عاملان و حاکمان غیر صالح از حکومت و نصب افراد شایسته به جاى آنان …
عدی بن حاتم طائی.
چکیده: عَدِی بن حاتِم طائی (؟-۶۷ق.) از اصحاب پیامبر(صلی الله علیه و آله) و امیرالمؤمنین و رئیس قیبله طَیء. پدر او حاتم طائی در جاهلیت به سخاوت فراوان مشهور بود. او در دوره خلافت امیرالمؤمنین در همه صحنه‌ها در کنار ایشان بود و در زمان خلافت امام حسن(علیه السلام) نیز در کنار ایشان ماند. او در برابر معا…
ابو الهیثم بن تیهان (مالک بن تیهان)
مالک فرزند تیهان فرزند مالک انصاری و معروف به «ابو الهیثم بن تیهان» است. او از چهره‏های سرشناس قبیله اوس و از اصحاب جلیل القدر رسول خداصلی الله علیه و آله و یکی از برجسته ‏ترین یاران پیامبر صلی الله علیه و آله و امیرالمؤمنین علیه‏السلام است. قبل از ظهور پیامبر، از بت و بتکده متنفر بود و به وحدانیت و یگانگ…
ابو مسعود (عقبه بن عمرو انصاری)
عقبهبن عمرو از انصار اصحاب رسول خدا صلی الله علیه و آله و از یاران باوفای امیرمؤمنان علیه‏السلام بود که به ابومسعود کنیه داشت. زمانی که حضرت علی علیه‏السلام می‏ خواستند به جنگ صفین بروند، او را به جانشینی خود در کوفه منصوب کردند.(۱)ابن اثیر می ‏گوید: عقبه بن عمرو بن ثعلبه، بدری است و بیشتربه کنیه ‏اش ابومسع…
ابو لیلی انصاری (عمرو بن هلال)
 شیخ طوسی، ابولیلی را از اصحاب حضرت علی علیه‏السلام به شمار آورده است. (۱) وی از اصحاب رسول اللَّه صلی الله علیه و آله به شمار می ‏آید، و در جنگ احد و همه جنگ‏ های صدر اسلام در رکاب پیامبر بود و بعدها به کوفه نقل مکان کرد و به همراه فرزندش عبدالرحمن در تمام جنگ ‏های امیرالمؤمنین علیه‏السلام نیز شرکت جست. (۲)…
ابو ساسان (حضین بن منذر رقاشی)
 حضین (حصین) بن منذر از قبیله ربیعه بصره و از انصار رسول خدا صلی الله علیه و آله و اصحاب امیرمؤمنان علیه‏السلام و پرچم دار قبیله «بکر بصری» در جنگ صفّین بود. (۱) از امیرمؤمنان علی علیه‏السلام، عثمان، مهاجرین، قنفذ و... نقل حدیث کرده است. و از شخصیت ‏های مورد وثوق و صادق و در جنگ صفین، پرچم‏دار علی علیه‏السلام ب…
ابو قدامه انصاری
ابوقدامه انصاری از اصحاب پیامبر و مجروح جنگ احد و از شیعیان و مخلصین یاران امیرالمؤمنین علیه‏السلام است که درصفین به شهادت رسید. او از جمله شاهدان داستان غدیر خم است که از پیامبر خدا صلی الله علیه و آله شنید که امیرالمؤمنین علی علیه‏السلام را به جانشینی خود معرفی کرد و برآن شهادت داد.ابن اثیر و دیگر…
ابو قتاده انصاری (حارث بن ربعی)
 اسم او، حارث و به قولی نعمان یا عمرو است. او فرزند «ربعی بن بَلدَمه انصاری» و مشهور به کنیه ‏اش «ابو قتاده» بود. او از قبیله خزرج و مادرش کبشه دختر «مطهر بن حرام» است. ابو قتاده در زمره اصحاب رسول خدا صلی الله علیه و آله و از شجاعان و دلاوران کم نظیر و افاضل یاران آن حضرت به شمار می آید که به «فارس رسول …
محمد بن ابی‌ بکر
 محمد بن ابی بکر بن ابی‌قحافه (ذیقعده۱۰-صفر۳۸ق) از نزدیک‌ترین یاران امام علی (علیه السلام) که از طرف ایشان، به فرمانداری مصر منصوب شد. او فرزند خلیفه اول و اسماء بنت عمیس بود که بعد از درگذشت ابوبکر و ازدواج مادرش با امام علی (علیه السلام)، در خانه ایشان پرورش یافت. بین او و امام محبت دوجانبه وجود داشت و …
عمر و بن حَمق خُزاعى
عمرو بن حمق خزاعى از اصحاب رسول خدا صلى الله علیه و آله و سلم بود و در خدمت حضرت امیرالمومنین علیه السلام به مقام عالى رسید. در زمان خلافت امیرالمونین علیه السلام در کوفه سُکنى داشت و در جمیع جنگ های آن حضرت از جنگ جمل و جنگ نهروان و جنگ صفین همراه بود  او یکی از شخصیت هاى بزرگ اسلامى است که توسط معاویه …
ابو الیسر انصاری (کعب بن عمرو)
نام اصلی ابو الیسر، «کعب بن عمرو انصاری» است که از اصحاب رسول گرامی اسلام صلی الله علیه و آله و امیرالمؤمنین علی علیه‏السلام به شمار می‏ رود.شیخ طوسی می ‏نویسد: وی همان کسی است که وقتی آیه شریفه « یا أیها الذین آمنوا اتقوا اللَّه و ذَروا ما بقیمِن الرِّبوا إن کنتم مؤمنین » نازل شد، گفت: «ربا خواری را رها…
ابو سعید خدری (سعد بن مالک)
فرزند مالک بن سنان بن ثعلبه انصاری و کنیه ‏اش ابوسعید بود وهمگان او را به کنیه می‏ شناسند.«ابوسعید» از بزرگان قبیله خزرج و از اصحاب رسول خداست. وی از فقهای عصر خویش است و در برخی نقل‏ ها آمده که: او از فقها و اهل فتوا و ازاصحاب رسول خدا صلی الله علیه و آله بوده است. هم‏چنین او اخبارو احادیث بی‏ شماری ا…
برید اسلمى
 برید اسلمى او از یاران پیامبر اسلام، و از پیروان وفادار امیرمؤمنان (ع) است. در جنگ صفین که عده ‏اى از مسلمانان بر اثر تبلیغات و سم پاشى ‏هاى معاویه، وعده‏ اى به بهانه‏ هاى پوچ دست از یارى و پشتیبانى امیر مؤمنان (ع) کشیدند، او از کسانى بود که با اعتقادى راسخ و استوار، در صف على قرار گرفت. او یکى از قاری…