روان درمانی

نوشته‌ها

قرآن کریم و علوم روز: قرآن روانشناسی و علوم تربیتی روان درمانی در قرآن

جهت مطالعه مقاله، به ادامه مطلب مراجعه فرمایید.

بنیادهای روان‌درمانی گشتالت

عنوان: بنیادهای روان‌درمانی گشتالت
سیری در مبانی و مفاهیم عمدۀ روان‌درمانی گشتالت

مولف: فردریک پرز، کلادیو نارانجو
مترجم/ محقق: دکتر حسن بلند
ناشر: انتشارات ارجمند
سال نشر: ۱۳۹۵
نوبت نشر: اول
محل نشر: تهران

در میان روان‌درمانی‌هایی که پس از فروید پا به عرصه گذاشتند، گشتالت‌درمانی جایگاه ویژه‌ای دارد و نقش خود را، آشکارا و نهانی، بر اغلب (اگر نگوییم همۀ) شیوه‌های مطرح درمانی پس از خود، نهاده است؛ و گزافه نیست اگر بگوییم که آشنایی بسنده با دانش روان‌درمانی بدون اطلاع کافی از روان‌درمانی گشتالت امکان‌پذیر نیست.

در این کتاب فصلی به شرح احوال و سلوک نه‌چندان متعارف فردریک پرز، بنیان‌گذار گشتالت‌درمانی اختصاص داده شده و در باقی فصول، اصول و مبانی این رویکرد از زبان پرز و برخی دیگر از نام‌برداران و درشمارانِ این حوزه، معرفی شده است.فصلی نیز، تا جانب نقد فروگذاشته نشده باشد، بر عهدۀ مترجم افتاد به امید آنکه چارچوبی انتقادی برای فهم سنجیده‌تر این نگرش فراهم آید.

دانشجویان و کاربران روان‌شناسی، مشاوره، روان‌پزشکی و مددکاری و همۀ کسانی که به‌گونه‌ای حرفه‌ای در کار آموختن یا به ‌کار بستن دانش روان‌درمانی هستند، و نیز آنان که به شیوه‌ها و رویکرد‌های وجودگرایانه و تجربه‌ای خودشناسی و خودیابی علاقه‌مندند، بسا که این کتاب را سودمند بیابند.

وقتی مرگ وارد فضای درمانی می‌شود

عنوان: وقتی مرگ وارد فضای درمانی می‌شود؛ دیدگاه‌های وجودی در مشاوره و روان درمانی
مولف: لورا بارنت
مترجم/ محقق: دکتر مجتبی دلیر؛ فرزانه رسانه
ناشر: انتشارات ارجمند
سال نشر: ۱۳۹۵
نوبت نشر: اول
محل نشر:تهران

دانش‌‏افزایی دربارۀ مرگ به ‏‌ویژه برای هر فرد فعّال در حوزۀ علوم انسانی ضرورت دارد؛ متخصصانِ روان‌شناسی، روان‏‌پزشکی، روان‏‌پرستاری، مشاوره، مددکاری، مامایی، پرستاری، پزشکی، پیراپزشکی، جامعه‏‌شناسی، علوم تربیتی، الهیات، فلسفه و سایرین از خواندن این کتاب سود خواهند برد.

مخاطبان باید به ‏‌خاطر داشته باشند که هدف علم روان‏‌شناسی و هنر روان‏‌درمانی از پرداختن به مرگ، دستیابی به نیروی احیاگر آن است؛ مراجعان در طی فرایند آگاه‏ شدن از این واقعیت که با وقوع مرگ فرصت عمل و تغییر به پایان خواهد رسید، می‌توانند از فرصت‌هایی که فضای درمان در اختیارشان قرار می‌دهد نهایت بهره‌ را ببرند. مرگ و مردن، اجتناب‏‌ناپذیر، جهان‏‌شمول، برگشت‏‌ناپذیر، قطعی و مطلق است.

کتاب حاضر با مطرح ‏کردن فلسفۀ وجودی و بررسی آراء فیلسوفانی که دیدگاه‌‏های وجودی بر نظریۀ آنها بنا شده است، در ژرفای مبحث مرگ گام می‌نهد. سپس مسائل اساسی وجود بشر را در راستای پرداختن به مرگ و مردن مطرح کرده و آنها را از جنبۀ درمانی بررسی می‌نماید. در ادامه، با تأکید بر منحصربه‏‌فرد بودن تجارب هر فرد در رویارویی با مرگ خویش، افکار، احساس‌‏ها و اوهامِ افرادی را نقل می‌کند که در رویارویی با مرگِ خود آنها را تجربه نموده‌اند. جذابیت و تأثیرگذاری عمدۀ این اثر در بازگویی سرگذشت واقعی افراد گوناگون با جایگاه‌ و نقش‌های مختلف است؛ چرا که برخی از آنها درمانگرانی هستند که در حین درمانگری و در اثر ابتلا به یک بیماری تهدید‌کنندۀ حیات، نقش بیمار را پیدا کرده‏‌اند، و یا والدینی هستند که همزمان با ارائۀ خدمت به والدین داغدیده، فرزندشان را از دست داده‌‏اند، و یا سرپرستان درمانی هستند که با فقدان سرپرست درمانِ خود مواجه گشته‏‌اند.

باورهای عامیانه اشتباه در مورد افسردگی

خوشبختانه افسردگی، یک اختلال قابل درمان است اما داروهای ضد افسردگی، برای درمان آن کافی نیستند. در حالی که این داروها قابلیت تغییر شیمی مغز و رفع مشکلات بیولوژیکی ریشه‌دار را دارند، اما افسردگی گاه نیاز به روان درمانی نیز دارد.

اگرچه افسردگی بیش از ۱۰ درصد جمعیت عمومی را تحت تاثیر قرار می‌دهد، اما هنوز تصورات و اسطوره‌ها در مورد این بیماری ادامه دارند. به منظور تسخیر افسردگی، این مهم است که در مورد آن حقایق درست به جمعیت عمومی، آموزش داده شود.

تصورات غلط درباره افسردگی، یکی از موانع اصلی برای ادامه و پیگیری روند درمان هستند. در اینجا به برخی افسانه‌های رایج در مورد بیماری افسردگی و حقایق پشت این افسانه‌ها اشاره شده است:

افسردگی یک بیماری واقعی نیست

بسیاری از مردم به اشتباه معتقدند که افسردگی به عنوان یک ضعف شخصیت یا غم و اندوه تعریف شده است. اما باید گفت این عارضه، یک اختلال پیچیده است و آنهم با ریشه‌های روانی، اجتماعی و بیولوژیکی. افسردگی یک بیماری روانی است که می‌تواند از راه‌های مختلف از جمله دارو و روان درمانی اصلاح شود.

داروهای ضد افسردگی همیشه می‌توانند افسردگی را درمان کنند

خوشبختانه افسردگی، یک اختلال قابل درمان است اما داروهای ضد افسردگی، برای درمان آن کافی نیستند. در حالی که این داروها قابلیت تغییر شیمی مغز و رفع مشکلات بیولوژیکی ریشه‌دار را دارند، اما افسردگی گاه نیاز به روان درمانی نیز دارد.

افسردگی همیشه به خاطر یک وضعیت تلخ رخ می‌دهد

اگرچه رویدادهای تلخ مانند مرگ، منجر به ایجاد افسردگی می‌شود، اما گاه این بیماری می‌تواند بدون هیچ رویداد منفی نیز رخ دهد، حتی زمانی که همه چیز در زندگی مثبت به نظر می‌رسد. غم، بی‌حالی، تمایل به خودکشی و … اغلب می‌تواند بدون توضیح و به طور ناگهانی تظاهر کند. در واقع گاه هیچ دلیل منطقی برای ابتلا به افسردگی وجود ندارد.

ابتلای والدین به افسردگی، به معنای ابتلای بقیه اعضای خانواده است

اگرچه تحقیقات نشان می‌دهد که افسردگی می‌تواند پایه‌های ارثی داشته باشد، اما به طور کلی مشکلات بهداشت روانی یکی از اعضای خانواده، می‌تواند سبب این مساله را در بین افراد دیگر خانواده نیز شایع کند. اتفاقی که با دوری از عوامل خطر افسردگی، کاملا قابل پیشگیری است.

داروهای ضد افسردگی، شخصیت افراد را تغییر می‌دهند

داروهای ضد افسردگی با تغییر مواد شیمیایی مغز منجر به کاهش اختلالات خلقی می‌شوند. فکر کردن در مورد تغییر مواد شیمیایی مغز می‌تواند ترسناک به نظر بیاید اما این داروها تنها برای تغییر مواد شیمیایی خاصی در مغز طراحی شده‌اند و نمی‌توانند شخصیت فرد را به طور کلی تغییر دهند.

داروهای ضد افسردگی را باید تا آخر عمر مصرف کرد

این داروها به عنوان یک راهکار طولانی مدت برای درمان افسردگی مطرح شده‌اند. اما طول دوره درمان، بستگی به شدت اختلال دارد و از فردی به فرد دیگر متفاوت است. بسیاری از افراد مبتلا به افسردگی، لازم نیست بعد از دوره درمان، این داروها را در روزهای ما بقی عمر خود مصرف کنند. به همین دلیل، گزینه روان درمانی نیز در کنار درمان‌های دارویی پیشنهاد شده است و فرد افسرده می‌تواند راهکارهای جدید و سالم را برای مقابله با افسردگی با هدف از بین بردن نیاز به دارو بیاموزد.

افسردگی فقط مخصوص زنان است

اگرچه بنا به گزارش‌ها زنان دو برابر بیشتر از مردان به افسردگی مبتلا می‌شوند، اما این بیماری مختص هر دو جنس است. در واقع نرخ خودکشی ناشی از افسردگی در مردان بالاتر از زنان است.

حرف زدن درباره افسردگی، روند آن را وخیم‌تر می‌کند

این یک تصور غلط است. بحث درباره افسردگی با دیگران احساسات مخرب را تقویت نمی‌کند و فرد را روی تمرکز منفی نگه نمی‌دارد. در واقع تنها بودن با احساسات منفی خطرناک‌تر است. داشتن یک شنونده حمایتی، قابل اعتماد و بدون قضاوت برای درمان افسردگی بسیار مهم است. در حقیقت گفتاردرمانی، برای درمان افسردگی‌های خفیف تا متوسط می‌تواند مفید باشد.

افسردگی جزئی از روند پیری است

بسیاری از افراد مسن، افسرده نیستند، اما اگر افسردگی در افراد مسن به وجود آید، ممکن است نادیده گرفته شود. سالمندان ممکن است غم خود را پنهان کنند و یا دارای علائم مبهمی باشند از قبیل: طعم غذاها را دوست نداشته باشند، دردهایشان بدتر شود و یا تغییر الگوی خواب داشته باشند.

منبع: آوای سلامت

مشاوره و روان درمانی در توانبخشی معلولین

عنوان: مشاوره و روان درمانی در توانبخشی معلولین(کاربرد نظریه‌ها)
مولف: آناهیتا خدابخشی کولایی
مترجم/ محقق:****
ناشر: انتشارات دانژه
سال نشر: ۱۳۹۴
نوبت نشر: سوم
محل نشر: تهران

کتاب حاضر که برای نخستین‌بار در زبان فارسی به کاربرد نظریه‌های مشاوره و روان‌درمانی در درمان معلولین پرداخته، علاوه بر مبحث مشاوره و توان‌بخشی و استفاده از نظریه‌های روان‌تحلیلی به بسط و توضیح نظریه‌های وجودگرایی، معناجویی، گشتالت‌درمانی، رفتاری، شناختی – رفتاری و واقعیت‌درمانی در کار با مراجعان معلول پرداخته است.

اختصاص فصلی جداگانه به کاربرد رویکرد صفت عامل در مشاوره شغلی برای معلولین، از دیگر ویژگی‌های این کتاب است که امید است منبع مفیدی برای مشاوره توان‌بخشی به معلولین جسمی – حرکتی، ذهنی و بیماران مزمن به حساب آمده و مورد استقبال و استفاده مشاوران، روانشناسان، روان‌پزشکان، پزشکان، مددکاران اجتماعی، آسیب‌شناسان گفتار و زبان، کاردرمان‌گران و فیزیوتراپیست‌ها قرار گیرد.