تمدن اسلامی
موقعیت تجاری افریقیه و مغرب و نقش آن در تأسیس خلافت فاطمی
اشاره: فاطمیان پس از دو دهه دعوت و فعالیت سیاسی، مذهبی و نظامی در افریقیه و مغرب در سال ۲۹۷ ه موفق به تشکیل خلافت در قیروان شدند. از عواملی که به تشکیل این حکومت کمک کرد، موقعیت تجاری افریقیه و مغرب بوده است. افریقیه و مغرب دارای مراکز و جاده های بزرگ و مهم بازرگانی بود. وضعیت بازرگانی ویژه آن مناطق، …
نقش پیامبر در تمدن انسان
اشاره: تعریفی که ما از تمدن اسلامی داریم، تعریفی جامع است و در حقیقت، بیانی است از همه ابعاد سیاسی و فرهنگی و اقتصادی جامعه ما. این تعریف، همه ابعاد وجودی فرد و جامعه را می تواند پوشش بدهد؛ مثلا رفتارهای انسان اعم از رفتار سیاسی، فرهنگی و اقتصادی، و نحوه گفتمان افراد اعم از گفتمان فردی و گفتمان کلان ا…
نقش امام کاظم (علیه‌السلام) در تمدن اسلامی (روایات کلامی، فلسفی و فقهی)
اشاره:  امامان اهل بیت(علیهم‌السلام) معدن علم و دارای مرجعیت علمی و دینی از سوی خداوند داشته اند. اگر راه امامت اهل بیت بسته نمی‌شد، جهان اسلام از علم آنان سیراب شده و باعث پیشرفت مسلمانان در علوم مختلف می گردید. اما متأسفانه موانع زیادی در برابر گسترش علم امامان به وجود آمد. اما در عین حال ائمه (علی…
نقش امام رضا (علیه السلام) در شکوفایی علم و تمدن مسلمین.
اشاره: مقتضای جامعیت و کمال دین اسلام، توجه به شؤونات مختلف انسانی در عرصه های زندگی فردی و اجتماعی اوست. از حیث نظری لازم است زمینه های آنچه را که رشد علمی رو بدان بسته است، مهیا کرده و راهکارهای رسیدن به آن را ارایه دهد، چنان که در حوزه عمل نیز لازم است بایستنی های عملیاتی و کرداری را به او ارزانی د…
نقش امام صادق(علیه السلام) در علوم و تمدن اسلامی.
اشاره: آگاهی از معارف دینی و علوم بشری در راستای هدایت تشریعی، احیاء تفکر اسلامی و فرهنگ غنی شیعه به منظور اداره امور مسلمین در ابعاد فردی و اجتماعی، لازمه امامت است. حضور علمی امام صادق ـ علیه السلام ـ در عصر خود و بی نقص بودن نظریات ایشان و آشکار نمودن علم خود حاکی از آن است که سایر امامان به اند…
نقش شیعه در مباحث نظرى و روش شناختى تاریخ و تاریخ نگارى در عهد شکوفایى تمدن اسلامى
چکیده تاریخ و تاریخ نگارى میان مسلمانان پیشینه درازى دارد؛ یعنى از زمانى که اسلام ظهور کرد و در زندگى مردم سریان یافت، مسلمانان به دلایلى بیشتر دینى، به این رویکرد توجه کردند. مسلمانان در زمانى نه چندان طولانى، گونه هاى مختلفى از تاریخ را چون: مغازى، سیره، اخبار، انساب و ... به وجود آوردند، هر چند مطالعا…
سبک زندگی اسلامی، ضرورت‌ها و راهبردها
چکیده سبک زندگی عبارت است از مجموعه رفتارها و الگوهای کنش فردی و گروهی که معطوف به ابعاد هنجاری و معنایی زندگی اجتماعی باشد. با توجه به ویژگی انتخاب گری که در سبک زندگی وجود دارد، می توان هر مجموعه منسجمی از الگوهای رفتاری برآمده از آموزه های دینی را که در چارچوب معین شده از طرف دین قرار داشته باشد، ی…
نقش حوزه نجف و بزرگان آن در رشد علوم و تمدن اسلامی
علوم اسلامی شامل معقول و منقول ها و علوم غریبه و... می باشد. از مصداق های علوم اسلامی می توان به علم قرائت، تفسیر، حدیث، کلام، فقه، اخلاق، ادبیات عرب، منطق، فلسفه، رجال و درایه، اصول فقه و... اشاره نمود.(۱) حوزه نجف در تمدن و علوم اسلامی تأثیر زیادی داشته است. این امر به خاطر قدمت دینی، نقش آن در ح…
ضرورت پرداختن به مسئله‌ی سبک اقتصادی زندگی
اهمیت تقدیر معیشت و برنامه‌ریزی اسلامی جهت معاش انسانی به حدی است که این موضوع یکی از شرایط رسیدن به کمال انسانی در احادیث شناخته شده است. در صورت نپرداختن به اصول حاکم بر تقدیر معیشت از دیدگاه اسلام، تحقق تمدن اسلامی و اهداف نظام اسلامی میسر نخواهد بود. در این تحقیق، با بررسی جایگاه انسان در نظام اسلا…
نقش اهل بیت (ع) در تفسیر قرآن
اهل بيت (ع) ، چنان که پیامبر (ص) در یکی از آخرین روایات تاریخی خود در حجة الوداع از آن ها یاد فرمودند ، ثقل دوم ثقلین اند و در کنار ثقل اول (قرآن کریم) جای دارند . بیش تر اندیشمندان شیعی در تبیین جایگاه عترت بر این نظرند که ، چون  فهم قرآن کریم به جز به مساعدت اهل بیت ممکن نیست وایشان درحکم مفسر قرآن اند ، در حدیث…
مکتب‌ها و گرایش‌های تربیتی در تمدن اسلامی
عنوان: مکتب‌ها و گرایش‌های تربیتی در تمدن اسلامی مولف: دکتر سید اسماعیل علی؛ دکتر محمد‌جواد رضا  مترجم/ محقق: بهروز رفیعی ناشر: انتشارات سمت سال نشر: ۱۳۸۷ نوبت نشر: اول محل نشر: تهران کتاب «‌مکتب‌ها و گرایش‌های تربیتی در تمدن اسلامی» نوشته بهروز رفیعی در ۸ فصل به رشته تحریر درآمده است: فصل اول…
سبک زندگی در زندگی دارای هدف، اهمیت می یابد
تمدن اسلامی به معنای فضایی است که در آن تمام ابعاد جامعه چه از لحاظ مادی و چه از لحاظ معنوی باید رشد داشته باشد. اگر از مجموعه سبک زندگی صحبت به میان می آید کنار هم قرار گرفتن مجموعه ای از این مفاهیم است که سبک زندگی اسلامی را به نتیجه مطلوب می رساند. در این میان باید دید که چه مفاهیمی از نگاه مقام …