خانواده شیعی » روانشناسی »

بررسى «هویت انسان» از دیدگاه روان شناسى اسلامى

مفهوم «هویت» در مطالعه شخصیت منظور خود اساسی و مستمر فرد مفهوم درونی و ذهنی از خویش به عنوان یک «شخص» می باشد و کاربرد آن را در جنبه هایی مانند هویت نقش جنسی هویت نژادی و هویت گروهی مطرح ساخته است. کاربرد «تفکر سیستمی» در این مورد ضروری است و لازم است هم ساختار شخصیت و نوسان های آن و هم سیستم های فرعی و فراگیر زندگی انسان مورد بررسی قرار گیرند.

«هویت واقعی» انسان مربوط به فعل و انفعال بین نیروی فطرت می باشد. اگر عقل فطری (فطرت) بر شهوت غلبه نماید می تواند آن را کنترل نماید و در این حال «انسان کنترل شده» یا «متقی» به وجود می آید که می تواند با قرار دادن خود در دا خل سیستم ایدئولوژی توحیدی به اطمینان کامل دست یابد و به «نفس مطمئنه» تبدیل شود. چنانچه شهوت بر فطرت (عقل فطری) غلبه کند قلب معکوس و وارونه به وجود می آید که نسبت به انجام کار خیر بیگانه است و گنگ و کر و کور می باشد که عامل هر فساد تباهی انحراف و جرم است.

مقدمه

در مورد ساختار حیاتی انسان دو نظریه متفاوت وجود دارد. در یک طیف از نظریه ها وجود «عامل غیر ملکولی» در ساختار وجودی انسان نفی می گردد و در طیف دیگر این اعتقاد وجود دارد که علاوه بر ملکول ها یک «عامل غیر شیمیایی» نیز در ساختار وجودی انسان وجود دارد. ما «مفهوم هویت» را در هر دو طیف بررسی می کنیم.

هویت مولکولی

از دیدگاه «نظریه مکانیستی حیات» انسان و سایر موجودهای زنده جز مجموعه های مولکولی چیز دیگری نیستند و تمام فعل و انفعال های زیستی روانی و اجتماعی انسان از همین مجموعه های مولکولی سرچشمه می گیرند. به این ترتیب در کشف «عامل اصلی هویت» از دیدگاه آن ها فقط مولکول ها را می توان معرفی کرد و در حقیقت هویت انسان فقط در «هویت ملکولی» خلاصه می شود. با توجه به مشخص بودن خواص فیزیکی و شیمیایی ملکول ها و ترکیب های ناشی از آن ها این نظریه برای ارائه تفسیری قابل قبول در مورد هویت انسان با تناقض رو به رو است و یک بار دیگر عدم واقع گرائی و باطل بودن این نظریه اثبات می شود.

مجموعه هویت ملکولی و غیر مولکولی

طیف مقابل نظریه مکانیستی حیات نظریه هایی هستند که معتقدند علاوه بر ملکول ها یک «عامل غیرشیمیایی» نیز در انسان وجود دارد که در این مورد می توان به نظریه «اصالت روان» و نظریه «کلیه گرایی» اشاره کرد. در این نظریه ها ضمن توجه به ملکول ها این اعتقاد وجود دارد که موجودات زنده و از جمله انسان تنها از عناصر ملکولی و ترکیب های شیمیائی ناشی از آن تشکیل نشده اند. این مکاتب بر وجود یک عامل واقعیت یا «هویت غیرملکولی» به نام «روان» تاکید می نمایند که عامل حیات انسان و ارتباط های ملکولی می باشد. بدیهی است از دیدگاه این مکتب وجود «هویت ملکولی» در انسان و سایر موجودات زنده نفی نمی گردد. زیرا سلامت «هویت ملکولی» و تعادل در آن برای دستیابی به سلامت روانی ضروری است.

با بررسی زیست شناسی روان شناسی جانوران و فیزیولژی انسان، «روان» را می توان با عنوان «عامل حیات» مطرح کرد که ده مشخصه برای آن وجود دارد و در اینجا لازم است به یکی از آن ها اشاره شود:

«اسحق آسیموف» یکی از متخصصان زیست شناسی تعداد ملکول های موجود در هر سلول کبدی را دویست تریلیون ملکول تخمین علمی می زند و حال آنکه «گایتون» یکی از متخصصان فیزیولژی انسان تعداد سلول های بدن انسان را ۱۰۰ تریلیون سلول تخمین می زند. اگر با اغماض نسبی تمام سلول های بدن را حاوی ۲۰۰ تریلیون بدانیم مجموع ملکول های بدن انسان ۲۰۰۰۰ تریلیون تریلیون نامتجانس به دست می آید. در این حال باید پرسید عاملی که موجب هماهنگی و یکپارچگی این تعداد ملکول نامتجانس می گردد و یک سازمان زیستی به نام انسان را به وجود می آورد چیست چگونه هویت واحدی که تا پایان عمر و تا ابد ثابت باقی می ماند به وجود می آید آیا این عامل می تواند شیمیایی باشد اگر این عامل شیمیایی است نوع آن چیست تا آن جا که مطالعات علمی ـ تخصصی نشان می دهد تاکنون هیچ محققی عامل شیمیایی خاصی را به عنوان «عامل ایجاد هویت انسان» معرفی نکرده است. به نظر می رسد بررسی منصفانه در این مورد ما را به غیر شیمیایی و غیر مادی بودن عامل حیات رهنمون می سازد زیرا کنار هم قرار گرفتن ملکول های مختلف موجب بروز «پدیده حیاتی» و تمامیت موجود زنده نمی گردد. در حقیقت علم بیوشیمی نیز با تفسیر صرفا شیمیایی فعل و انفعال های حیاتی قادر به توجیه پدیده های شیمیایی نیست مگر آن که «عامل حیات» را به عنوان یک «عامل غیرشیمیایی» به حساب آورد.

نقش «عامل حیات» در ساختار شخصیت

«عامل حیات» را می توان به جریان الکتریسیته تشبیه کرد. جریان الکتریسیته قدت راه اندازی و فعال کردن دستگاه های مختلف را دارد و خود نیز دارای اثرات اختصاصی است.

ارتباط «عامل حیات» با ملکول ها منجر به بروز آثار حیاتی نیرو و تمایلات خاصی می گردد که در آموزش های اسلامی مجموعا به نام «شهوت» نامیده می شود و «عامل حیات» بدون تماس با ماده خود دارای هویت اختصاصی است که در مجموع در آموزش های اسلامی به نام «فطرت(عقل فطری)» نامیده می شود. سازمان شخصیت از دیدگاه مکتب روان شناسی اسلامی از دو عامل اصلی عقل و شهوت تشکیل شده است. بنا به تعریف امام علی(علیه السلام)، عقل دارای دو بعد «عقل مطبوع» یا «عقل طبیعی» و «عقل مسموع» می باشد. «عقل مطبوع» با عنوان های «عقل فطری» فطرت و وجدان به کار می رود. عقل مسموع با مفاهیم «عقل تجربی و اکتسابی» به کار می رود و نتیجه کارکرد دستگاه اعصاب مرکزی است. ساختارهای فوق که عناصر سازنده هویت انسان می باشند همگی متغیر هستند. یعنی در اثر عوامل داخلی و خارجی در هر لحظه ممکن است در معرض تغییرهای بسیار وسیع قرار گیرند. در نتیجه هویت انسان یک جنبه کاملا تغییرپذیر است و به منظور آشنائی و فهم این تغییرات و کشف «هویت ثابت انسان» لازم است عناصر فوق بررسی شوند.

فعل و انفعال های سیستم های فرعی ساختار شخصیت

سه سیستم فرعی شهوت عقل فطری و عقل تجربی بالقوه ساختار شخصیت انسان را تشکیل می دهند ولی بر حسب شرایط زمانی و مکانی عملکرد فرد، ارتباط سیستم های فرعی فوق متفاوت خواهد بود. در همه انسان ها «عقل تجربی» نقش ارتباط دهنده آن ها با دیگران و دنیای خارج را بر عهده دارد و مرکز آن مغز است. بیشترین تغییرات ناشی از نیروی دو سیستم فرعی عقل فطری و شهوت است که در عمل سه نتیجه کاملا متفاوت به صورت زیر به وجود می آورد:

الف. نیروی بیشتر عقل و حاکمیت آن بر شهوت که انسان برخوردار از خود کنترلی(متقی) را به وجود می آورد.

ب. نیروی بیشتر شهوت و حاکمیت آن بر فطرت که در انسان کنترل نشده قابل مشاهده است.

ج. نوسان نیروی عقل فطری و شهوت و در نتیجه وضع نوسانی در حاکمیت شهوت و عقل فطری بروز می کند.

در حالت اول، فطرت یا «عقل فطری»، بر شهوت حاکم شده و به وسیله عقل تجربی با دنیای خارج ارتباط دارد و هدف او دست یابی به رشد و قرب الهی تا بی نهایت است. مسیر حرکت از طریق انجام تکلیف در پیشگاه خداوند می گذرد. انجام تکلیف در پیشگاه خداوند در قرآن مجید با مفهوم «ذکر» مطرح شده است و چنین می بینیم: «آگاه باشید که با یاد خدا قلب ها آرام می گیرند»(رعد:۲۸). امام صادق(علیه السلام)در ضمن تفسیر آیه فوق می فرماید: ذکر این نیست (که فقط) سبحان الله و الحمدلله بگویید بلکه ذکر خدا در مورد آنچه حلال کرده و آنچه حرام کرده می باشد. می توان سیستم های ارتباطی انسان را به صورت زیر خلاصه نمود:

سیستم ارتباطی انسان با خود سیستم خانوادگی سیستم علمی سیستم شغلی سیستم روابط دوستانه و گروهی سیستم ارتباط با طبیعت سیستم سیاسی ـ اقتصادی سیستم ایدئولوژی. از دیدگاه مکتب روان شناسی اسلامی چنانچه انسانی هدفش دست یابی به رشد و قرب الهی تا بی نهایت باشد سیستم ایدئولژی او الزاما باید «سیستم ایدئولژی توحیدی» باشد و تمام سیستم های دیگر در داخل آن محاط باشند و بصورت «زیر مجموعه» قرار گیرند.

طبقه بندی «مفهوم هویت»

بر اساس بحث هایی که تاکنون مطرح شدند به نظر می رسد بتوان هویت انسان را در جنبه های زیر مطرح ساخت: هویت حیاتی، هویت عقلائی، هویت واقعی، هویت خانوادگی، هویت علمی، هویت شغلی، هویت روابط دوستانه و گروهی، هویت ارتباط با طبیعت، هویت سیاسی ـ اقتصادی، هویت دینی و ایدئولوژی.

هویت حیاتی

در «طبقه بندی ابعاد روان» توسط امام علی(علیه السلام) مفهومی تحت عنوان «روح عامل حیات» یا «روح البدن» مطرح شده است که خود «هویت حیاتی» انسان را به وجود می آورد. روح عامل حیات ناشی از وجود حیات در اسپرماتوزوئید و اوول است که پس از لقاح جنین انسان را به وجود می آورد که پس از طی مراحلی دارای روح می باشد. این واقعیت توسط امام سجاد(علیه السلام) مورد تاکید قرار گرفته است. باتوجه به کامل شدن ساختمان جنین در پایان چهار ماهگی روح عامل حیات که می توان از آن به «روح نباتی» تعبیر کرد تکامل می یابد و نیروی جدیدی در او شکل می گیرد که قدرت حیات و امکان تعقل به صورت بالقوه در او به وجود می آید. امام سجاد(علیه السلام) اعلام می فرماید که اگر جنین در چهار ماهگی که قدرت حیات مستقل یافته، توسط کسی سقط شود، باید دیه یک انسان کامل را بپردازد. در نتیجه می توان استنباط نمود که هویت حیاتی او شکل گرفته است و این هویت تا آخرین لحظات حیات حتی در صورت ابتلای به زوال عقل باقی می ماند و تمام مقررات مربوط به حفظ حرمت هویت انسان در مورد او باید مراعات گردد.

باید بین «شخص» و «شخصیت» فرق قائل شد. وقتی در قرآن مجید و سیار متون اسلامی با عنوان های «انسان» «بشر» «بنی آدم» «ناس» «مر» و «مرئه» و ضمایر مربوط به آن ها مطرح می شوند منظور «شخص» می باشد. انسان در داشتن اختیار مجبور است و حق انتخاب دارد و وقتی «انتخاب» خاصی را نمود دارای «شخصیت» مربوط به انتخاب خود می گردد و فرمول زیر قابل دفاع است:

شخصیت = انتخاب + شخص

شخصیت شامل عنوان هایی مانند مومن، منافق، کافر، متقی، غیرمتقی، مسلم، مشرک، مفسد، متکبر و…. می گردد.

برداشت فوق کاملا قابل دفع است زیرا ممکن است فرد مهمی از دنیا برود. در این حال شخص او از بین ما رفته است ولی شخصیت او بر ما حاکمیت دارد. این روند را می توان به طور شاخص در مورد پیامبران الهی و امامان معصوم(علیهم السلام) و به درجه پایین تری در مورد علما ملاحظه نمود. همچنین امکان دارد «شخص» مورد هجوم واقع شود و یا «شخصیت» او در معرض فشار قرار گیرد. هویت حیاتی همان «مفهوم شخص» می باشد.

هویت عقلانی

هویت عقلانی انسان مربوط به عقل تجربی او است. امام صادق (علیه السلام) مرکز عقل تجربی را در مغز معرفی می کند. سلامت هویت عقلانی موجب سپرده شدن مسئولیت به فرد می گردد و هر نوع اختلال در مغز و در نتیجه در عقل تجربی موجب سلب مسئولیت از انسان می گردد و حتی حق دخالت از اموال خویش را هم ندارد. معیارهای اختلاف در هویت عقلانی در آموزش های اسلامی با ضعف سفاهت جنون و «زوال عقل» مطرح شده اند.

هویت واقعی

هویت واقعی انسان مربوط به فعل و انفعال بین نیروی فطرت می باشد. اگر عقل فطری(فطرت) بر شهوت غلبه نماید می توان آن را کنترل نماید و «انسان برخوردار از خود کنترلی» یا «متقی» به وجود می آید که می تواند با قرار دادن خود در داخل سیستم ایدئولوژی توحیدی به اطمینان کامل دست یابد و به «نفس مطمئنه» تبدیل شود. چنانچه شهوت بر فطرت «عقل فطری» غلبه کند «قلب معکوس» و وارونه به وجود می آید که نسبت به انجام کار خیر بیگانه است و گنگ و کر و کور (صم بک عمی) می باشد و عامل هر فساد تباهی انحراف و جرم است .

از آن نظر مفهوم «هویت واقعی» برای این هویت برگزیده شد که پیامبر اسلام(صلی الله علیه و آله و سلم) می فرماید: «البته خداوند به کردارها و پیکرهایتان را نمی نگرد و لکن دل ها و نیت هایتان را می نگرد». علی(علیه السلام) انسان ها را به دو بخش یعنی «موجودی که انسان است» و «موجودی که حیوان است» طبقه بندی می کند.

طبقه بندی فوق در ضمن ارشادی که علی(علیه السلام) به صورت زیر برای یکی از علمای یهود ارایه کرده است: «هرکس طبعش معتدل باشد مزاج او صفا یابد و هر کس مزاجش صفا یابد اثر نفس در او قوی گردد و هر کس اثر نفس در او قوی گردد به سوی آنچه ارتقایش دهد بالا رود و به اخلاق نفسانی متخلق گردد و هر کس به اخلاق نفسانی متخلق گردد موجودی انسانی شود نه حیوانی و به «بارگاه ملک» وارد شود و چیزی او را از این حالت برنگرداند». به نظر می رسد منظور از «نفس» در کلام فوق فطرت انسان و منظور اخلاق نفسانی اخلاق فطری و منظور از «بارگاه ملک» بارگاه خداوند باشد.

در این گفتار علی(علیه السلام) به لزوم تعادل در ابعاد مختلف هویت انسان تاکید می کند. بر این اساس انسان واقعی که در قیامت قابلیت توجه خداوند به او را دارد کسی است که فطرت(عقل فطری) خویش را بر شهوت غلبه دهد. در حالی که شهوت بر فطرت حاکم است در حقیقت او در این حال «حیوانی انسان نما» است و در «بعد حیوانی» قرار دارد و اگر این روند ادامه یابد در «بعد حیوانی» تثبیت شده است و به سمت سقوط و هلاکت پیش می رود.

هویت خانوادگی

قرار گرفتن در فضای خانواده خاص موجب می گردد تا این نهاد به درجات مختلف بر فرد اثر گذارد و هویتی به نام «هویت خانوادگی» را به وجود آورد. علی(علیه السلام) در نامه خود به مالک اشتر نسبت به انتخاب مسئولان از بین «خانواده صالح» که نسبت به احکام اسلام آگاهی دارند تاکید می کند : «و ایشان را از افراد آزمایش شده و دارای حیا از خانواده های صالح و پیش قدم در اسلام بخواه زیرا آن ها دارای اخلاق و خوهای گرامی تر و حیثیت درست تر و طمع کمتر و عاقبت اندیشی رساتر می باشند». پیامبر اسلام(صلی الله علیه و آله و سلم) از ازدواج با دختران خانواده های ناصالح برحذر می دارد: «بپرهیزید از سبزه در محل جمع آوری کود حیوانی پرسیده شد که منظور چیست فرمود زن زیبا در جایگاه بد».

هویت علمی

در آموزش های اسلامی هویت علم و عامل به عنوان یک معیار شاخص مطرح شده است و در قرآن مجید آمده است: «آیا آن ها که می دانند با آن ها که نمی دانند یکسان هستند» (۲) چنانچه مشاهده می شود متفاوت بودن هویت آن ها به عنوان یک امر بدیهی و فطری مطرح شده است . پیامبر اسلام(صلی الله علیه و آله و سلم) نیز خیر و رشد را در عالم و متعلم (دانشمند و دانشجو) منحصر می داند و می فرماید در دیگران خیر و رشدی وجود ندارد.

هویت شغلی

علی(علیه السلام) ارزش هر فرد را به کاری می داند که به خوبی انجام می دهد. بر این اساس انجام کار و اشتغال به شغل خاص «هویتی اختصاصی» برای هر فرد به وجود می آید که مردم او را با آن می شناسند.

هویت ناشی از روابط دوستانه و گروهی

قرار گرفتن در یک گروه خاص ناشی از «تشابه ساختار شخصیتی» افراد می باشد در آموزش های فراوانی از پیامبر اسلام(صلی الله علیه و آله و سلم) و امام معصوم(علیه السلام) بر هویت ناشی از روابط دوستانه و گروهی تاکید شده است. در آموزش های متعددی از پیامبر اسلام(صلی الله علیه و آله و سلم) آمده است: «انسان با کسی است که دوست دارد. تو با کسی هستی که او را دوست داری». که پیام همه آن ها این است که انسان با کسی است که او را دوست می دارد و می توان گفت هویت هر دو یکسان است.

هویت ارتباط با طبیعت

نوع ارتباط با طبیعت موجب می گردد هویتی اختصاصی برای انسان به وجود آید. در قرآن مجید انواع شناخت به «شناخت های افاقی» و «شناخت های انفسی» تقسیم شده اند:

«به زودی نشانه های خود را در آفاق و در خود آن ها نشان خواهیم داد تا برای آن ها روشن شود که او حق است»(۳)

در قرآن مجید مطالعه طبیعت نمودی از خردمندی انسان تلقی شده است و در آ یات ۱۹۱ ـ ۱۹۰ سوره آل عمران چنین می بینیم: «در آفرینش آسمان ها و زمین و در پی یکدیگر آمدن شب و روز شگفتی هایی برای خردمندان است. کسانی که خداوند را (در همه احوال) ایستاده و نشسته و بر پهلو آرمیده یاد می کنند و در آفرینش آسمان ها و زمین می اندیشند که پروردگارا این را بیهوده نیافریده ای پاک و منزهی. ما را از عذاب آتش دوزخ در امان بدار». بدیهی است هویت افرادی با نوع تفکر ذکر شده با تفکر افرادی که شناخت آن ها به صورت زیر در قرآن مجید ترسیم شده است به کلی متفاوت می باشد:

«و گویند چیزی جز زندگی دنیوی در کار نیست که زنده می شویم و می میریم و چیزی که جز روزگار ما را نمی کشد»(۴)

هویت سیاسی ـ اقتصادی

سیستم سیاسی ـ اقتصادی یکی از ماکرو سیستم های حاکم بر سایر سیستم های فرعی انسان می باشد و بر حسب حاکمیت یک رژیم خاص مشخص می گردد. پیامبر اسلام(صلی الله علیه و آله و سلم) می فرماید که «مردم بر دین پادشاهان خود می باشند» و علی(علیه السلام) نیز می فرماید: «جز در مواردی که خداوند نگهدارد به طور قطع مردم با پادشاهان و دنیا می باشند».

در قرآن مجید در یک دید کلی احزاب به «حزب الله» و «حزب الشیطان» طبقه بندی شده اند و دو بعدی بودن انسان به این صورت نمود یافته است.(۵) از دیدگاه روان شناسی اسلامی هویت سیاسی یک انسان کنترل شده همان هویت دینی او است و شهید مدرس(ره ) می گوید «سیاست ما عین دیانت ما و دیانت ما عین سیاست ما است». به طور خلاصه هویت سیاسی مخصوصا در شرایط زمانی ما یک واقعیت ثابت شده است و تمایل افراد به گروه های مختلف آن ها را در گروه خاص اجتماعی جای می دهد و با مطالعه حزب و گروه مورد علاقه فرد می توان هویت فرد را به مقدار زیادی کشف نمود. هویت سیاسی تا اندازه ای به هویت روابط دوستانه و گروهی شباهت دارد ولی قوی تر از آن است.

هویت دینی

سیستم ایدئولژی قوی ترین سیستم در انسان است که تمام سیستم های او را تحت پوشش قرار می دهد و تمام سیستم های دیگر تحت تاثیر آن هستند و از آن رنگ می پذیرند.

«اریک فرام» می گوید: «از آن جا که نیاز به یک نظام جهت گیری و اعتقادی جز ذاتی هستی انسان است می توان به حدت و شدت این نیاز پی برد. به راستی هیچ منبع قدرتی قویتر از آن در بشر وجود ندارد. نیاز به دین یعنی نیاز به یک الگوی جهت گیری و مرجعی برای اعتقاد و ایمان. هیچ کس را نمی توان یافت که فاقد این نیاز باشد». او در تعریف دین می گوید: «هر سیستم فکری یا عملی مشترک بین یک گروه که الگوی جهت گیری و مرجع اعتقاد و ایمان افراد آن گروه باشد. در واقع هیچ فرهنگی در گذشته یافت نمی شود که دین به معنی وسیع فوق در آن جائی نداشته باشد. به نظر هم نمی رسد که در آینده فرهنگی غیر از آن بتواند به وجود آید».

از دیدگاه روان شناسی اسلامی انسان در انتخاب دین آزاد است و در قرآن مجید آمده است: «در قبول دین اکراهی نیست (زیرا) راه درست از راه انحرافی روشن شده است»(۶) ولی به منظور دست یابی انسان به رشد تطبیق رفتار اداری با آموزش های توحیدی باید طبق آموزش های آخرین پیامبر خدا باشد: «هر کس جز دین اسلام دینی را انتخاب کند هرگز از او پذیرفته نخواهد شد(۷)

تعهد مومن نسبت به انجام کامل دستورهای خداوند موجب می شود تا هویت پایداری در او به وجود آید. «قرآن مجید(۸) دین خدا با مفهوم «صبغه: رنگ» مطرح شده است و این بدان معنی است که تمام رفتارها و سیستم های اساسی زندگی انسان با ایمان باید رنگ الهی داشته باشد و طبق اوامر و نواهی خداوند باشد(۹)

«هویت واقعی» انسان مربوط به فعل و انفعال بین نیروی فطرت است که ساختار شخصیتی و نوسانات آن را انعکاس می دهد. «روان» با عنوان «عامل حیات» عامل ایجاد هویت انسان است. و قطعا یک عامل غیر شیمیائی است. عوامل و عناصر سازنده «هویت انسان» همگی متغیرند و هر لحظه ممکن است در معرض تغییرات گسترده ای قرار گیرند ولی هویت ثابت انسان «متقی» با حاکمیت فطرت در مسیر ایدئولژی توحیدی وی را به «نفس مطمئنه» تبدیل می کند.

پی نوشت ها

۱- استاد روان پزشکی دانشگاه علوم پزشکی مشهد

۲- زمر: ۹

۳ – فصلت: ۵۳

۴- جاثیه: ۲۴

۵- مائده: ۵۶ و مجادله : ۲۲

۶- بقره: ۲۵۶

۷- آل عمران: ۸۵

۸- بقره: ۱۳۸

۹- رعد: ۲۸

منبع: سید ابوالقاسم حسینى؛ روزنامه جمهوری اسلامی ۲۴/۰۳/۱۳۸۸