فرهنگ و تمدن شیعه » شخصیتها » عالمان دین »

محمدباقر حجت طباطبایى (ره)

 (۱۴۲۲-۱۳۳۷ هـ.ق)

ولادت و تحصیلات

آیت الله سید محمدباقر حجت طباطبایى در سال ۱۲۹۸ در کربلا و در بیت علم و فضیلت، از مادرى از سلاله مرحوم سید بحر العلوم و پدرى مجتهد متولد شد، دو عموى ایشان آقا  سید حسن و آقا سید عبد الحسین حجت طباطبایى از مراجع تقلید در کربلا بودند. ایشان نوه مرحوم آیت الله العظمى آقا سید على طباطبایى صاحب ریاض المسائل مى باشد. وى پس از تحصیل مقدمات و سطوح به نجف اشرف مشرف گردید و در درس دوره اول خارج مرحوم آیت الله العظمى خویى شرکت نمود. پس از تکمیل آن دروس، به کربلا بازگشت، سپس در درس استاد آیت الله العظمى میلانى (ره) شرکت کرد و به درجه اجتهاد نایل گردید. حضرات آیات عظام سید ابوالحسن اصفهانى، حاج شیخ محمد کاظم شیرازى و حاج سید حسین بروجردى ( قدس سرهم) نیز به ایشان اجازه اجتهاد دادند. در سنین جوانى، قبل از عزیمت به ایران به درخواست علاقه‌مندان به خاندان جلیل پدرى، در صحن مطهر حضرت سید الشهداء  به اقامه نماز جماعت می‌پرداخت و جمعیت بسیار زیادى به ایشان اقتدا می‌کردند. ایشان در بیست و پنج سالگى به قصد زیارت  به مشهد مقدس مشرف شد و شخصیت اول حوزه علمیه مشهد، آیت الله حاج شیخ مرتضى آشتیانى (ره)، در طى مدت اقامت، میزبان ایشان بودند و با توجه به علم و دانش وسیع آقا سید محمد باقر در زمینه فقه و اصول از ایشان خواسته شد که در مشهد بماند و به تدریس بپردازد، ایشان این دعوت را پذیرفت و طى عمر گهربارش همواره به گسترش علوم و معارف دینى مشغول بود. پس از مدتى با علاقه و ارادت خاصى که حضرت آیت الله آشتیانى به خاندان عصمت و طهارت داشتند و در تأیید شخصیت والاى آقا سید محمدباقر و بیت معظم ایشان، با وصلت دخترشان با ایشان موافقت نمودند. او وقتِ آزادش را به نسخه بردارى و کتابتِ کتاب هاى فقه و اصول و لغت و ادب مى گذرانید و کتابخانه اى مهم  که از اجدادش به او رسیده بود گردآورى نمود.

تألیفات

۱٫ انیس الشعراء (گردآورى اشعار شعراى عرب و عجم)

۲٫ تقریرات درس فقه آیهاللّه میلانى

۳٫ تقریرات درس اصول آیهاللّه میلانى

۴٫ تقریرات درس تفسیر معظم له.

وفات

این عالم زاهد و متقى در شبانگاه ۲۷/۱۰/۱۳۸۰ مصادف با ۳ ذیقعده الحرام ۱۴۲۲ قمرى دعوت حق را لبیک گفت و به سراى معبود شتافت. پیکر پاکش پس از تشییع با شکوه  در صحن آزادى حرم مطهر امام رضا (ع) به خاک سپرده شد.