چهل حدیث در باب مقام و منزلت حضرت زهرا(س)

حضرت فاطمه امّ ابیها (علیهاالسلام) روز جمعه ۲۰ جمادى الاخرى سال دوم یا پنجم بعثت در شهر مکه به دنیا آمد. پدر بزرگوارش حضرت رسول اکرم(صلی الله علیه و آله9 و مادرش خدیجه کبرى (علیهاالسلام) بود. در سال دوم هجرت عقد او با حضرت على علیه السلام در ملکوت اعلى بسته شد و ثمره آن امام حسن(ع)، امام حسین(ع)، زینب(س)، ام کلثوم(س)، سکینه(س) و محسن(ع) که در حوادث پس از رحلت پیامبر(ص) سقط شد.

آغاز زندگى حضرتش در مکه با محاصره اقتصادى شعب ابى طالب همراه بود و با پایان یافتن محاصره، عمر مادر نیز به آخر رسید و پس از مادر مهر خانه پدر بود و بر چهره خسته او که از فراق ابوطالب و خدیجه و آزار کفار در هم مى تکید گل نشاط و امید مى کاشت.

پس از هجرت و در مدینه به صورت یک زن با تمام ویژگیهایى که پروردگار براى او منظور نموده است تجلى نمود. فاطمه علیهاالسلام شمع جمع خانه بود و حلقه وصل رسالت و امامت. هم عزیز پدر بود و هم محبوب همسر و هم بانوی مدینه و الگوى تربیت خدایى. رنجها و مصیبتها در برابر خورشید مهرش ذوب مى شد و پدر و همسر که دو برادر بودند و دو همرزم و دو همدرد در پناه مهر او آرامش مى یافتند.

فاطمه یکى از دو رکن امامت بود که پس از پیامبر با تمام وجودش به دفاع از حق پرداخت، هم سیلى نامحرمان تحمل نمود و هم تازیانه جهل و جاهلیت را به جان خرید و در آخر نیز جان و فرزند را در این راه نهاد و در سوم جمادى الاخرى یا ۱۳ جمادى الاولى سال ۱۱ هجرى (و در کمتر از ۳ ماه پس از رحلت پیامبر) على (علیه السلام) را تنها گذاشت. مرقد منورش در مدینه ـ مسجدالنبى یا بقیع ـ مطاف ملائک مقرب الهى است.

 اربعین حدیث درمنزلت و شأن فاطمه(س) در کلام معصوم(ع):

امام سجاد (علیه السلام) فرمود: « که منفورترین مردم نزد پروردگار، کسى است که شیوه امامى را پیروى کند ولى از سیره عملى او پیروى ننماید.»

 

شناخت فاطمه( علیها السّلام)

امام صادق (علیه السّلام) می فرماید: «فمن عرف فاطمه حقّ معرفتها فقد ادرک لیله القدر؛» (۱) هر کس به شناخت حقیقی فاطمه (علیها السّلام) دست یابد، بی گمان شب قدر را درک کرده است.”

 

آثار محبت به فاطمه (علیها السّلام)

پیامبر اکرم (صلّی الله علیه و آله و سلّم) می فرماید« من احبّ فاطمه ابنتی فهو فی الجنّه معی و من ابغضها فهو فی النّار؛»(۲) هر کس فاطمه (علیها السّلام) دخترم را دوست بدارد، در بهشت با من است، و هر کس با او دشمنی ورزد، در آتش [دوزخ] است.”

 

اطاعت از فاطمه (علیها السّلام)

امام باقر( علیه السّلام) می فرماید:« و لقد کانت – علیها السّلام – مفروضه الطّاعه علی جمیع من خلق الله من الجنّ و الانس و الطّیر و الوحش و الانبیاء و الملائکه؛»(۳) اطاعت از فاطمه (علیها السّلام )بر تمامی آفریدگان خدا از جنّ و آدمیان و پرندگان و وحوش و پیامبران و فرشتگان واجب است.”

 

دستورهای فاطمه (علیها السّلام)

پیامبر اکرم( صلّی الله علیه و آله و سلّم ) می فرماید:« یا علی انفذ لما امرتک به فاطمه فقد امرتها باشیاء امر بها جبرئیل (علیه السّلام)؛(۴) ای علی! آن چه را فاطمه (علیها السّلام9 بدان امر می کند، انجام ده؛ زیرا من چیزهایی را به او امر کرده ام که جبرئیل (علیه السّلام )به آن ها امر کرده است.”

 

خلقت فاطمه (علیها السّلام)

پیامبر اکرم (صلّی الله علیه و آله و سلّم )می فرماید:« انّ فاطمه خلقت حوریه فی صوره انسیه؛»(۵) بی شک فاطمه علیها السّلام حوریه ای است که به صورت انسان آفریده شده است.”

 

معنای نام “فاطمه( علیها السّلام)

پیامبر اکرم0 صلّی الله علیه و آله و سلّم9 می فرماید:«”انّی سمّیت ابنتی فاطمه لان الله عزّ و جلّ فطمها و فطم من احبّها من النّار؛» (۶) من نام دخترم را “فاطمه” گذاشتم؛ زیرا خدای – عزّ و جلّ – فاطمه (علیها السّلام) و هر کس که او را دوست دارد، از آتش دوزخ دور نگه داشته است.”

 

 آثار نام فاطمه( علیها السّلام)

امام کاظم (علیه السّلام9 می فرماید:« لایدخل الفقر بیتا فیه اسم محمّد او احمد او علی او الحسن او الحسین او جعفر او طالب او عبدالله او فاطمه من النساء؛»(۷) در خانه ای که نام محمّد یا احمد یا علی یا حسن یا حسین یا جعفر یا طالب یا عبدالله و یا از میان زنان، فاطمه باشد، فقر [و تنگ دستی] وارد نمی شود.”

 

احترام به نام فاطمه (علیها السّلام)

امام صادق( علیه السّلام) به شخصی که نام دخترش را فاطمه گذاشته بود، فرمود:« اذا سمّیتها فاطمه فلا تسبّها و لاتلعنها ولاتضربها»(۸) حالا که نام او را “فاطمه” گذاشته ای، پس دشنامش مده، نفرینش مکن و کتکش مزن.”

 

الگوی نمونه

امام زمان(علیه السّلام) در یکی از نامه هایشان می فرماید:« و فی ابنه رسول (صلّی الله علیه و آله و سلّم) لی اسوه حسنه»(۹) در دختر پیامبر خدا( صلّی الله علیه و آله و سلّم) برای من الگوی نیکویی است.”

 

یاور خوب

پیامبر اکرم (صلّی الله علیه و آله و سلّم) از حضرت امیرالمؤمنین، علی (علیه السّلام ) درباره حضرت فاطمه زهرا (علیها السّلام9 پرسید، حضرت پاسخ داد« نعم العون علی طاعه الله» (۱۰) [فاطمه علیها السّلام] خوب یاوری در راه اطاعت و بندگی خداست.”

 

عزیزترین مردم

پیامبر اکرم (صلّی الله علیه و آله و سلّم) می فرماید:« فاطمه اعزّ البریه علی»(۱۱)؛ فاطمه (علیها السّلام )عزیزترین مردم در نزد من است.”

 

نور چشم و میوه دل من

پیامبر اکرم (صلّی الله علیه و آله و سلّم) می فرماید:« انّ فاطمه بضعه منّی و هی نور عینی وثمره فؤادی»(۱۲) فاطمه (علیها السّلام )پاره تن و نور چشم و میوه دل من است.”

 

خشم و خشنودی فاطمه علیها السّلام

پیامبر اکرم (صلّی الله علیه و آله و سلّم )می فرماید:« انّ الله لیغضب لغضب فاطمه و یرضی لرضاها؛» (۱۳) بی شک خداوند با خشم فاطمه (علیها السّلام) به خشم می آید و با خشنودی او خشنود می شود.”

 

محروم شدگان از بهشت

پیامبر اکرم( صلّی الله علیه و آله و سلّم )می فرماید:« یا فاطمه! لو انّ کلّ نبیّ بعثه الله وکل ملک قرّبه شفعوا فی کلّ مبغض لک غاصب لک ما اخرجه الله من النّار ابداً» (۱۴) ای فاطمه! اگر تمام پیامبرانی که خدا برانگیخته و تمام فرشتگانی که مقرّب درگاه خود گردانده است، برای هر کینه توزی که حقّ تو را غصب نموده است، شفاعت کنند، هرگز خدا او را از آتش [دوزخ] خارج نمی سازد.”

 

اختر تابناک

امام صادق (علیه السّلام )می فرماید:« فاطمه کوکب دری بین نساء اهل الدّنیا»(۱۵) فاطمه( علیها السّلام) اختری تابناک در میان زنان دنیاست.”

 

سرور زنان

امام صادق (علیه السّلام) می فرماید:« فاطمه سیده نساء العالمین من الاولین والاخرین»(۱۶) فاطمه (علیها السّلام) سرور زنان جهانیان از اولین تا آخرین است.”

 

تسبیحات حضرت زهرا (علیها السّلام)

امام باقر (علیه السّلام) می فرماید:« ما عبد الله بشیء من التحمید افضل من تسبیح فاطمه علیهاالسّلام»(۱۷) خداوند در حمد و ستایش به چیزی برتر از تسبیح فاطمه (علیها السّلام) عبادت نشده است.”

 

درود بر فاطمه (علیها السّلام)

امام رضا (علیه السّلام) می فرماید:« اول من جعل له النّعش فاطمه ابنه رسول الله، صلوات الله علیها وعلی ابیها وبعلها وبنیها»(۱۸) نخستین کسی که پس از مرگش برای او تابوت ساخته شد، فاطمه (علیها السّلام) دختر رسول خدا (صلّی الله علیه و آله و سلّم) بود؛ درود و صلوات خدا بر او و پدر و شوهر و فرزندانش باد.”

 

نفرین الهی برای دشمنان فاطمه (علیها السّلام)

پیامبر اکرم(صلّی الله علیه و آله و سلّم) می فرماید« ملعون ملعون من یظلم بعدی فاطمه ابنتی و یغصبها حقّها و یقتلها»(۱۹) مورد نفرین است، مورد نفرین است هر کس پس از من به فاطمه( علیها السّلام)دخترم ستم کند و حقش را غصب نماید و او را بکشد.”

 

زیارت فاطمه( علیها السّلام)

پیامبر اکرم( صلّی الله علیه و آله و سلّم ) می فرماید:« من زار فاطمه فکانّما زارنی» (۲۰) هر کس فاطمه (علیها السّلام) را زیارت کند، مانند این است که مرا زیارت کرده است.”

 

نماز مخصوص فاطمه (علیها السّلام)

امام صادق( علیه السّلام) می فرماید:« من صلّی اربع رکعات فقرا فی کل رکعه بخمسین مرّه “قل هو الله احد” کانت صلوه فاطمه علیهاالسّلام» (۲۱) هر کس چهار رکعت نماز بخواند[هر دو رکعت به یک سلام] و در هر رکعت[پس از سوره حمد] پنجاه مرتبه سوره “قل هو الله احد” را بخواند، این نماز، نماز فاطمه( علیها السّلام) است.”

 

من از تو هستم

پیامبر اکرم( صلّی الله علیه و آله و سلّم) می فرماید:« یا فاطمه انت منّی و انا منک» (۲۲) ای فاطمه! تو از من هستی و من از تو هستم.”

 

پدرت به قربانت

پیامبر اکرم( صلّی الله علیه و آله و سلّم) می فرماید:« فداک ابوک یا فاطمه» (۲۳) پدرت به قربان تو باد ای فاطمه (علیها السّلام)!”

 

بوی بهشت

پیامبر اکرم (صلّی الله علیه و آله و سلّم) می فرماید:« فاطمه حوراء انسیه و کلّما اشتقت الی رائحه الجنّه شممت رائحه ابنتی فاطمه (علیها السّلام)» (۲۴) فاطمه (علیها السّلام )حوریه ای است به صورت انسان که من هر گاه مشتاق بوی بهشت می شوم، دخترم فاطمه (علیها السّلام) را می بویم.”

 

فاطمه( علیها السّلام) قلب محمّد( صلّی الله علیه و آله و سلّم)

حضرت امیرالمؤمنین، علی (علیه السّلام) می فرماید:« انّ الحسن و الحسین سبطا هذه الامه و هما من محمّد کمکان العینین من الرّاس و امّا انا فکمکان الید من البدن و امّا فاطمه فکمکان القلب من الجسد» (۲۵) حسن و حسین (علیهما السّلام) دو سبط این امّت هستند، و آن دو برای محمّد( صلّی الله علیه و آله و سلّم) همانند دو چشم برای سر هستند، و من [برای محمّد (صلّی الله علیه و آله و سلّم)] همانند دست برای بدن هستم، و فاطمه (علیها السّلام) [برای محمّد( صلّی الله علیه و آله و سلّم) ] همانند قلب برای بدن است.”

 

افتخار علی( علیه السّلام) به فاطمه (علیها السّلام)

حضرت امیرالمؤمنین علی (علیه السّلام )می فرماید:« انا زوج البتول سیّده نساء العالمین» (۲۶) من همسر بتول (علیها السّلام) هستم؛ همان کسی که سرور زنان جهانیان است.”

 

فاطمه( علیها السّلام) زهره است

پیامبر اکرم (صلّی الله علیه و آله و سلّم) می فرماید:« انا الشّمس و علی علیه السّلام القمر و فاطمه الزهره و الفرقدان الحسن و الحسین»(۲۷) من خورشیدم و علی( علیه السّلام) ماه و فاطمه( علیها السّلام،) زهره(ناهید) است و حسن و حسین (علیهما السّلام) دو ستاره نور افشان فرقدان هستند.”

 

ایمان فاطمه (علیها السّلام)

پیامبر اکرم (صلّی الله علیه و آله و سلّم) می فرماید:« یا سلمان! انّ ابنتی فاطمه ملا الله قلبها و جوارحها ایمانا و یقینا الی مشاشها تفرغت لطاعه الله» (۲۸) ای سلمان! به راستی که خداوند قلب و اعضای فاطمه( علیها السّلام) تا استخوان هایش را از ایمان و یقین آکنده ساخته است؛ به گونه ای که در طاعت خدا جدیّت دارد.”

 

زیارت شهیدان

امام صادق (علیه السّلام) می فرماید:« انّ فاطمه علیها السّلام کانت تاتی قبور الشهداء فی کلّ غداه سبت» (۲۹) فاطمه (علیها السّلام) در هر بامداد شنبه به مزار شهیدان می رفت.”

 

بوی خوش فاطمه علیها السّلام

پیامبر اکرم( صلّی الله علیه و آله و سلّم) می فرماید:« رائحه الانبیاء رائحه السفرجل و رائحه الحور العین رائحه الآس و رائحه الملائکه رائحه الورد و رائحه ابنتی فاطمه الزهراء رائحه السفرجل و الآس و الورد»(۳۰) بوی پیامبران بوی به و بوی حورالعین بوی آس و بوی فرشتگان بوی گل سرخ است، ولی بوی دخترم فاطمه (علیها السّلام) بوی به و آس و گل سرخ روی هم است.”

 

علی( علیه السّلام) شایسته ترین انسان برای فاطمه (علیها السّلام)

امام صادق (علیه السّلام) می فرماید:« لولا انّ امیرالمؤمنین علیه السّلام تزوّجها لما کان لها کفو الی یوم القیامه علی وجه الارض آدم فمن دونه» (۳۱) به راستی اگر امیرالمؤمنین علیه السّلام فاطمه(علیها السّلام) را به ازدواج خود در نیاورده بود، تا روز قیامت بر روی زمین از آدم تا پس از آدم برای فاطمه (علیها السّلام) همتایی نبود.”

 

پیوند آسمانی

پیامبر اکرم (صلّی الله علیه و آله و سلّم )می فرماید« ما زوّجت فاطمه الّا لما امرنی الله بتزویجها» (۳۲) من فاطمه (علیه السّلام)  را به ازدواج در نیاوردم، مگر پس از آن که خداوند مرا به ازدواج او فرمان داد.”

 

انجام کارهای سخت خانه

حضرت امیرالمؤمنین (علیه السّلام) درباره حضرت فاطمه زهرا (علیها السّلام )می فرماید:« انّها استقت بالقربه حتّی اثر فی صدرها و طحنت بالرّحی حتّی مجلت یدها و کسحت البیت حتّی اغبرت ثیابها و اوقدت النّار تحت القدر حتّی دکنت ثیابها فاصابها من ذلک ضرر شدید»(۳۳) حضرت فاطمه زهرا (علیها السّلام) آن قدر با مشک، آب کشید که اثر آن در سینه اش آشکار شد و چندان با دست خود آسیاب کرد که دست هایش پینه زد و آن قدر خانه را جاروب کرد که لباس هایش خاک آلود گردید. چندان آتش در زیر دیگ روشن کرد که لباس هایش سیاه و دود آلود شد و از این کارها رنج و سختی زیادی به او رسید.”

 

فاطمه (علیها السّلام) مطیع دائم علی( علیه السّلام)

حضرت امیرالمؤمنین علی( علیه السّلام) می فرماید:« فوالله لا اغضبتنی و لاعصت لی امرا و لقد کنت انظر الیها فتنکشف عنّی الهموم و الاحزان»(۳۴) سوگند به خدا که فاطمه (علیها السّلام) هیچ گاه مرا خشمگین نکرد و در هیچ کاری از من سرپیچی ننمود. من هرگاه به فاطمه علیها السّلام نگاه می کردم، غم و اندوه از من زدوده می شد.”

 

نور فاطمه (علیها السّلام) از نور خداست

پیامبر اکرم (صلّی الله علیه و آله و سلّم) می فرماید:« نور ابنتی فاطمه من نور الله و ابنتی فاطمه افضل من السّماوات و الارض»(۳۵) نور دخترم فاطمه (علیها السّلام) از نور خداست، و دخترم فاطمه (علیها السّلام) برتر از آسمان ها و زمین است.”

 

فاطمه (علیها السّلام) بر بالین آدمی

امام باقر و امام صادق( علیهما السّلام) می فرماید:« حرام علی روح ان تفارق جسدها حتّی تری الخمسه: محمّداً و علیّاً و فاطمهَ و حسناً و حسیناً بحیث تقرّ عینها او تسخن عینها» (۳۶) بر روح آدمی حرام است که از بدنش جدا شود، مگر آن که پنج تن را ببیند: محمّد و علی و فاطمه و حسن و حسین (علیهم السّلام) ، و آن هم به گونه ای است که یا چشم آدمی روشن و یا تاریک و محزون می شود.”

 

فاطمه( علیها السّلام) شهیده است

امام کاظم (علیه السّلام)می فرماید:« انّ فاطمه (علیها السّلام )صدّیقه شهیده»(۳۷) فاطمه(علیها السّلام )بانوی بسیار راست گویی است که او را به شهادت رسانده اند.”

 

اشتیاق بهشت به فاطمه (علیها السّلام)

پیامبر اکرم (صلّی الله علیه و آله و سلّم) می فرماید:« اشتاقت الجنّه الی اربع من النّساء: مریم بنت عمران، و آسیه بنت مزاحم زوجه فرعون و خدیجه بنت خویلد و فاطمه بنت محمّد صلّی الله علیه و آله و سلّم» (۳۸) بهشت مشتاق چهار زن است: مریم دختر عمران، آسیه دختر مزاحم و زن فرعون، خدیجه دختر خویلد و فاطمه علیها السّلام دختر محمّد صلّی الله علیه و آله و سلّم.”

 

فاطمه (علیها السّلام) و خردسالان

امام صادق( علیه السّلام) می فرماید:« انّ اطفال شیعتنا من المؤمنین تربیهم فاطمه علیها السّلام»(۳۹) بی شک خردسالان شیعه ما از مؤمنان را فاطمه( علیها السّلام) پرورش می دهد.”

 

شفاعت فاطمه (علیها السّلام)

پیامبر اکرم (صلّی الله علیه و آله و سلّم) می فرماید:« یا فاطمه ابشری فلک عندالله مقام محمود تشفعین فیه لمحبّیک وشیعتک» (۴۰) ای فاطمه( علیها السّلام) مژده باد! که در پیشگاه خدا مقامی شایسته داری که در آن مقام برای دوستان و شیعیانت شفاعت می کنی

 

منبع: فارس

منابع

* نک: مجله مبلغان، تیر۱۳۸۳، شماره۵۵٫

۱٫ بحارالانوار، ج ۴۳، ص ۶۵٫

۲٫ همان، ج ۲۷، ص ۱۱۶٫

۳٫ دلائل الامامه، ص ۲۸٫

۴٫ بحارالانوار، ج ۲۲، ص ۴۸۴٫

۵٫ همان، ج ۷۸، ص ۱۱۲٫

۶٫ عیون اخبار الرضا علیه السّلام، ج ۲، ص ۴۶٫

۷٫ کافی، ج ۶، ص ۱۹٫

۸٫ همان، ص ۴۸٫

۹٫ بحارالانوار، ج ۵۳، ص ۱۸۰٫

۱۰٫ همان، ج ۴۳، ص ۱۱۷٫

۱۱٫ الامالی، شیخ مفید، ص ۲۵۹٫

۱۲٫ الامالی، شیخ صدوق، ص ۴۸۶٫

۱۳٫ الامالی، شیخ مفید، ص ۹۴٫

۱۴٫ بحارالانوار، ج ۷۶، ص ۳۵۴٫

۱۵٫ کافی، ج ۱، ص ۱۹۵٫

۱۶٫ معانی الاخبار، ص ۱۰۷٫

۱۷٫ کافی، ج ۳، ص ۳۴۳٫

۱۸٫ بحارالانوار، ج ۷۸، ص ۲۴۹٫

۱۹٫ همان، ج ۷۳، ص ۳۵۴٫

۲۰٫ همان، ج ۴۳، ص ۵۸٫

۲۱٫ من لایحضره الفقیه، ج ۱، ص ۵۶۴٫

۲۲٫ بیت الاحزان، ص ۱۹؛ بحارالانوار، ج ۴۳، ص ۳۲٫

۲۳٫ بحارالانوار، ج ۲۲، ص ۴۹۰٫

۲۴٫ التوحید، شیخ صدوق، ص ۱۱۷٫

۲۵٫ بحارالانوار، ج ۳۹، ص ۳۵۲؛ کتاب سلیم بن قیس، ص ۸۳۰٫

۲۶٫ معانی الاخبار، ص ۵۸٫

۲۷٫ بحارالانوار، ج ۲۴، ص ۷۴؛ معانی الاخبار، ص ۱۱۴٫

۲۸٫ بحارالانوار، ج ۴۳، ص ۴۶؛ مناقب، ج ۳، ص ۳۳۷٫

۲۹٫ وسائل الشیعه، ج ۲، ص ۸۷۹٫

۳۰٫ بحارالانوار، ج ۶۶، ص ۱۷۷٫

۳۱٫ خصال، ج ۲، ص ۴۱۴٫

۳۲٫ عیون اخبار الرضا علیه السّلام، ج ۲، ص ۵۹٫

۳۳٫ علل الشرایع، ج ۲، ص ۳۶۶٫

۳۴٫ بحارالانوار، ج ۴۳، ص ۱۳۴٫

۳۵٫ همان، ج ۱۵، ص ۱۰٫

۳۶٫ کشف الغمه، ج ۱، ص ۴۱۴٫

۳۷٫ کافی، ج ۱، ص ۴۵۸٫

۳۸٫ بحارالانوار، ج ۴۳، ص ۵۳٫

۳۹٫ همان، ج ۶، ص ۲۲۹؛ تفسیر علی بن ابراهیم، ج ۲، ص ۳۳۲٫

۴۰٫ بحارالانوار، ج ۷۶،