نقش پدران در گرايش‌هاي اخلاقي دختران

 دوران نوجوانی و بلوغ (18-12 سالگی) دوران ظهور نیازهای متنوع روانی- اجتماعی است؛ نیازهایی كه موجب پیچیده‌تر شدن روابط نوجوان با خود و سایرین می‌شود. در میان نیازهای متنوع این دوره نیاز به محبت و توجه جنس مقابل جایگاه ویژه و منحصر به فردی دارد. این نیاز به طور كلی مقارن با بیداری غرایز جنسی و بیداری صفات ثانویه و رشد سریع ابعاد بدنی (16-14 سالگی) آغاز می‌شود و ابتدا به صورت كشش‌های عاطفی (به خصوص در دختران) و سپس به صورت یك نیاز عاطفی – جنسی در برابر جنس مقابل خودنمایی می‌كند. پدید آمدن تمایل به جنس مقابل تابع قوانین رشد و تكامل بشری بوده، اساس انگیزه تشكیل خانواده و تكامل و بقای نوع انسان نیز مرهون درك چنین نیازی از جانب انسان‌هاست.

مواجهه صحیح والدین و نوجوانان و جوانان با این نیاز نیرومند در فاصله زمانی بین بلوغ و ازدواج نقش بسزایی در نهادینه كردن بهداشت روانی– اخلاقی در افراد، خانواده‌ها و نهایتاً جامعه دارد و به عكس بی‌توجهی، سوء تدابیر تربیتی و گاهی نیز موضع‌گیری‌های به اصطلاح روشنفكرانه گروهی از والدین موجب می‌شود كه عده‌ای از دختران و پسران در تأمین چنین نیازی به بیراهه رفته، تسلیم هیجانات عاطفی خود شوند. این گروه دختران و پسران با ایجاد ارتباط پنهان و آشكار با یكدیگر به استقبال سرنوشت شومی می‌روند كه گاهی حتی سرتاسر فضای زندگی آینده آنها را تحت تأثیرات شوم خود قرار می‌دهد. لغزش دختران از معیارهای اخلاقی معمول عوامل بی‌شماری است كه یكی از مهمترین این عوامل ناآگاهی بعضی از پدران از لطایف و وظایف مربوط به شناخت و تأمین نیازهای عاطفی – عقلانی دختران می‌باشد. نتایج برخی از تحقیقات در این زمینه حاكی از آن است كه بسیاری از دختران معصومی كه در دام روابط غیراخلاقی گرفتار آمده‌اند، همواره روابط سرد و معیوبی با پدران خود داشته و نه تنها توجه محبتی از جانب آنان دریافت نكرده‌اند كه به اشكال مختلف مورد تحقیر و سرزنش، تنبیه و سخت‌گیری‌های افراطی یا تبعیض و بی‌تفاوتی‌ آنها واقع شده‌اند. برای درمان یا پیشگیری از بروز پیامدهای ناگوار در زندگی دختران و خانواده‌ها توصیه‌هایی هر چند اجمالی در ذیل ارائه می‌شود كه امید است والدین به خصوص پدران زحمتكش با توجه و عمل به آنها گام‌های مؤثری در تربیت صحیح دختران كه مادران و آینده‌سازان جامعه‌اند، بردارند.

با شناخت و تأمین نیازهای عاطفی دختران خود را به دنیای آنها نزدیك كنیم

نوجوانان و والدین متعلق به دو نسل جداگانه‌اند با الگوهای متفاوت كه این تفاوت الگوها باعث می‌شود گاهی فرزندان و والدین در مقابل هم قرار بگیرند. پدران باید نیازهای متنوع دختران را بشناسند، چون عدم توجه و تأمین آنها از جانب والدین به خصوص پدران می‌تواند به طور بالقوه احتمال گرایش دختران به ایجاد ارتباط با جنس مقابل را افزایش دهد. این نیازها عبارتند از:

1. نیاز به معاشرت و رفاقت با پدری شاداب و آراسته از نظر ویژگی‌های ظاهری

2. نیاز به حمایت‌های بدون قید و شرط عاطفی، مالی و غیره در مواقع لزوم

3. نیاز به بیان آزادانه افكار و عقاید و احساسات و تجربیات در زمینه‌های مختلف برای اطمینان از صحت‌ آنها

4. نیاز به خلوت صمیمانه با والدین برای اعتراف به خطاها

5. نیاز به عذرپذیری بزرگوارانه و رازداری والدین و همچنین نیاز به قاطعیت حساب شده آنها در مواقع مورد لزوم

6. نیاز به توجه در ایامی همچون روز تولد، روز نوجوان، دانش‌آموز و روز دختر و زن

7. نیاز به اعتماد و اطمینان والدین در همه زمینه‌ها

8. نیاز به كسب اطلاعات لازم در شناخت ترفندها و انگیزه‌های پسران مغرض و یادگیری واكنش‌های دفاعی اجتماعی در مواجهه ناخواسته با آنها در جریان رفت و آمدهای روزمره

تثبیت ماندگاری نوجوانان و به خصوص دختران در بعد عاطفی، زمینه‌ساز بروز بسیاری از بیماری‌های روانی و پیدایش خصوصیات و رفتارهای غیراخلاقی و گرایش‌های شدید عاطفی به جنس مقابل، گاه از چنین تثبیت و تمركزی بر عواطف سرچشمه می‌گیرد. از جمله اقداماتی كه می‌توانند در رشد متعادل عقلانی – عاطفی دختران مؤثر باشند به طور خلاصه عبارتند از:

1. تشویق دختران به عضویت در گروه‌های موجه و رسمی علمی، مذهبی، سیاسی، ورزشی، تحصیلی و …

2. ترغیب دختران به پذیرش مسؤولیت در خانواده و پیروی از اصول و روش‌های عقلانی در جریان زندگی و انجام این مسؤولیت‌ها

3. شركت‌ دادن آنها در تصمیم‌گیری‌های خانوادگی و مشورت با آنها

4. ارائه استقلال و آزادی‌های مشروع در تصمیم‌گیری‌های مربوط به خود

5. پرهیز از تحقیر و سرزنش و انتقادهای غیرسازنده

به تقویت همه جانبه عواطف دختران بپردازیم

دوران بلوغ و نوجوانی دوران شكفتگی عواطف و احساسات است و به غیر از تمایل به جنس مخالف تمایلات عاطفی دیگری نیز وجود دارند كه می‌توانند حوزه اندیشه و رفتار دختران را سخت تحت تأثیر خود قرار دهند.

تمایلاتی همچون نوع دوستی، ایثار و فداكاری، تمایلات و گرایش‌های هنری در زمینه‌های مختلف، گرایش‌های مذهبی و نیاز به نجوا و نیایش، علاقه‌مندی به شهر و محیط زندگی و … .

دختران خود را به شركت در گفت‌وگوهای عادی و روزمره تشویق كنیم

گاهی مشاهده می‌شود كه برخی از دختران و پسران در جریان گفت‌وگوهای معمولی و روزمره با جنس مخالف، دچار اضطراب شده، علایمی همچون تپش قلب، لرزش دست‌ها، خشكی لب‌ها و دهان و تغییر رنگ چهره از خود نشان می‌دهند. در این دوره والدین می‌بایست نوجوان خود را تشویق كنند كه در جریان زندگی روزمره با جنس مقابل خود مواجه شده برای انجام امور جاری خود با آنها گفت‌وگو كنند. به خصوص گفت‌وگوی دختران و پسران در جمع خانواده‌ها دربارة مسائلی چون مسائل خانوادگی، تحصیلی، شغلی و … . نوجوانان اینگونه درمی‌یابند كه جنس مقابل آنها یك موجود عادی است.

در خاتمه توضیح این نكته لازم است كه والدین می‌توانند با ایجاد تغییرات اندكی در برخی از مصادیق این توصیه‌ها از آنها در تربیت پسران نوجوان خود بهره‌برداری كنند.

منبع: پایگاه راسخون