خانواده شیعی » تربیت فرزند » کودک »

محبت و مهرورزى نسبت به دختران

نگاهی به سیره تربیتی امام رضا(ع)

در آموزه های اسلامی ما، تأکید زیادی بر دوست داشتن و مهرورزی بیشتر نسبت به دختران شده است. و این امر هم به فرد یا گروه خاصی اختصاص ندارد، بلکه انجام آن برای همه افراد توصیه شده است. و این گفتار نیز با اصل مساوات و برابری دختر و پسر از دستورهای اسلامی تردید ناپذیر بوده، و لازم است همه افراد، این اصل مساوات را در میان همه افراد مراعات کنند. اما با نگاهی به روایات می بینیم که رعایت این اصل در مورد دختران به شکل دیگری است.

چنانچه مقدم داشتن دختران بهتر دانسته شده است، از جمله علل آن را باید در عاطفه بیشتر زنان و لطافت و شکنندگی آنها جستجو کرد.

پیامبر اکرم(ص) فرمودند: «هر کس که به بازار می رود و ارمغانی را خریده و آن را به خانه می برد، باید در تقسیم کردن آن، از دختران شروع کند». (وسایل الشیعه / ج ۲۱)

حضرت ثامن الحجج امام رضا(ع) نیز در روایتی از پیامبر(ص) به این مسأله اشاره فرموده اند که با هم آن را از نظر می گذرانیم:

امام رضا(ع) فرمودند که پیامبر(ص) فرموده اند: «خداوند متعال نسبت به زنان مهربان تر از مردان است و هر کس زنی از خویشاوندان خود را شادمان کند، بی گمان خداوند او را در روز رستاخیز شاد سازد». (وسایل الشیعه، ج ۲۱، ص ۳۶۷)

تصمیم و اراده ای که خدای تعالی نسبت به بندگان خود دارد، عین لطف و محض محبت است که جلوه عشق و رحمت و تجلی کرامت و حسن انتخاب را می رساند. او هر چه بندگانش بخواهد، به مصلحت دنیا و آخرت آنهاست. و در این هنگام است که بنده باید نسبت به حکمت و عدالت، و رحمت و اراده معبودش تسلیم باشد.

قرآن کریم می فرماید: «فرزندان انسان، برای انسان آزمایش حقند». انفال ۲۸

اما متأسفانه امروزه هم، بویی از فرهنگ و رسوم جاهلیت اما در شکلی مدرن تر از دیروز در جامعه اسلامی ما دیده می شود.

قرآن کریم هم حال افراد عصر جاهلیت را در هنگام دختردار شدن این گونه ترسیم می کند:

«وقتی به یکی از آنها خبر داده می شد که صاحب دختر شده، چهره درهم کشیده و از فرط خشم صورتش سیاه می گشت».(نحل / ۵۸)

قرآن کریم در جایی دیگر می فرماید: «مال و فرزند زینت زندگی دنیاست؛ و باقیات الصالحات (ارزش های پایدارو شایسته) ثوابش در نزد پروردگار بهتر و امیدبخش تر است». (کهف / ۴۶)

آری، والدینی که برای تربیت صحیح فرزندان خود زحمت کشیده اند تا آنها را با حق و انبیای الهی، ولایت و قرآن آشنا کنند، باقیات الصالحاتی از خود به یادگار گذاشته اند که برای آنها نظیری نمی توان پیدا کرد و این همان چیزی هر است که در نزد خدای تعالی بهتر از یادگاری است.

اگر اندکی تأمل کنیم، می بینیم که بسیاری از دختران بزرگواری بوده اند که برای پدران خود، باقیات الصالحاتند، که از آن جمله می توان حضرت مریم، آسیه، خدیجه، زینب کبری و حضرت فاطمه(س) را نام برد که بهترین اسوه و الگو برای افراد بشر بخصوص زنان در طول تاریخ بوده و هستند. خدای تعالی به پیامبر اکرم(ص) چندین فرزند پسر به نام های: قاسم، طیب، طاهر و ابراهیم داد – اگرچه همه آنها در دوران کودکی از دنیا رفتند – ولی خداوند به خاطر هیچ کدام از آنها به پیامبر تهنیت نگفت و آیه ای هم در قرآن کریم به این منظور، نازل نشد. اما برای دختر بزرگوارش حضرت فاطمه اطهر(س) سوره ای به نام کوثر نازل و به ایشان بشارت خیر کثیر داده شد. نسل پیامبر هم از طریق دختر بزرگوارش گسترش یافت، به طوری که امروزه در سراسر جهان به عنوان یادگاری از نسل پیامبر(ص) حضور دارند.

اگر جهان هستی لحظه ای از امام معصوم(ع) خالی باشد زمین اهلش را (به خاطر کثرت گناهان) می بلعد که امامان معصوم(ع) از فرزندان پیامبرند.

هم چنین حضرت ابراهیم خلیل که از پیامبران اولوالعزم است، دارای فرزندان پسری چون اسماعیل و اسحاق بود، با این حال به درگاه خدای تعالی برای دختردار شدن ناله می کند و از خدا می خواهد که به او فرزند دختر عنایت کند. امام صادق(ع) دعای ایشان را بدین گونه بیان می کند: «پدرم ابراهیم از خدای تعالی درخواست دختر کرد تا پس از مرگش یادآور داشته باشد».

پس باید گفت که ناراحتی از تولد دختر، در حقیقت اعتراض به خدای حکیم، عادل و قادر است. چرا که اگر کسی خدای را حکیم بداند، پس چرا از مشیت و انتخابش ناراحت و غمگین می شود و به بهانه های مختلف کانون گرم خانواده اش را تلخ می کند.

در حالی که انتخاب فرزند در دست او نیست و خدای تعالی با صراحت می فرماید: «پادشاهی و ملک آسمانها و زمین تنها برای خداوند است، هر چه بخواهد می آفریند، به هر که بخواهد دختر و به هر که بخواهد پسر می بخشد، یا هم پسر و هم دختر عطا می فرماید، و هر که را هم بخواهد نازا قرار می دهد». (شوری ۴۹ – ۴۸)

منبع: برات على چگینى؛ روزنامه قدس