لحوُق «پیوستن» و مؤاخذه کافران به اعمال نیاکان خود از نظر قرآن

درباره لحوق و الحاق شواهد بسیارى داریم؛ در قرآن کریم خداوند بنى اسرائیل آن روز را مورد خطاب و سرزنش قرار مى دهد و خود آنها را مخاطب مى سازد، و به فعل آباء و اجدادشان مؤاخذه مى کند. مانند آیه:

«وَ إِذْ قُلْتُمْ یَـ’مُوسَى ‘ لَن نُؤْمِنَ لَکَ حَتى ‘ نَرَى اللَهَ جَهْرَهً ؛ و چون گفتید: اى موسى! هرگز براى تو ایمان نیاوریم مگر این که خدا را آشکارا ببینیم» (بقره/۵۵). و مانند آیه:

«وَ إِذْ قُلْتُمْ یَـ’مُوسَى ‘ لَن نَصْبِرَ عَلَى طَعَامٍ وَ ‘حِدٍ ؛ و آن گاه گفتید: اى موسى! ما دیگر بر یک خوراک صبر نکینم» (بقره/۶۱). و مانند آیه:

«وَ إِذْ أَخَذْنَا مِیثَـ’قَکُمْ وَ رَفَعْنَا فَوْقَکُمُ الطورَ؛ و (یاد کنید) وقتى که از شما پیمان گرفتیم و کوه طور را (به نشانه قدرت) بالاى سرتان بلند کردیم» (بقره/۶۳) و بسیارى از آیات دیگر. و همه و همه براى این جهت است که بنى إسرائیل، در زمان رسول الله پیرو آبائشان در زمان حضرت موسى بوده اند و داراى همان عقیده و ایده و اخلاق و روش بوده اند، و بنابراین عیناً مانند موجود متصل واحدى هستند که یک سرش در آن زمان و سر دیگرش در این زمان باشد، هرجا شما به آن نظر کنید به آن چیز واحد نظر کرده اید!

از حضرت امام رضا علیه السلام مى پرسند: چرا فرزندان بنى امیه که بعداً به وجود آمده اند، مورد لعن قرار مى گیرند و در جهنم اند؟ با آنکه بین آنها و بین جنایاتى که پدرانشان انجام داده اند فاصله بسیار است. حضرت در پاسخ مى گویند: «لاِنهُمْ رَضُوا بِفِعَالِ ءَابَآئِهِمْ»؛ چون آنها به اعمال پدرانشان راضى بودند، بنابراین در حکم همان جنایت کاران هستند. و شما مى بینید که اگر اهل شهرى یا قریه اى در خیانتى و جنایتى همه راضى باشند، گرچه همه آن عمل را انجام نداده باشند، حاکم چون به آن شهر و قریه رود، همه را مورد خطاب و مؤاخذه قرار مى دهد و چه بسا برخى را پاداش و کیفر مى کند، با آنکه آنها عین عمل را به جاى نیاورده اند؛ اعمال از چندین سارق و جنایت کار سرزده و آنان هم مثلاً فرار کرده اند، ولیکن چون اهل ده و شهر با آنان در رضایت و خشنودى در عمل شریکند، حکم شریک در جرم را داشته و مؤاخذه و عقوبت دامنگیرشان مى شود.

منبع:معادشناسى ۹، صفحه ۲۸۴-۲۸۲