خانواده شیعی » روانشناسی »

صد سال عمر کنید

بیشتر ما بر این‌ باوریم‌ که‌ وقتی پا به‌ سن‌ مى گذاریم، انواع‌ بیماریها به‌ سراغمان‌ مى ‌آیند و دیگر به ‌تنهایی، قادر به‌ انجام‌ کارهایمان‌ نیستیم. اما تحقیقات‌ نشان‌ مى ‌دهد که‌ ما می توانیم‌ حتی با وجود افزایش‌ سن، هوشیاری ذهنی و سلامت‌ جسمی خود را حفظ‌ کنیم. چنانچه‌ زنی در کهنسالی، دچار فراموشی یا پوکی استخوان‌ شود، این ها علائم‌ بروز «بیماری» است، نه‌ نشانه‌ افزایش‌ سن.

یکی از رازهای مقابله‌ با دشواری ها و بحران‌ها، کنار گذاشتن‌ نگرانی و ناامیدی است. هرگز به خودتان‌ احساس‌ ترحم‌ نکنید و در مقابل‌ مشکلات‌ تسلیم‌ نشوید.

مطالعات‌ دانشمندان‌ نشان‌ مى ‌دهد که‌ حدود ۷۰ درصد از عوارض‌ به‌ ظاهر مرتبط‌ با افزایش‌ سن، قابل‌ پیشگیری هستند و ما توان‌ و اختیار کاهش‌ آنها را داریم. آنان معتقدند که‌ فقط‌ حدود ۳۰ درصد از مسائل‌ مرتبط‌ با کهولت‌، به‌ طور ژنتیکی در وجود فرد ریشه‌ دارند و چندان‌ قابل‌ پیشگیری و تغییر نیستند.

چه‌ عوامل‌ شخصیتی و چه‌ عادات‌ و خلق‌ و خوهایی موجب‌ سلامتیِ توأم‌ با افزایش‌ سن‌ خواهد بود؟

پرهیز از کشیدن‌ سیگار، بهره‌مندی از تغذیه‌ مقوی و مناسب‌ و ورزش‌ ِ مرتب‌ همگی در این‌ امر نقش‌ دارند. اما توجه‌ به‌ هفت‌ عامل‌ را هرگز فراموش‌ نکنید:

۱- ذهن‌ خود را فعال‌ نگاه‌ دارید

تحقیق‌ روی افراد سالخورده‌ و تندرست‌، نشان‌ مى ‌دهد که‌ آنها از لحاظ‌ ذهنی، بسیار فعال‌ هستند. مغز انسان‌ همانند هر ماهیچه‌ و عضو دیگری، چنانچه‌ مورد استفاده‌ قرار نگیرد، به‌ مرور زمان‌ ضعیف‌ می شود و تحلیل‌ مى ‌رود، اما با پرورش‌ و فعال سازی پیوسته‌ مغز، مى ‌توان‌ همواره‌ بر رشد آن‌ افزود. فراموش‌ نکنید مغز انسان‌، توانایی یادگیری مطالب‌ جدید را در هر سنی دارد!

اما چطور مى ‌توان‌ ذهن‌ را فعال‌ و هوشیار نگاه‌ داشت؟ با مرور گذشته‌ خود مى ‌توانید به‌ کارهای مورد علاقه‌ تان‌ که‌ تا به‌ حال‌ فرصت‌ انجام‌ آنها را نداشته ‌اید، برسید. مثلاً چنانچه‌ به‌ یادگیری زبان‌ علاقه‌ مندید، در کلاس‌ زبان‌ ثبت ‌نام‌ کنید، عضو انجمنی خیریه‌ شوید یا…

نکته‌ مهم‌ دیگر حفظ‌ «خوشبینی» است. اگر روحیه ‌ای خوشبین‌ داشته‌ باشید، مى ‌توانید در شرایط‌ سخت‌ و بحرانی بهتر عمل‌ کنید.

۲- کار را فراموش‌ نکنید

در میان‌ افراد مسنِ تندرست‌، به ندرت‌ مى ‌توان‌ فرد تنبلی را یافت. در واقع‌ کسانی که‌ با وجود کهنسالی تندرست‌ هستند، اغلب‌ در جوانی همواره‌ کار و تلاش‌ کرده‌اند و از حرفه‌ خود لذت‌ برده‌اند. علاقه‌ به‌ شغل،‌ موجب‌ کاهش‌ استرس‌ و عوارض‌ مخرب‌ آن‌ می شود و از بروز انواع‌ سرطان‌ جلوگیری مى ‌کند. به‌ این‌ ترتیب‌ یکی از رازهای طول‌ عمر زنان،‌ تلاش‌ و فعالیت‌ فراوان‌ آنهاست.

۳- منضبط‌ باشید

اکثر افراد کهنسال‌ و تندرست‌، با برنامه‌ ریزی و انضباطی خاص‌، روزهای عمر خود را سپری کرده‌اند. آنها اغلب‌ در ساعتی مشخص‌ از خواب‌ بیدار مى ‌شوند و در زمانی معین‌ به‌ رختخواب‌ میروند. به ‌علاوه‌ در طول‌ روز برنامه‌ تغذیه‌ ای مشخصی دارند و همواره‌ از کار و فعالیت‌ خود لذت‌ برده‌اند.

تأثیر ِداشتن‌ انضباط‌ و برنامه‌ مشخص‌ بر حفظ‌ تندرستی و طول‌ عمر چگونه‌ است؟

تحقیقات‌ نشان‌ می دهد که‌ این‌ افراد، به‌ ندرت‌ به‌ سیگار یا انواع‌ مواد اعتیادآور رو آورده‌اند. به‌ علاوه‌، از آنجا که‌ در ساعات‌ معین‌ استراحت‌ می کنند یا بیدار مى ‌شوند و از تغذیه‌ مناسبی هم‌ برخوردارند، معمولاً دچار اضافه ‌وزن‌ نمی شوند و خستگی شدید آنها را آزار نمى ‌دهد. برخورداری از برنامه‌ صحیح‌ در زندگی، موجب‌ مى ‌شود شما نتوانید ذهنتان‌ را با افکار ناخوشایند پر کنید و به‌ خودتان‌ آسیب‌ برسانید.

۴- به‌ دیگران‌ کمک‌ کنید و از این‌ کار لذت‌ ببرید

بسیاری از افراد با وجود مشکلاتی که‌ در زندگی خود با آنها روبه ‌رو هستند، همواره‌ داوطلبانه‌ به‌ دیگران‌ کمک‌ می کنند. آنها کمک‌ خود را در قالب‌ عضویت‌ در انجمن‌های خیریه‌ یا سازماندهی برنامه‌هایی برای کمک‌ به‌ افراد نیازمند انجام‌ می دهند. این‌ نوع‌ فعالیت‌ها که‌ حضور بیشتر شخص‌ در جامعه‌ را به‌ همراه‌ دارد، اغلب‌ باعث‌ مى ‌شود خود فرد به‌ ندرت‌ بیمار یا دچار انواع‌ استرس‌ شود.

برقراری و تداوم‌ روابط‌ اجتماعی سالم‌، سیستم‌ دفاعی بدن‌ را قوی و فعال‌ می کند. به‌ علاوه‌ در این‌ حالت، به‌ هنگام‌ نیاز، دیگران‌ هم‌ با رغبت‌ بیشتری به‌ شما کمک‌ می کنند و هرگز تنها نخواهید ماند.

۵- با شور و اشتیاق‌ انگیزه‌های خود را تقویت‌ کنید

چنانچه‌ احساس‌ مى ‌کنید در زندگی، هدف‌ یا انگیزه‌ مشخصی ندارید، باید خودتان‌ دست‌ به‌ کار شوید. پزشکان‌ معتقدند که‌ افراد سالخورده‌ و تندرست‌ همواره‌ در طول‌ زندگى، انگیزه‌ها و اهداف‌ جدیدی را در نظر گرفته ‌اند و با توجه‌ به‌ این‌ انگیزه‌ها و هدف‌های نوین، همچنان‌ با سلامتی به‌ زندگی ادامه‌ داده‌اند. شما هم‌ این‌ روش‌ را به‌ کار بگیرید. به‌ علاوه،‌ پیش‌ از این‌ که‌ یکی از اهداف‌ خود را به‌ پایان‌ برسانید، به‌ فکر برنامه‌ بعدی باشید تا بلافاصله‌ به‌ آن‌ مشغول‌ شوید.

مغز انسان‌ توانایی یادگیری مطالب‌ جدید را در هر سنی دارد!

۶- با سختی و شکست‌ کنار بیایید

اغلب‌ وقتی با افراد سالخورده‌ و تندرست‌ رو به ‌رو می شویم، تصور می کنیم‌ آنها زندگی آسانی را پشت‌ سر گذاشته ‌اند. اما وقتی پای صحبت‌ ایشان‌ مى ‌نشینیم، متوجه‌ می شویم‌ که‌ آنها هم‌ بحران‌ها و مشکلات‌ عظیمی را پشت‌ سر گذاشته اند. هنر این‌ افراد، تسلط‌ بر اوضاع‌ و تلاش‌ آنها در جهت‌ بهبود وضعیت‌ بوده‌ است. آنها همواره‌ سعی کرده‌اند از استرس‌ و ناراحتی خود بکاهند. یکی از رازهای مقابله‌ با دشواریها و بحران‌ها، کنار گذاشتن‌ نگرانی و ناامیدی است. هرگز به خودتان‌ احساس‌ ترحم‌ نکنید و در مقابل‌ مشکلات‌ تسلیم‌ نشوید.

۷- به‌ خدا توکل‌ کنید

«ایمان‌ به‌ پروردگار و اعتقاد به‌ خواست‌ او» موجب‌ می شود فرد با آسایش‌ روحی و روانی بیشتری زندگی را سپری کند. به‌ علاوه، فرد مؤمن‌ با استرس‌ و تنش‌ کمتری روبه ‌رو می شود. دانشمندان‌ نیز به‌ رابطه‌ مستقیم‌ میان‌ ایمان‌ به‌ خدا و تندرستی پی برده‌اند. همچنین، ایمان‌ به‌ خدا موجب‌ افزایش‌ اعتماد به ‌نفس در فرد مى ‌شود و همین‌ ویژگی بر توانایی های فرد می افزاید.

نویسنده: سوفى وندر؛ ترجمه: شقایق قندهارى

منبع: تبیان