شادى

 خانواده و تربيت / نکته ها

شادى احساسى درونى است که بيشتر از طريق علايم و نشانه هاى غيرکلامى، حالت چهره، وضع بدن، حرکات چشم و لب نمايان مى شود. مسائل فرهنگى، شيوه ابراز شادى را به افراد القا خواهد کرد. چهره شاد اما سخنان مأيوس کننده نشانه تظاهر و عدم صداقت است. سخنان خوشايند کسى که از چهره اش شادى مشخص نيست نيز نشانه طعنه و نيشخند است.

شادى ترکيبى از عواطف مثبت از جمله خوشحالى، هيجان و برانگيختگى به همراه پايين بودن عواطف منفى همانند احساس ملال، بى علاقگى و افسردگى است.

افراد برون گرا، مردم آميز و جمع گرا به دليل ويژگى هاى رفتارى خاص شان چون ارتباط با دوستان، مشارکت و تماس هاى اجتماعى متعدد، داراى بيشترين عواطف مثبت هستند. عدم تمايل شخصيت هاى درون گرا به داشتن تماس اجتماعى، مانع دستيابى به عواطف مثبت شديد است.

مهم ترين عامل ايجاد عواطف منفى، باورهاى غلط، غيرمنطقى و خودمخرب است. اصلاح افکار غير منطقى باعث کاهش يا ضعف عواطف منفى مى شود.

نمونه هايى از خطاهاى ذهن يا تحريفات شناختى انسان ها که باعث ايجاد عواطف منفى مانند افسردگى و اضطراب مى شوند عبارتند از: 1ـ تمرکز بر مشکل يا مشکلات ناراحت کننده بدون در دست داشتن شواهد کافى؛ 2ـ داشتن تفکر همه يا هيچ يا تفکر سياه و سفيد؛ 3ـ مبالغه کردن در مورد رفتارها و يا تفکرات ديگران.

شناسايى افکار و باورهاى منفى و ارزيابى و مقابله با آنها، عواطف منفى را کاهش مى دهد و آرامش روح را به ارمغان مى آورد.

معمولاً عواطف منفى به ويژه افسردگى با عدم تحرک همراه است. يکى از مهم ترين راههاى شاد زيستن، فعال بودن است. برنامه ريزى براى فعاليت هاى خوشايند مثل: ورزش، گردش، شرکت در جمع هاى خانوادگى و دوستانه و پرداختن به امور اخلاقى و معنوى مى تواند بر فعاليت هاى خوشايند بيفزايد. فعاليت هاى خوشايند از جمله مؤثرترين شيوه هاى کاهش عواطف منفى و افزايش شادى است. همچنين اهداف و موفقيت ها، ميزان شادى را تحت تأثير قرار مى دهند. به عبارت ديگر، حرکت در راستاى اهداف، رضايت افراد را به همراه دارد. البته بايد توجه داشت افرادى که هدف هاى دشوار را بر مى گزينند پس از اينکه متوجه شوند اين اهداف دست نايافتنى است دچار افسردگى خواهند شد.

براى برنامه ريزى شاد زيستن مى توان:

ـ در همه حال به خدا توکل داشته، از او کمک خواسته و با او درددل کنيم.

ـ مهارت هاى اجتماعى خود را افزايش دهيم. برخى رفتارهاى مفيد عبارتند از: توجه به گفته هاى ديگران، ترغيب و تشويق افراد مقابل به ابراز عقايد خود، مکث کردن در پايان صحبت و رعايت بهداشت فردى؛

ـ فعاليت هاى روزمره لذت بخش را در برنامه خود بگنجانيم؛

ـ غصه گذشته را خوردن و نگران آينده بودن، مشکلى را حل نمى کند؛

ـ نقش بازى کردن و دورى از خويشتنِ خويش، عواطف منفى را زياد خواهد کرد؛

ـ افکار غير منطقى و خطاهاى شناختى را شناسايى و به مقابله جدى با آنها برخيزيم؛

ـ توجه خود را روى افکار مثبت و خوش بينانه متمرکز کنيم.

در هر حال، چه بهتر که در جلسات و محافل دوستانه مشکلات و نگرانى هاى خود را بزرگ جلوه نداده و آنها را به ديگران منتقل ننماييم. و همان طورى که معتقديم مؤمن گشاده رو است و با لبخند خود به ديگران آرامش مى بخشد سعى نماييم به موفقيت ها و جنبه هاى خوشايند زندگى انديشيده و افسرگى را به خود راه ندهيم.

منبع :پيام زن؛آبان 1385، شماره 176