پیرامون دعا

فضيلت صلوات بر پيامبر و آل پیامبر (ص)
 یکی از دعاها فرستادن صلوات بر پیامبر و آل  پیامبر است. خداوند متعال فرموده است: «إِنَّ اللَّهَ وَ مَلائِكَتَهُ يُصَلُّونَ عَلَى النَّبِيِّ يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا صَلُّوا عَلَيْهِ وَ سَلِّمُوا تَسْلِيماً»؛[1]  خداوند و فرشتگانش بر پيامبر درود مى‏فرستند، اى كسانى كه ايمان آورده‏ايد بر او درود فرستيد و سل…
دعا برای برادران و درخواست دعا از ایشان
 یکی از اموری که در اجابت دعا نقش مهم دارد دعا برای بردران مؤمن و درخواست دعا از آنان است. ابن ابى عمير از هشام بن سالم از ابى عبد اللّه علیه السلام   روايت كرده كه فرموده است: «هر كس چهل مؤمن را در دعا مقدّم بدارد دعايش اجابت مى ‏شود»[1]؛ و تأكيد شده كه پس از فراغ از نماز شب باشد. روايت شده كه خداوند ب…
فضيلت استغفار و آمرزش گناهان
 یکی از دعاهای بسیار مهم در زندگی انسان این است که خداوند گناهان او را محو کرده و در روز قیامت گرفتار عواقب گناهان خود نگردد. برای بخشش گناهان خداوند خودش راهی را و دعایی را به بندگانش آموخته است که در قرآن کریم می فرماید: «وَ الَّذِينَ إِذا فَعَلُوا فاحِشَةً أَوْ ظَلَمُوا أَنْفُسَهُمْ ذَكَرُوا اللَّهَ ف…
آغاز دعا با ذکر خدا و صلوات بر محمد و آل محمد
 یکی از آداب دعا این است که پیش از دعا  خواستن خدا را به اوصاف و آسامی او یاد کند. و ابتدا به سؤال نكند. سلمة بن اكوع گفته است: «هيچ‏گاه نشنيدم پيامبر خدا صلی الله علیه و آله و سلم  دعا را آغاز كند، جز اين كه آن را با گفتن سبحان ربّى العليّ الأعلى الوهّاب شروع مى‏كرد».[1] در خبر از آن حضرت نقل شده كه…
تزاحم دعاها مانع استجابت دعا
 گاهی شخصی که از ستم دیگران به ستوه آمده، علیه ستمگران دعامی کند و از خداوند انتقام خود را می طلبد ولی در همین حال این شخص به ظاهر مظلوم به خاطر ستمی که خود به دیگری کرده، مورد غضب قرار گرفته است. همین تزاحم دعاهامی تواند مانع استجابت گردد. تزاحم در حدیث قدسی یکی از موانع دعا معرفی گردیده است خداوند متعا…
رعایت عظمت و کبریایی خداوند در دعا
 از امام صادق علیه السلام روایت شده که فرموده است: «ادب دعا را نگهدار و بنگر چه کسى را مى‏ خوانى، و چگونه او را مى ‏خوانى و براى چه او را مى ‏خوانى. عظمت و کبریایى خداوند را رعایت کن، و علم او را به آنچه در ضمیر تو است، و آگاهى او را بر اسرار تو و آنچه از حقّ و باطل در درون تو نهفته است به چشم دل بنگر، …
نفی تکلّف، ظاهرسازى و سجع در دعا
 دعاکننده باید حالت زارى و تضرّع داشته باشد و این امر با سجع ‏گویى مناسبت ندارد. دربارۀ قول خداوند متعال که: «ادْعُوا رَبَّکُمْ تَضَرُّعاً وَ خُفْیَهً إِنَّهُ لا یُحِبُّ الْمُعْتَدِینَ‏» گفته‏ اند مقصود خودنمایى در به کار بردن سجع است. در عدّه الدّاعى آمده است: از جمله شرائط دعا این است که حرام یا قطع رحم ی…
ادب باطنی شرط اجابت دعا
 آنچه اساس اجابت دعاست عبارت از توبه، ردّ مظالم و رو آوردن به خدا با اراده قوى است زیرا این مهم‏ترین سبب اجابت است، روایت شده که گفته است: در زمان موسى علیه السلام  قحطى سختى مردم را فرا گرفت. موسى علیه السلام به همراه بنى اسرائیل بیرون آمد و براى آنها طلب باران کرد؛ لیکن باران نبارید و سه بار این کار ر…
بی توجهی به واسطه ها مانع استجابت دعا
 خداوند متعال خالق هستی و پدیدآورنده نظام و سنن حاکم بر آن است، لذا دوست دارد انسانها به این نظام احترام گذاشته، و در وصول به خواسته هایشان آن را از نظر دور نداشته و در عین حالی که تاثیر وسایل را در مقاصد خود به ذات حق مستند می کنند، برای برآورده شدن نیازهای خود، آنها را نیزبه کار بندند. بر این اساس…
برخی از شرایط استجابت دعا
 از زوایـای مـخـتـلـفی می توان درباره دعا تحقیق کرد، اما عمده مـسـئـلـه در ایـن بـاب کـه غالب مردم به آن توجه زیادی دارند، مـسـتـجـاب نشدن دعا است. بسیاری از مردم شکایت می کنند که چرا ایـن همه دعا می کنیم، به اجابت نمی رسد. نظر به اهمیت این بحث عوامل عدم استجابت دعا را به اجمال بررسی می کنیم. نشنا…
تنافی با سنتهای آفرینش مانع اجابت دعا
 خواسته ای که در دعا عرضه می شود، باید مخالف سنت های الهی که خداوند بر پایه حق و حکمت بنا نهاده است نباشد.  از جمله سنت های خداوند این است که برای هر یک از انسانها اجلی قرار داده که در صورت حتمی بودن گریز از آن نیست. بنابراین اگر کسی دعا کند که بخواهد خدا عمر بی پایان به او بدهد و یا مریضی را که اجل حتمی ا…
نبود قابلیت در موضوع مانع اجابت دعا
 قرآن کریم در واقعه طوفان نوح علیه السلام  پس از آن که درخواست حضرت، مبنی بر نجات فرزندخویش، را نقل می کند، می فرماید: «قالَ یا نُوحُ إِنَّهُ لَیْسَ مِنْ أَهْلِکَ‏ إِنَّهُ عَمَلٌ غَیْرُ صالِحٍ فَلا تَسْئَلْنِ ما لَیْسَ لَکَ بِهِ عِلْمٌ إِنِّی أَعِظُکَ أَنْ تَکُونَ مِنَ الْجاهِلینَ»[۱]  دعا کننده باید قبل از دع…
غذاى حرام مانع استجابت دعا‏
 غذاى حرام، یکى از مؤثّرترین عواملى است که مانع قبولى عبادات و استجابت دعا می‌شود. سفارش به کسب روزى حلال و پرهیز از غذاى حرام، در کلام گهربار اهل‏بیت علیهم السلام ظهور برجسته‌اى دارد و آن ذوات مقدّس براى این موضوع اهمیت ویژه‌اى قائل بوده‌اند. از اهل بیت معصومین نقل شده که «أَطِبْ کَسْبَکَ تُسْتَجَبْ دَعْ…
گناه و صفات رذیله مانع اجابت دعا‏
یکى از موانع مهم اجابت دعاى انسان، ارتکاب گناه است. انسانى که از امر خداى سبحان نافرمانى مى‏کند، چگونه انتظار دارد دعاى او مستجاب شود؟ همچنین صفات رذیله، اجازه وصول رحمت حق به انسان را نمى ‏دهد. آدمى که حسود، مغرور، متکبر و یا خودخواه است، نباید توقع برآورده شدن حاجات خود را داشته باشد. پول‏ پرستى و ریاست ‏…
ترک امر به معروف و نهى از منکر
ترک امر به معروف و نهى از منکر از موانع استجابت دعا اگر فساد اخلاقى و گناه علنى جامعه ‏اى را فراگرفته باشد و در آن جامعه به «امر به معروف و نهى از منکر» اهمیت داده نشود، دعاى هیچ کسى مستجاب نمى ‏گردد. بی ‏تفاوتى، موجب مى ‏شود دعاى افراد متّقى هم پذیرفته نشود. از پیامبر گرامی اسلام نقل شده که «إِذَا لَ…
موانع استجابت دعا
 استجابت دعا از نظر قرآن و روایات، حتمى و قطعى است. ولى گاهى اوقات مصلحت بنده در استجابت دعاى او نیست که خداوند جبران عدم استجابت دعاى بنده خویش را مى ‏نماید. در برخى موارد نیز حکمت خداوند حکیم، اقتضاى اجابت دعا را نمى‏ کند. مثلًا خداوند خیر و صلاح بنده خود را در ذخیره سازى اجابت دعاى او براى آخرت مى‏ داند.[…