پیرامون دعا

دعا از روى جزم و قطع
کسی که در پیشگاه خدا برای برآورده شدن حاجت خود می ایستد و او را می خواند، نباید تردید و دو دلی در او وجود داشته باشد بلکه باید با قطع و جزم دعا کرده و حجتش را از خدا بخواهد. بنابر روایات اهل سنت پيامبر خدا صلی الله علیه و آله و سلم فرموده است: «هرگاه يكى از شما دعا كند نگويد: خدايا اگر خواستى مرا بيامرز، خدايا اگر …
تعادل صدا در هنگام دعا
 یکی از آداب دعا این است که انسان در هنگام دعا باید آواز و صدای خود را نه چندان بلند کرده و نه چندان آهسته کند بلکه حالت وسط بین آنها را انتخاب کند. از طریق اهل سنت روايت شده است كه مردم هنگامى كه به همراه پيامبر خدا صلی الله علیه و آله و سلم حركت مى‏ كردند چون به نزديكى مدينه رسيدند صدا را به تكبير …
فضيلت دعاء
 دعا از فضیلت ارزشمندی برخوردار است. خداوند فرموده است: «وَ إِذا سَأَلَكَ عِبادِي عَنِّي فَإِنِّي قَرِيبٌ أُجِيبُ دَعْوَةَ الدَّاعِ إِذا دَعانِ فَلْيَسْتَجِيبُوا لِي‏»؛[1] یعنی و هرگاه بندگانم از تو درباره من سؤال كنند( بگو) من نزديكم دعاى دعاكننده را به هنگامى كه مرا مى‏ خواند پاسخ مى‏ گويم پس آنها بايد دعوت مرا ب…
انتظار اوقات شریف برای دعا
 دعا دارای آدابی است که رعایت آن در هنگام دعا لازم است. یکی از آداب این است که دعا کننده منتظ رسیدن اوقات شریفی باشد که دعا در آنها قریب به استجابت است. زمانهایی شریفی برای دعا در شریعت اسلام معین شده که دعا در این اماکن و زمانها از ارزش گذاری خاصی برخوردار است. مثلا روز عرفه از ايّام سال، و ماه رمضان از ه…
اصرار و پافشارى در دعا و سه بار تكرار کردن آن
 کسی که امید بخشش و عطا از مقامی دارد باید در خواستن حاجتش سماجت به خرج دهد. خداوند متعال تنها کسی است که قادر به برآورده نمودن حاجات همه بندگانش می باشد و به همین دلیل یکی از اسامی او «قاضی الحاجات» است. بنابراین در در دعا و خواستن حاجت از پروردگار باید اصرار ورزید و پافشاری نمود و دعای انسان از با…
اعتماد نکردن به غیر خدا در نیازها
 در نيازهاى خود جز بر خداوند نباید اعتماد کرد. اين حالت از مكمّلات دعاست. خداوند متعال فرموده است: «وَ مَنْ يَتَوَكَّلْ عَلَى اللَّهِ فَهُوَ حَسْبُهُ‏؛[1] و هر كس بر خداوند توكّل كند او را كفايت مى‏ كند». حفص بن غياث از ابى عبد اللّه علیه السلام روايت كرده كه فرموده است: «هرگاه كسى بخواهد كه هر چه از خداوند م…
اعتراف به گناه و فروتنی در برابر خدا پيش از اظهار حاجت
یکی از آداب و مقدمات دعا اعتراف به گناه پيش از اظهار حاجت است. اين امر گوياى گسستن از خلق و پيوستن به حقّ و فروتنى نفس است «و كسى كه براى خدا فروتنى كند خداوند مرتبه او را بلند مى‏ گرداند»؛ «و خدا در نزد دلهاى شكسته است.» روايت شده است: «عابدى هفتاد سال خداوند را عبادت كرد در حالى كه روزها را روزه مى‏ …
حقيقت‏ دعا
 حقيقت دعا، همان توجّه به خداوند و استمداد و مددخواهى از رحمت بيكران اوست كه در هر آفريده‏اى طبعاً وجود دارد؛ خواه انسان و خواه موجودات ديگر. اساساً هر آفريده‏اى خود را پديد آمده از اين جهان و مقهور و نيازمند به پروردگار اين جهان مى‏بيند و در ناتوانى‏ ها و بيچارگى‏ ها و درماندگى ‏هايش به گونۀ طبيعى ا…
زبان دعا
 در مورد دعا، اين تعليم بى ‏پايان و اين تزكيه همواره جوشان، مسئله ‏اى وجود دارد كه مايه تأسّفى عميق است و آن مسئله اين است كه كسانِ بسيارى از مردم، حتّى برخى از مدّعيان فضل و آگاهى، به دعا، آنچنان كه بايد، توجّه نمى‏ كنند و با دعا، سر و كار چندانى ندارند و از «فرهنگ دعا» بى‏ اطّلاع ‏اند، و كسانى كه توجّ…
کراهت در غلط خواندن دعا
 از جمله محسّنات و كمالات دعا اين است كه غلط خوانده نشود، از ابى جعفر امام جواد علیه السلام روايت شده كه فرموده است: «دو نفر كه در نسب و دين با هم برابرند آن كه باادب‏تر است نزد خدا افضل است. راوى مى‏ گويد: عرض كردم: فدايت شوم برترى او را در ميان مردم و مجالس مى‏ دانم. برترى او نزد خداوند به چه سبب اس…
استجابت دعا
 خداوند متعال در قرآن كريم وعده داده كه حتماً دعاى بندگان را مستجاب نمايد: «وَ إِذا سَأَلَكَ عِبادِي عَنِّي فَإِنِّي قَرِيبٌ أُجِيبُ دَعْوَةَ الدَّاعِ إِذا دَعانِ فَلْيَسْتَجِيبُوا لِي وَ لْيُؤْمِنُوا بِي لَعَلَّهُمْ يَرْشُدُونَ»[1] یعنی و هنگامى كه بندگان من از تو درباره من سئوال كنند [بگو] من نزديكم و دعاى دعاء كننده را بهنگامى ك…
فضيلت صلوات بر پيامبر و آل پیامبر (ص)
 یکی از دعاها فرستادن صلوات بر پیامبر و آل  پیامبر است. خداوند متعال فرموده است: «إِنَّ اللَّهَ وَ مَلائِكَتَهُ يُصَلُّونَ عَلَى النَّبِيِّ يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا صَلُّوا عَلَيْهِ وَ سَلِّمُوا تَسْلِيماً»؛[1]  خداوند و فرشتگانش بر پيامبر درود مى‏فرستند، اى كسانى كه ايمان آورده‏ايد بر او درود فرستيد و سل…
دعا برای برادران و درخواست دعا از ایشان
 یکی از اموری که در اجابت دعا نقش مهم دارد دعا برای بردران مؤمن و درخواست دعا از آنان است. ابن ابى عمير از هشام بن سالم از ابى عبد اللّه علیه السلام   روايت كرده كه فرموده است: «هر كس چهل مؤمن را در دعا مقدّم بدارد دعايش اجابت مى ‏شود»[1]؛ و تأكيد شده كه پس از فراغ از نماز شب باشد. روايت شده كه خداوند ب…
فضيلت استغفار و آمرزش گناهان
 یکی از دعاهای بسیار مهم در زندگی انسان این است که خداوند گناهان او را محو کرده و در روز قیامت گرفتار عواقب گناهان خود نگردد. برای بخشش گناهان خداوند خودش راهی را و دعایی را به بندگانش آموخته است که در قرآن کریم می فرماید: «وَ الَّذِينَ إِذا فَعَلُوا فاحِشَةً أَوْ ظَلَمُوا أَنْفُسَهُمْ ذَكَرُوا اللَّهَ ف…
آغاز دعا با ذکر خدا و صلوات بر محمد و آل محمد
 یکی از آداب دعا این است که پیش از دعا  خواستن خدا را به اوصاف و آسامی او یاد کند. و ابتدا به سؤال نكند. سلمة بن اكوع گفته است: «هيچ‏گاه نشنيدم پيامبر خدا صلی الله علیه و آله و سلم  دعا را آغاز كند، جز اين كه آن را با گفتن سبحان ربّى العليّ الأعلى الوهّاب شروع مى‏كرد».[1] در خبر از آن حضرت نقل شده كه…
بردن نام حاجت و دعا در جمع
  باوجود اینکه خداوند از حاجات بندگانش اطلاع دارد ولی از آدب دعا این است که دعا کننده نام حاجت خور را بر زبان جاری کند. ابو عبد اللّه فرّاء از امام صادق علیه السلام روايت كرده است:«خداوند مى‏داند بنده‏اش هنگامى كه دعا مى‏كند چه مى‏خواهد ليكن دوست دارد كه حوايج به درگاهش شرح داده شود.»[1] از كعب الاحبار …