اهل بیت علیهم السلام در آیینه شعر و ادب

حسن بیگ عتابى تَکلُّو
حسن بیگ عتابى تَکلُّو فرزند بخشى بیگ تکلّو از شعراى نام آشناى سده یازدهم هجرى است. از تاریخ ولادت او اطلاعى در دست نیست و در سال و کیفیّت فوت او نیز در میان تذکره نویسان اختلاف است. تقى الدین اوحدى در عرفات العاشقین مى نگارد که در سنه ۱۰۲۵ هـ  . ق در اجمیر شنیده شد که وى در طاعون لاهور درگذشته است. و …
جمال الدین سیدمحمّد عرفى شیرازى
جمال الدین سیدمحمّد عرفى شیرازى (متوفاى ۹۹۹ هـ  . ق) از سخنوران نازکْ اندیشه و رنگین طبع دوره صفوى است که به خاطر عدم اقبالى که پادشاهان صفوى به امر شعر و ادب نشان مى دادند مانند بسیارى از سخنوران همعصر خود، از شیراز ـ زادگاه خود ـ رهسپار هند شد و به دربار جلال الدین اکبر شاه هندى (۹۶۳ ـ ۱۰۱۴هـ  . ق) راه یافت …
سعدى شيرازى
شيخ مصلح الدين سعدى شيرازى (متوفاى 691 هـ  . ق) كه يكى از اركان مسلّم شعر فارسى است به قولى در سال 571 هـ  . ق در شيراز به دنيا آمد. وى سى سال از عمر خود را در كسب علوم و معارف سپرى كرد. حدود سى سال ديگر آن را به سير و سياحت و بقيه عمر را در زادگاه خود به عبادت و ارشاد پرداخت و سرانجام به سال 691 هـ  . …
فضائل اهل بیت ع در سروده های آذر بیگدلی قمی
آذر بيگدلى قمى لطفعلى بيگ (آذر) بيگدلى (متوفاى 1195هـ  . ق) از سخنوران چيرهْ دست دوره زنديه است. وى در سال 1123 هـ  . ق در اصفهان به دنيا آمد و سپس همراه خاندان خود به قم هجرت كرد و تحصيلات مقدماتى را در همين شهر سپرى كرد و بعد به اصفهان بازگشت و به خدمت عادل شاه، ابراهيم شاه، شاه اسماعيل و شاه سليمان …
توصیف معراج رسول الله (ص)(خواجه مسعود قمى)
خواجه مسعود قمى خواجه مسعود قمى متخلص به مسعود (متوفاى 890 هـ.ق) از شعراى اواخر دوره تيمورى است. كهن ترين منبعى كه در آن از خواجه مسعود ياد شده تذكره مجالس النّفاس تأليف ميرعلى شيرنوايى است كه شش سال پس از درگذشت وى نگاشته شده است (896 هـ  . ق)1. از تاريخ تولّد او اطّلاعى در دست نيست ولى با دلايل ت…
معراج رسول الله (ص)
ركناى كاشانى حكيم ركن الدين مسعود كاشانى (متوفاى 1066 هـ  . ق) و معروف به حكيم ركنا و متخلّص به «مسيح» و «ركنى» از سخنوران بنام سده يازدهم هجرى است. نصيرا و حكيم قطبا برادران وى اند. نصيرا خواهر طالب آملى (ستى خانم) را به همسرى داشت و چون اين دو فرزندى نداشتند، پس از مرگ طالب آملى دو دختر او را به فرزندى پذي…
مناقب رسول الله(ص) در سرودهای حزین لاهیجی
حزين لاهيجى محمّد على حزين لاهيجى (متوفاى 1180هـ  . ق) از شعراى پرآوازه سده يازدهم هجرى است. وى در سال 1103 هـ  . ق از محضر عارف بزرگوار شيخ خليل اللّه طالقانى استفاده مى كند و همو تخلص (حزين) را براى او انتخاب مى كند. سپس احياء علوم الدين تأليف امام محمّد غزالى و رسايل در معرفت اسطرلاب و شرح چغمينى را از …
مناقب اهل بیت (ع)در سروده های حافظ شیرازی
حافظ شيرازى لسان الغيب خواجه شمس الدين محمّد حافظ شيرازى (متوفاى 791 هـ  . ق) كه هر چه درباره او و شعر او بنويسيم، حق مطلب را نمى توانيم ادا  كرد. در سال تولد او اختلاف است. برخى بر اين باورند كه ولادت او قطعاً پيش از سال 700 هـ  . ق مطابق 1320 م نبوده1، بعضى احتمال داده اند كه از سال 700 تا 725 ه…
امام صادق و اهلبيت (عليهم السلام) در نزد علماء و شعراى جنوب
 سيد عبدالباعث قتّالي چون يادآوري از صالحين و شايسته كاران و علي الخصوص ائمه و پيشوايان دين به عمل آيد براستي رحمت نازل ميشود و از آنجائيكه موضوع بايد هميشه بكر و ناگفته باشد. و تازگي و طراوت خود داشته باشد و از تكرار و دوباره گويي پرهيز شود. در اين مقاله كه خود موضوع بكر و تازهاي است يك راست به سراغ عنوا…
غدیر در نگاه شاعران
آنچه در «غدیرخم» در سال حجة الوداع اتفاق افتاد، سرفصل تازه ای در تاریخ اسلام شد و مسأله «نصب امام» و آیه «ابلاغ» و «اکمال دین»، قلمرو جدیدی در اندیشه مسلمین و افکار پیروان محمد صلی الله علیه و آله و به تبع در آثار ادبی و تألیف ها و سروده های محبّان امیرالمؤمنین علیه السلام و مدافعان ولایت علوی گ…