درباره شیعه

آزادى از منظر شیعه
بررسى آزادى انسان در مذهب شیعه سابقه طولانى دارد و نمى توان آن را به زمان خاصى محدود نمود؛ هرچند در شکل گیرى دچار فراز و نشیب شده است؛ لیکن ریشه آن از آغاز تشکل علمى حدیثى در مذهب شیعه به وجود آمده است. و بر همین اساس، در سخنان امیرالمؤمنین علیه السلام، اولین امام شیعیان، آزادى و حق انتخاب بشر به روشنى بی…
اوصاف شیعه در نگاه اهل‏ بیت علیه ‏السلام
آنچه در پیش رو است، مجموعه ‏اى است فشرده درباره فرهنگ و اوصاف شیعه که در پرتو گردآورى روایات نقل شده از امامان معصوم علیهم ‏السلام تنظیم و ترتیب یافته است. این نوشته که ترسیم ‏کننده سیماى شیعه راستین است، پاسخى است به این پرسش که شیعه در عصر حاضر تا چه میزان از فرهنگ و اوصاف یاد شده برخوردار بوده و…
اهل بیت مرجع دینی و علمی در مذهب شیعه
 یکی از پایه‌های مذهب شیعه اعتقاد به مرجعیت دینی و علمی اهل بیت علیه السلام است. به این معنا که در میان امت اسلامی اهل‌بیت علیه السلام که شامل پیامبر اسلام صلی الله علیه و آله و سلم و حضرت فاطمه سلام الله علیه و دوازده امام علیه السلام می‌شود، به عنوان برترین و عالم ترین انسانهای امت اسلامی، مرجع دینی و ع…
شیعه حقیقى در سیره پیشوایان
محمد محمدى اشتهاردى معنى لغوى و اصطلاحى شیعه واژه شیعه در اصل از شَیَعَ به معنى مشایعت و دنباله روى، و پیروى و بدرقه کردن آمده است، و بر همین اساس در اصطلاح به معنى گروهى است که پیرو شخصى، و یا پیرو آیین خاصى هستند. این کلمه معنى عام دارد و شامل شیعه فکرى، اعتقادى، عملى و حزبى نیز خواهد شد، و غالباً در م…
اجازه اجتهاد
اجازه اجتهاد، گواهی بر توانایی فقهی در استباط احکام شرعی از متون دینی در حوزه‌های علمیه است. گواهی یا اجازه اجتهاد را معمولا اساتید برجسته حوزه که خود از مجتهدان شناخته شده‌اند، به شاگردان دارای قدرت اجتهاد اعطا می‌کنند. این گواهی ممکن است مکتوب یا شفاهی باشد؛ ممکن است گواهی بر اجتهاد مطلق باشد یا بر اجته…
اعتدال در زندگی امام باقر علیه السلام
اعتدال به معنی میانه روی و میانه است و در مقابل، انحراف از اعتدال گرایش به فزون‌تر است که افراط یا اسراف گفته می‌شود و گرایش به کمتر که تفریط خوانده می‌شود.(۱) گر همی خواهی که گیرد کار نور                                   معتدل می باش در خیرالامور(۲) در قرآن کریم این اصل، وجه تمایز مسلمانان با سا…
اجتهاد سنتی پویا
در مقابل دو نظریه شایع و پرصدای «اجتهاد سنتی»و «اجتهاد پویا»، امام خمینی (ره) دیدگاه دیگری را ارائه نمودند. در این نظریه ویژگی های مثبت دو نظریه دیگر را در بر دارد و فاقد نقاط ضعف آن دو است. اصالت و پویایی در تئوری امام (ره) بر خلاف انتظار طرفداران دو نظریه پیش گفته، نه تنها با هم تضادی نداشتند، بلکه مک…
احکام اجتهاد و تقلید
یکی از مباحث اصولی و فقهی، مسئله اجتهاد و تقلید است که غالب علمای اسلامی رساله مستقلی درباره آن نگاشته اند. پیش از ورود به بحث، ضروری است معنای لغوی و اصطلاحی اجتهاد و تقلید دانسته شود و سپس به مقولات دیگر پرداخت. مفهوم لغوی و اصطلاحی اجتهاد و تقلید اجتهاد در فرهنگ لغت، به مفهوم سعی بلیغ و تلاش بی…
اخلاق مداری و مهرورزی
اخلاق مداری و مهرورزی[۱] اشاره اخلاق مداری را می توان به دو بخش فردی و جمعی تقسیم کرد. اخلاق مداری در ساحت جمعی یا اجتماعی، رعایت اصول اخلاقی در برخورد با دیگران است. از مهم ترین این اصول می توان به مهرورزی و احسان و عدالت اشاره کرد. این اصول، خود، زیرمجموعه ها و شاخه هایی دارد؛ از جمله خوش خلقی، خوش…
گونه‌شناسی انتقادی دیدگاه‌ها درباره تاریخ و چگونگی پیدایش تشیع(۱)
 خاستگاه و چگونگی پیدایش شیعه‌ از دیرباز در منابع تاریخی و کلامی مسلمانان، به‌ویژه در کتاب‌های ملل و نحل مورد بحث بوده و در دوران معاصر نیز به یکی از موضوعات اصلی مورد اهتمام مستشرقان شیعه‌پژوه تبدیل شده است.  چکیده تاریخ و چگونگی پیدایش تشیع، از دیرباز در منابع تاریخی و کلامی مسلمانان و س…
اشاره ای به معرفی مذهب شیعه
تعریف شیعه کلمه شیعه از ریشه «شاع» به معنای انتشار و تقویت گرفته شده است[۱] و در لغت به معنای گروه و جماعتی است که در انجام کاری همکاری می‌کنند و گاهی نیز به تبعیت کننده از یک فرد اطلاق می‌شود.[۲]  شیعه در اصطلاح  به کسانی گفته می‌شود که به امامت و خلافت بلافصل علی ـ علیه السلام ـ معتقدند، و بر این عق…
گونه‌شناسی انتقادی دیدگاه‌ها درباره تاریخ و چگونگی پیدایش تشیع(۲)
نقد و بررسی دیدگاه‌ها اکنون سزاوار است این دیدگاه‌ها مورد بررسی قرار گیرد تا آشکار شود آیا می‌توان یکی از آنها را به‌عنوان دیدگاهی مطابق واقع و شایسته دفاع برگزید، یا باید چاره‌ای دیگر اندیشید و دیدگاهی نو پیشنهاد کرد. الف) پیدایش شیعه در مقطعی معین همان‌گونه که اشاره شد، این دیدگاه را می‌توان به…
دلایل تاریخی حقانیت مذهب شیعه
برای حقانیت یک مذهب اسلامی باید از آموزه های اسلامی که شامل قرآن و احادیث نبوی می شود و از تاریخ صدر اسلام استفاده جست و بعد از پذیرش اسلام در قالب قرآن و احادیث نبوی نیازی به دلایل عقلی وجود ندارد زیرا این اسلام است که اثبات حقانیت آن، نیاز به دلایل عقلی دارد و اثبات حقانیت آن به وسیله قرآن و احادیث مستلزم…
شیعه و «رفض»
در میان اهل سنت گاهی کلمه رافضه یا رافضی بر مذهب شیعه اطلاق می شود. در برخی متون اهل سنت به ویژه کتابهای مربوط به وهابیت این کلمه بسیار به چشم می خورد. کسانی که از این کلمه به جای شیعه استفاده می کنند، قصد تنقیص شیعه را دارند. بنابراین لازم است که این کلمه و اطلاق آن بر مذهب شیعه در اینجا مورد بررسی قرار…
مرورى بر دعاى ندبه
دعا و  توسل، دو نیاز آدمی و دو بال پرواز او برای فرار از دل مردگی حاکم بر فضای زندان دنیا هستند. همین امر انسان را بر آن می دارد تا در پی دست یابی به عواملی باشد که او را در راه درک مفاهیم ادعیه و زیارات یاری می رسانند. در میان این عوامل، دقت در فرازهای دعا، سهم بسزایی در فهم معنای روح بخش آن ایفا می کن…
مهدویت و انتظار در اندیشۀ شهید مطهری
اشاره: مسئله قیام حضرت مهدی و انتظار موعود جهانی با چالش های متعددی روبه روست نظیر این که: اگر قرار است عدالت کامل در آخرت تحقق یابد، چه ضرورتی دارد که حکومت عدل جهانی در دنیا تشکیل شود؟ چرا انتظار فرج، افضل اعمال خوانده شده با این که سنخ «انتظار» از سنخ «عمل کردن» نیست، چه رسد به افضل اعمال بودن؟ …