خانواده هسته ای
نگاهی به آسیب شناسی خانواده
نویسنده: محمّد رضا ضمیری ۱)مقدّمه نهادهای اجتماعی هر یک برای برآوردن نیازی از نیازهای اساسی بشر پدید آمده اند. نهاد خانواده نیز در پی سامان بخشیدن به نیازهای جنسی و تولید نسل و سکونت و آرامش روحی است. اما با این وصف، نهاد خانواده در تعامل با سایر نهادهای اجتماعی اشکال و صور متنوّعی می یابد، رواب…
آسیب شناسی خانواده ایرانی
در این‌ مقال‌ برآنیم‌ تا با نگاهی گذرا به‌ مشکلات‌ خانواده‌ در ایران‌ و نگرانی هایی که‌ بیشتر از ناحیه سیاست‌ ها و برنامه ‌ها متوجه‌ خانواده‌ است‌، برخی نکات‌ کلیدی و مهم‌ قابل‌ توجه‌ را مد نظر قرار دهیم‌.[۱] ۱. افزایش‌ سن‌ ازدواج‌ و تجرد زیستی تغییر نگرش ‌ها در سال ‌های اخیر سبب‌ افزایش‌ سن‌ ا…
خانواده درمانی (Family therapy)
تمامی مکاتب خانواده درمانی از حیث نظری متعهد هستند که با فرآیند تعامل خانوادگی کار کنند. سیستم های متفاوت خانواده درمانی از حیث عمل به یکدیگر شباهت بیشتری دارند تا به لحاظ نظریه هایی که ارائه می دهند. خانواده چیست؟ خانواده چیزی بیش از مجموعه افرادی است که با هم در یک فضای فیزیکی و روانشناختی به…
انواع خانواده
دید کلی خانواده در تمام جوامع، شکل و الگوی واحدی نداشته است. مطالعات به وضوح نشان می‌دهند که می‌توان خانواده‌ها را بر اساس الگوی زندگی‌شان به انواع مختلف تقسیم کرد. بعضی تقسیمات خانواده را به خانواده‌های پدرسالار (Patriarchy) و مادرسالار (Matriarchy) و بعضی دیگر خانواده را به صورت چند همسری (palygamy…
نیم نگاهی به آسیب شناسی خانواده و اشتغال زنان
اشتغال زنان یکی از عوامل آسیب زا است که امروزه خانواده را متأثر نموده. اکنون این سؤال مطرح می شود که جامعه در حال گذار چه مشکلات و آسیب هایی برای خانواده پدید آورده است؟ و از منظر دین مبین اسلام، چه راه حل هایی برای جبران و رفع این مشکلات وجود دارد؟ نهادهای اجتماعی هر یک برای برآوردن نیازی از نیازهای …
نگاه ویژه؛ بازخوانى روابط دختر و پسر
 یکى از مسائل مهم اجتماعى در سال‌هاى اخیر در جمهورى اسلامى ایران، مسئله روابط دختر و پسر است. درباره این پدیده، مانند بسیارى پدیده‌هاى اجتماعى دیگر، دیدگاه‌هاى متفاوت وگاه متضادى وجود دارد که مى توان تا حد زیادى آن‌ها را تیپ‌بندى کرد. اکثر والدین،‌ مربیان و کسانى که دغدغه حفظ سنت‌ها و آموزه‌هاى دینى- اخلا…
آثار روان‌شناختى قوانین اقتصادى اسلام در خانواده
 تعالیم اسلام، قوانین اقتصادی ویژه‌اى برای خانواده دارد که نه تنها نظام اقتصادی خانواده را اداره و تنظیم مى‌کند، بلکه در سلامت روانى، تعادل و تعالى خانواده و اعضای آن نقش مؤثرى دارد. در این قسمت، با بررسى سه امر اقتصادى مهم در خانواده از دیدگاه اسلام، یعنى مهریه، نفقه و ارث، تأثیرهاى روان شناختى آنه…
خانواده هسته‌ای، خانواده گسترده
تشیّع و تأثیر آن بر خانواده در ایران تأثیر مذهب تشیّع و آموزه‌هاى آن بر الگوى خانواده در ایران معاصر، از چند جنبه قابل بررسى است. از مهم‌ترین این جنبه‌ها، مى‌توان به رواج الگوى خانواده «هسته‌اى» به موازات تثبیت نسبى جایگاه خویشاوندى، فراهم سازى بستر مناسب براى انطباق یافتن قانون کشور با تغییرات معطوف …
بسترهای لازم برای خانواده موفق(۱)
مقدمه «خانواده» به گروه نهادی شده ی زیستی- اجتماعی شامل چند فرد بالغ(که دست کم دو نفر آنها بدون داشتن پیوند خونی و از دو جنس مخالف، با هم ازدواج کرده باشند) و فرزندانی گفته می‌شود که زاده ی ازدواج آن افراد بالغ‌اند.(۱) - خانواده، گروهی از افراد را در بر می‌گیرد که از پیوند سببی یا نسبی برخوردارند و با یکد…
خشونت خانوادگى از منظر قرآن کریم(۲)
انواع خشونت خشونت خانوادگى، شکل‏‌هاى متفاوتى دارد. الف: خشونت جسمی‌ در این خشونت، جسم قربانى آسیب می‌بیند. خشونت جسمی‌ خود به دو نوع تقسیم می‌‏شود: الف: خشونتى که به مرگ خشونت دیده می‌انجامد. ب: خشونتى که قربانى خشونت را مجروح و یا مصدوم می‌‏سازد و یا خشونت دیده احساس درد می‌کند، هر چند این درد خف…
خشونت خانوادگى از منظر قرآن کریم(۱)
حسادت، باورهاى ناروا، مشکلات اقتصادى، بیمارى، بدآموزى، بدگمانى، کبر و خودبینى، حب دنیا، شهوت، خستگى، از عوامل اصلى خشونت در آیات وحى معرفى شده‌‏اند. والدین در مدیریت خشم باید نیکو رفتارى کنند. روحیه اعضاى خانواده را بشناسند، از قربانى خشونت حمایت کنند و با خشونت‏گر برخورد کنند و ایجاد مهر و محبت در میان …
خانواده در قرآن(۱)
از آغاز پیدایش انسان بر روی کره زمین، همواره زنان و مردان، با تشکیل کانونی به نام خانواده، عمری را در کنار یکدیگر گذرانیده و فرزندانی را در دامان پرمهر خویش پرورانده‌اند. دنیای امروز که دنیایی مضطرب و پریشان است، علی رغم پیشرفت‌های حیرت‌انگیز علم و صنعت، در مسأله خانواده با مشکلات بزرگی روبروست. برای این که …
جایگاه خانواده در جامعه ی اسلامی
واحد بنیادین جامعه ی اسلامی، خانواده است که به موجب وحی قرآنی جانشین قبیله شده و موجودیت اجتماعی بلافصل هر شخص است. یکی از مهم‌ترین اصلاحات اجتماعی اسلام، محکم کردن بنای خانواده و پیوند ازدواج بود. در جامعه ی اسلامی نیز همانند بسیاری از دیگر جوامع سنتی، خانواده تنها به خانواده ی هسته‌ای، یعنی پدر و…
جایگاه خانواده از منظر اسلام و غرب
چکیده در این مقاله ابتدا به تاریخ تکامل خانواده از دورترین دوران تا به امروز پرداخته شده است. پس از آنکه نظریات عمده دانشمندان غربی از قبیل آنتونی پارسونز، رنه گونیک، هلموت شلسکی، و نظریه مارکسیستی به میان آمده و دیدگاه ایشان را نسبت به خانواده به اجمال بیان کرده‌ایم. در این رابطه قید شده که نظرات دا…