حج
فروع دین
فروع دین اصطلاحی فقهی و کلامی به معنای احکام عملی اسلام که در مقابل اصول دین قرار دارد. برخی از فروع دین اسلام به شرح زیر است: نماز، روزه، خمس، زکات، حج، جهاد، امر به معروف، نهی از منکر، تولی و تبری. اقسام تعالیم دین طبق تقسیم بندی رایج و مشهور، علمای اسلام با الهام از برخی روایات[۱]، تعالیم اسلام را به …
فضلیت نماز عید قربان در قرآن
در قرآن و متون روایی مأثور، آیات و احادیثی پیرامون فضیلت برپای داشتن فریضه نماز عیدین، وجود دارد که در ذیل به اختصار اشاره خواهد شد: الف) آیات قرآن: قد افلح من تزکی و ذکر اسم ربه فصلی [۱] به یقین کسی که پاکی جست (وخود را تزکیه کرد) رستگار شد و (آنکه) نام پروردگارش را یاد کرد سپس نماز خواند در ر…
حج در رهگذر تمدن ها
 پیش در آمد: پیشینه حج را می توان با تاریخ حیات انسان پیوند داد. به بیان قرآن کریم نخستین خانه ای که برای مردم بنا شده، کعبه است در مکه مکرمه، که از همان آغاز حیاتِ انسان در زمره شعائر موحّدان و پیامبران خدا از آدم علیه السلام تا خاتم صلی الله علیه و آله بوده، که همواره برای طواف و انجام مناسک حج، به …
آموزه ‏هاى اخلاقى در دعاى حضرت مهدى (عج) ؛ اطاعت و پیروى‏
محمد محمدى اشتهاردى معنى اطاعت در دومین فراز از دعاى امام عصر(عج) سخن از اطاعت به میان آمده (اللّهم ارزقنا توفیق الطّاعه) واژه اطاعت در اصل از «طَوع» به معنى فرمانبرى از روى اختیار است، در مقابل آن، واژه «کُره» به معنى اطاعت اجبارى است. در قرآن در چهار مورد این دو واژه در کنار هم قرار گرفته اند.(۱…
عبادات و پیوند امام باقر علیه السّلام با خدا
 روایت شده: امام باقر علیه السّلام براى انجام حجّ، از مدینه به سوى مکّه رهسپار شد، وقتى که در مکّه وارد مسجد الحرام شد، و به کعبه نگریست و بلند بلند گریه کرد، سپس طواف کعبه نمود، و پس از طواف، در مقام ابراهیم نماز خواند، وقتى که سر از سجود برداشت، دیده شد که محل سجده‏ اش بر اثر اشک فراوانش، تر شده است. و آ…
سفرهاى حج امام کاظم (ع)
مسافرت‌هاى حج آن بزرگوار که معمولا ۲۴ تا ۲۵ روز طول مى کشید به صورت پیاده انجام مى پذیرفت با آن که و سائل سوار شدن از هر نظر فراهم بود چون سوارى‌ها و اسب‌هاى راهوار پیش روى آن حضرت کشانده مى  شد و این خود مى رساند که علاقه و اخلاص آن بزرگوار به مظاهر توحید و عبادت تا چه حدى بوده است.  امام، چهار بار ب…
احمد بن محمد بن مطهر
احمد بن محمد بن مطهر از او به عنوان  صاحب ابى محمد (علیه السلام)  یاد می‌کنند و این لقب نشان دهنده نزدیکى و جایگاه او نسبت به امام عسکرى (علیه السلام) است. اطمینان و اعتماد آن حضرت به احمد، آن چنان بوده که او را به عنوان مسئول اداره امور خود و رسیدگى به کارها برگزیده بوده. و از این رو می‌توان فهمید که او …
حج در ادیان آسمانی و جایگاه آن در یهودیت و مسیحیت
 در اینجا سوالی به ذهن خطور می کند که اگر حج در ادیان آسمانی تشریع شده پس چرا مسیحیان و یهودیان به کعبه و مراسم حج اعتقادی ندارند؟این مقالۀ مختصر در پاسخ به این سوال ارائه داده شده است. حج در ادیان آسمانی جایگاه ویژه داشته است هر چند در رهگذر تاریخ حیات جامعه ها و فرهنگ ها، دستخوش تحولاتی گردیده و گاه با …
حکمت و فلسفه حج
 در مورد فلسفه حج مطلب بسیار زیاد است، ما برای اختصار به چند مورد در خصوص فلسفه حج، از نگاه آیات و روایات اشاره کرده و سپس به تجزیه و تحلیل کلّی و جمع بندی مطالب می پردازیم. الف: فلسفه حج از دیدگاه قرآن وَ أَذِّنْ فِی النَّاسِ بِالْحَجِّ یَأْتُوکَ رِجالاً وَ عَلی کُلِّ ضامِرٍ یَأْتِینَ مِنْ کُلِّ فَجٍّ عَمِی…
سیر تاریخی حج در قرآن
مقدمه شکی نیست که از نظر آیات مبارک قرآن، کعبه خانه ای کهن و منسوب به حضرت ابراهیم است، اما پرسش این است که آیا کعبه پیش از حضرت ابراهیم وجود داشته یا نه؟ همه مفسّران شیعه و بیشتر مفسّران اهل سنت بر آنند که کعبه پیش از ابراهیم(علیه السلام) بوده و پیشینه آن، به زمان حضرت آدم، بلکه قبل از آن برمی گردد; چون …
نخستین حج حضرت ابراهیم (ع) و حضرت اسماعیل (ع) ۸ ذیحجه
هنگامى که حضرت اسماعیل(علیه السلام) به سنین میان سالى رسید، خداوند متعال به حضرت ابراهیم (علیه السلام) فرمان داد که بار دیگر ازشام به مکه رود و بایارى اسماعیل(علیه السلام) خانه خدا را تجدید بنا کند. حضرت ابراهیم(علیه السلام) عرض کرد:پروردگارا در چه مکانى آنرا بنا کنیم ؟ وحى شد، در همان مکانى که پیش از تو…
چهل حدیث در مورد حج
 ۱٫اهمیت حج قال علی علیه السلام: الله الله فی بیت ربکم لا تخلوه ما بقیتم فانه ان ترک لم تناظروا. علی(ع) فرمود: خدا را! درباره خانه پروردگارتان در نظر داشته باشید تا هستید، آن را خالی نگذارید. زیرا اگر حج متروک شود نظر رحمت خدا از شما قطع خواهد شد.(بحارالانوار ج ۹۶ ۱۶) حج و توجه بسوی خدا عن اب…
حج میراث ادیان گذشته برای اسلام
  بعضی از مستشرقین معتقدند حج عملی است که از ادیان گذشته گرفته شده است وشواهدی هم برای گفته خود می آورند که در دایره المعارف اسلام به زبان عربی آمده چه جوابی به آن باید داد؟ در پاسخ به سؤال مربوطه باید گفت که ما در یک تقسیم بندی می توانیم اعمال و عبادات در دین اسلام را به دو گونه تقسیم کنیم: …
حج به عنوان یک حقیقت دینی در شریعت های ادیان قبل از اسلام
حج در آیین مسیحیت مسیحیان، در آیین خود، راه و روش های متعددی را پیموده اند که زاییده‌ی خیالات و تصورات آنهاست. آنان حج را بنا بر تعریفی که از آن دارند در اطراف نمادهای مورد تقدیس خود، به طواف می‌پردازند و قربانی می‌کنند و نذوراتی تقدیم می‌نمایند... و با گریه و تضرّع، آمرزش گناهان خود را می‌خواهند و …
ترسیم حج در قرآن کریم
اسلام دارای مبانی و ارکانی است که بر آنها بنا نهاده شده و به وسیله آنها وجود پیدا کرده و باقی می‌ماند. بدون تحقق آن ها فرو می‌ریزد و از آن جز اسم است. چیزی باقی نمی‌ماند. از این رو قرآن کریم برای حج جایگاه ویژه‌ای قائل شده است. لذا به طور خلاصه به محور های ذیل اشاره می شود. الف: حج از ارکان دین و تارک …
فلسفه وجوب یکبار حج در عمر
اسلام دینی است که بر مبانی و ارکانی بنا شده که یکی از آنها حج است، آنسان که امام باقر ـ علیه السلام ـ فرمود: اسلام بر پنج پایه بنیان نهاده شده است: نماز، روزه، زکات حج و ولایت. و روایتی که ذکر می شود بیانگر گوشه ای از اهمیت و پاداش آن است: شخصی بر رسول اکرم ـ صلی الله علیه و آله و سلم ـ عرض کرد: من به قصد حج از ش…