تقوا
چهل حدیث گهربار از امام جواد علیه السلام
۱ .قالَ الا مام ابوجعفر ، محمّدالجواد صلوات اللّه و سلامه علیه : الْمُؤ مِنُ یَحْتاجُ إ لی ثَلاثِ خِصالٍ : تَوْفیقٍ مِنَ اللّهِ عَزَّ وَ جَلَّ ، وَ واعِظٍ مِنْ نَفْسِهِ ، وَقَبُولٍ مِمَّنْ یَنْصَحُهُ . ( ۱) ترجمه : فرمود : مؤ من در هر حال نیازمند به سه خصلت است : توفیق از طرف خداوند متعال ، واعظی ا…
بندگی و اخلاق بندگی
بندگی و اخلاق بندگی به عنوان مقدمه باید گفت که  معلومات انسان دو گونه اند: ۱٫ معلوماتی که از راه درس خواندن و آموزش آن را فرا می گیرد. مانند انواع حرفه ها مثل آشپزی یا خواندن و نوشتن. ۲٫ معلوماتی که دانستن آنها نیاز به یادگیری ندارد. زیرا این دانستن را در درونش می یابد، بدون اینکه کسی به او یاد داده باشد. مان…
شرح مناجات الشاکین (۳)
بازکاوی ماهیت شیطان و ابلیس محور فراز دوم از مناجات شکایت کنندگان، شکایت از شیطان است و ما قبل از بررسی سخنان امام سجاد علیه السلام در این فراز، مروری خواهیم داشت بر ماهیت و رفتار شیطان. «شیطان» مفهوم وصفی دارد و بر هر عامل شری اطلاق می گردد و به صورت عام، هر موجودی که مبدأ شرارت است، شیطان ب…
فلسفه روزه در اسلام
چکیده روزه یکی از عبادت‌های مهم و از ارکان دین اسلام است، هم در آیات قرآن و هم در احادیث مأثور و روایات ائمه در کنار نماز و دیگر عبادات توجه بسیاری به آن شده ‌است تا جایی که قضای آن را باید به جا آورد و هیچ کوتاهی در این مورد از کسی پذیرفته نیست. این مقاله بر آن است تا به طور مفصّل به تبیین فلسفه و فوای…
شرح مناجات الشاکین (۲)
جایگاه نفس و مصاف آن با عقل مفهوم نفس، به خودی خود، بار ارزشی مثبت و منفی ندارد و حکم خوب و یا بد بر آن مترتب نمی گردد. در قرآن نیز به همین منوال به کار رفته است. خداوند می فرماید: وَ نَفْسٍ وَ مَا سَوَّاهَا * فَأَلْهَمَهَا فُجُورَهَا وَ تَقْوَاهَا؛(۱) «و [قسم] به نفس و آن که آن را راست و درست سا…
حجاب عاملی در جهت سلامت فردی و اجتماعی
شناخت واژگانی حجاب «حجاب» واژه ای است عربی، به معنای پرده، پوشش، وسیله پوشش، حایل و... . در زبان فارسی نیز برای کلمه حجاب، معانی ذیل را آورده اند: پرده، ستر، نقابی که زنان چهره خود را بدان پوشانند، روی بند و چادری که زنان سر تا پای خود را بدان پوشانند. حجاب در معنای اصطلاحی«پوشش مخصوص زنان» است…
آثار روزه از نگاه قرآن و روایات
الف. آثار و فضایل روزه از نظر قرآن  خداوند در قرآن می فرماید:«یا ایها الّذین آمنوا کُتب علیکم الصیام کما کتب علی الّذین من قبلکم لعلّکم تتّقون»(۱) ای کسانی که ایمان آورده‌اید روزه بر شما واجب شد کما این که (هم چنان که) بر کسانی که قبل از شما بودند واجب شده بود، شاید پرهیزکار شوید و تقوا پیشه کنید. اولین و بزرگتر…
روزه و رشد معنوی
 یکی از اعمالی که در دین اسلام تشریع شده روزه است. به ویژه روزه ماه مبارک رمضان که بر تمام مکلفین واجب گردیده است. از طرف دیگر از روزه گرفتن انسان هیچ سودی به خداوند نمی رساند پس بدون تردید در روزه گرفتن فائده ای وجود دارد که به روزه دار بر می گردد؛ زیرا حکمت خداوند ایجاب می کند که چیزی بی فائده را ت…
مسأله دورى از گناه
آموزه هاى اخلاقى در دعاى حضرت مهدى (عج) ؛ دورى و پرهيز از گناه در سومين فراز از دعاى امام عصر(عج) سخن از دورى از گناه و ترك آن آمده آنجا كه مى خوانيم: «توفيق الطّاعة و بعد المعصية؛ خدايا توفيق اطاعت و دورى از گناه را به من عنايت فرما.» واژه دورى از گناه همان تقوا و پرهيزكارى و مراقبت در ترك هرگونه …
شیوه‌هاى کنترل فشارهاى جنسى
 غریزه جنسى یکى از غرایز نیرومند، حساس و زندگى ساز انسان است، که در حیات روانى و جسمانى او تأثیرات بسزایى دارد. این امانت الهى در وجود انسان، همچون لبه تیز چاقو داراى وظایف دو بعدى است، که هم مى تواند وسیله ارتقاء و تعالى انسان باشد؛ و هم مى تواند تنزل و فرومایگى او را فراهم سازد. لذا اگر پرورش صحیح و عاقلانه…
امام عسکری(علیه السلام) نماد فضیلت ها
وی از جهت وقار، عفاف، بزرگواری و بخشندگی، در میان علویان، فرماندهان ارشد نظامی، وزرا و همه مردم، «نمونه و الگو» بود. * روزی ابو محمد بر پدرم عبید الله بن خاقان وارد شد، من او را نگریستم؛ آثار بزرگی و عزت و جلالت از سیمای او پیدا بود. من از این روش پدرم، ناراحت و عصبانی شدم، از او سبب این بزرگداشت را …
چهل حدیث حکمت آمیز از امام جواد علیه السلام
۱- نیاز مؤمن به سه چیز قالَ الإمام أبوجعفر محمّد التقی الجواد (علیه السلام) : الْمُؤمِنُ یَحْتاجُ إلى ثَلاثِ خِصال: تَوْفیق مِنَ اللهِ عَزَّ وَ جَلَّ، وَ واعِظ مِنْ نَفْسِهِ، وَ قَبُول مِمَّنْ یَنْصَحُهُ.(۱) حضرت امام محمد جواد (علیه السلام) فرمود: مؤمن در هر حال نیازمند به سه خصلت است: توفیق از طرف خداوند متعا…
تربيت علوى
على(ع) نمونه كامل انسان الهى، الگوى تربيتى اسلام و تبلور عينى تفكر توحيدى است. انسان والايى كه از كودكى در محضر پيامبر اكرم(ص) رشد كرد، در مكتب او پرورش يافت و در پرتو ابعاد روحى و مكارم اخلاقى والاى ايشان و در سايه فرهنگ قرآنى شخصيتش شكل گرفت. او كه حافظ قرآن، قرآن ناطق و مفسر راستين آن است، احاطه‏ اش به م…
صلح در خانواده از دیدگاه قرآن
صلح یا اصلاح یکی از مفاهیم ارزشی حوزه خانواده است که ریشه این واژه در دیگر حوزه های اخلاقی قرآن بسیار کاربرد دارد. این دو از ریشه صلاح اشتقاق یافته اند و در لغت به معنای سلم و سلامتی و ضد فساد آمده اند( ابن منظور، 1405، ج2: 516-517)و در مواردی کاربرد دارند که موجودی به کمال متناسب با وجود خود دست پیدا…