امام کاظم
فضائل اخلاقی امام رضا (علیه السلام)
پیشوای هشتم (ع) پس از شهادت پدر بزرگوارش امام کاظم (ع) عهده دار مقام امامت شد. امامت آن بزرگوار همچون امامت دیگر پیشوایان علیهم السلام، از جانب خدا و به تعیین و تصریح پیامبر (ص) و معرفی پدر گرامی اش صورت پذیرفت. «داوود رقی» می گوید: به امام کاظم (ع) عرض کردم: پدرم فدایت باد، پیرمرد شده ام و می ترسم حادثه ای…
مناقبی از حضرت موسی بن جعفر علیهما السلام
 مشهور است که موسى بن جعفر علیهما السّلام در میان فرزندان حضرت صادق علیه السّلام از همه شریفتر و بزرگوارتر است، مقام او در دین و مذهب از همگان رفیع‏تر و بلندتر است، و از همه آنان فصیح‏تر و داناتر و فهمیده ‏تر میباشد، آن جناب از عباد و زهاد زمان خویش به شمار میرفت و از همگان اعبد بودند.  روایت شده که…
 یونس بن عبدالرحمن
ولادت اسم او: یونس، کنیه‏اش: ابومحمد، معروف به  مولى آل یقطین و نسب او قمّى است. این که در چه سالى قدم به عرصه وجود نهاد، چندان روشن نیست، ولى جمعى از دانشوران شیعى نوشته‏اند که او در دوران زمامدارى هشام بن عبدالملک چشم به جهان گشود. از این اشاره تاریخى مى ‏توان به طور تقریبى مشخص کرد که این محدّث فرزانه، در کدا…
حسن بن على وشاء
یکى از ره یافتگان به کوى ولایت و امامت، و از چهره‌هاى سرشناس مذهب تشیع است. او نوه دخترى الیاس صیرفی است، که از اصحاب بزرگ و نزدیک امام صادق (علیه السلام) بوده است. به همین جهت حسن از او روایتى نقل کرده که بیان آن در این جا خالى از لطف نیست. او می‌گوید، پدربزرگم در وقت احتضار به ما گفت: همه شاهد باشید که …
حمّاد بن عثمان
وى از ثقات اصحاب حضرت صادق، حضرت کاظم و حضرت امام رضا علیهم السلام است و در کتاب هاى رجال با لقبهاى ( ناب ) به معنى خالص و ( رواسى ) منسوب به تیره اى از قبیله قیس عیلان، یاد شده است. شیخ طوسى وى را در کتاب « الفهرست » به وثاقت و جلالت قدر، ستوده و تألیف کتابى را به او نسبت داده است. حمّاد از کسانى است…
محمدبن اسماعیل بن بزیع
محمد بن اسماعیل بزیع از یاران سه امام معصوم: امام موسی بن جعفر، علی بن موسی الرضا و محمد بن علی الجواد علیهم السلام است. وی فردی صالح، اهل عبادت، درستکار، پرکار وصاحب تألیفات است از جمله آثار او کتاب: ثواب الحج و کتاب الحج می باشد. ایشان در عین حال یکی از وزرای دربار عباسی ب…
عبدالله بن یحیى کاهلى
یاران امام کاظم علیه السلام، عبدالله بن یحیى الکاهلى،عبدالله بن یحیى الکاهلى الکوفى برادر اسحاق هر دو از روات حضرت امام صادق و امام کاظم علیهماالسلام مى‌باشند و عبدالله وجاهت داشت. نزد حضرت کاظم علیه‌السلام و آن حضرت سفارش او را به على بن یقطین کرده بود و به او فرموده بود که ضمانت کن براى من کفالت کاهلى و عی…
محمد بن خالد برقى
برقی راوی احادیث شیعی نامش در کتب اربعه حدیثی شیعه، در سلسله رواتِ بیش از پانصد حدیث، آمده است. کنیه برقی ابن ندیم  کنیه ابوالحسن را نیز برای او ذکر کرده است.تاریخچه هجرت خاندان برقی به قم بعد از اینکه محمدبن علی، جدّ اعلای برقی از مردم کوفه، به دلیل شرکت در قیام زیدبن علی بن الحسین به دستور یوسف بن عمر ث…
محمد بن حسن اشعرى‏
ولادت تقریباً در نیمه دوم سده دوم هجرى قمرى در خانه حسن بن ابى خالد اشعرى که از خاندان پر آوازه و پر شکوه اشعرى‏ هاى قم، به حساب مى‏ آمد - کودکى پا به عرصه هستى نهاد که نام او را محمد گزاردند؛ ولى چون در این خاندان با شرافت بالندگى یافت، به اشعرى قمى معروف شد. لقب معروف و مشهور او شنبوله است. در ا…
یونس بن یعقوب
شیخ طوسی، رحمه‏ الله، در کتاب رجالش، او را از اصحاب حضرت صادق  ، حضرت کاظم، و حضرت رضا  علیهم‏السلام شمرده، و گوید که او کتابی دارد و ثقه است یونس پسر خواهر معاویه بن عمار است، زیرا که مادرش «منیه» دختر عمار بن ابی ‏معاویه دهنی است. او از خواص حضرت صادق (ع) و حضرت کاظم (ع) بوده و از طرف حضرت موسی بن…
حسن بن على بن یقطین
 ابومحمد قاسم بن حسن بن علی بن یقطین بن موسی قمی؛ قاسم از خاندان معروف و مشهوری است که خدمات شایانی به جهان اسلام، به خصوص مذهب تشیع انجام داده‌اند. سزاوار است قبل از پرداختن به شخصیت قاسم، خاندان و اجداد او به اجمال معرفی شوند، تا اهمیت و نقش آنان در تاریخ اسلام روشن گردد. خاندان قاسم در سده دوم و سوم هجری آ…
صَفوان بن جمال
ثقه، جلیل ‏القدر   و از راویان حضرت صادق   و حضرت کاظم  علیهماالسلام است. او کتابی دارد که جماعتی از اصحاب از او نقل کرده ‏اند. او عقایدش رابه شرح زیر محضر امام صادق (ع) عرضه داشت، و امام به او فرمود: «رحمک الله». علامه مجلسی (ره)، از قرب الاسناد، از سندی بن محمد، از صفوان جمال، روایت کرده که گفت: ع…
مُعاذ بن کَثیر کسائى
معاذ، یکى از اصحاب مخصوص، ثقه و مورد اطمینان امام صادق(علیه السلام) می‎باشد. و از بزرگان کوفه محسوب می‎شود. همچنین از جمله راویانى است که روایاتی دالّ بر امامت حضرت موسى کاظم(علیه السلام) را پس از امام صادق(علیه السلام) بیان کرده است. در روایتى آمده: در یکى از سال‎ها معاذ به حج شد مشرف و هنگام وقوف در عرف…
حسن بن محبوب سرّاد
 بن محبوب «حسن بن محبوب بن وهب بن جعفر بن وهب سراد (زراد) بجلى» ملقب به «ابوعلی» از راویان امامى کوفه بود که از سال ۱۴۹ تا ۲۲۴ه.ق زندگی کرد. وهب جد اعلای حسن، بنده ای از «سند» بود که به زره سازی اشتغال داشت و توسط جریربن عبدالله بجلى، صحابى پیامبر اکرم (ص) آزاد شد؛ دادن نسبت سراد (زره ساز) و بجلى به ابن محبو…
حسن بن على بن فضّال
از اصحاب و شیعیان برجسته بوده و در طول عمرش توانسته خدمت حضرت موسى کاظم (علیه السلام) برسد و روایات بسیارى را از امام رضا (علیه السلام) روایت کند، و در محضر ایشان جایگاه خاصى پیدا نماید. عابدى زاهد و محدثى کبیر همان گونه که بیان شد حسن بن فضال یکى از شیعیان مخصوص اهل بیت (علیهم السلام) بوده و در …
صفوان بن مهران جمّال
صفوان بن مهران جمال، در آغاز نیمه اول سده دوم هجری در شهر کوفه، در خانه پدرش، مهران دیده به جهان گشود و به زندگی پدر و مادر رونق و طراوتی افزون بخشید. آنان نام «صفوان» را بر کودک خود نهادند. کنیه اش «ابومحمد» بود و چون بعدها در کار و کسب درآمد، شترداری پیشه کرد و شتران خود را کرایه میداد، م…