آيت اللّه سيد محمد جعفر مروج جزائرى(ره)

(1378-1328هـ ق)
ولادت

سيد محمد جعفر مروج در سال 1328 هجرى قمرى در خانواده اى اهل علم و تقوا و از سلاله پاك عترت رسول خدا صلى الله عليه وآله در شهر شوشتر ديده به جهان گشود. او دوران كودكى را در آغوش گرم پدر و مادرى مهربان گذراند و محبت اهل بيت پيامبر را از همان دوران فرا گرفت.

 خاندان
خاندان مروج از خاندانهاى بزرگ و مشهور شهرستان شوشتر است. نسب وى بدين طريق به سيد نعمت اللّه جزائرى مى رسد: سيد محمد جعفر بن محمد على بن محمود بن احمد بن محمد رضا بن على اكبر بن عبد اللّه بن نور الدين بن سيد نعمت اللّه جزائرى.
سيد نعمت اللّه جزائرى جد بزرگ وى، از شاگردان علامه مجلسى و صاحب كتاب روايى الأنوار النعمانية است. وى به سال 1112 هجرى قمرى در گذشته است.

جد ديگر او سيد نور الدين نيز، فقيه و محدثى بزرگ است و به سال 1158 هجرى قمرى در گذشته است.

جد ديگر وى سيد عبد اللّه داراى اجازه روايى بزرگ و مشهورى است.

پدر وى، سيد محمد على جزائرى مروج نيز، دانشمندى فاضل و شخصيتى جليل و مورد احترام مردم بود (1356 – 1297 هجرى قمرى). وى متولد شوشتر بود و علوم مقدماتى را در همان شهر فرا گرفت. سپس به نجف اشرف رفت و از محضر ميرزا محمد على رشتى و سيد محمد كاظم يزدى بهره برد. او سپس به شوشتر مراجعت كرده و از علماى بزرگ آن سامان گرديد. وى داراى سه فرزند به نامهاى محمد حسين، محمد جعفر و محمد حسن بود.

جايگاه علمى و اجتماعى
آيت اللّه سيد محمد جعفر مروج از علماى بزرگ و از چهره هاى درخشان فقهاى شيعه در عصر حاضر به شمار مى آيد. وى علوم مقدماتى را در زادگاه خود، شوشتر، در محضر پدر دانشمند خود فرا گرفت. پس از آن، از محضر اديب بزرگ، سيد على اصغر بن حسين طبيب شوشترى جزائرى (در گذشت 1348 هجرى قمرى) بهره برد.

وى سپس به نجف اشرف مهاجرت كرد تا از محضر علماى آن حوزه بزرگ نيز بهره مند گردد و در آنجا به مقام رفيع اجتهاد نايل آمد.

آيت اللّه سيد محمد جعفر مروج مدتى در حوزه علميّه نجف اشرف به تدريس و تأليف پرداخت. وى در آن حوزه به علم و تقوا مشهور بود و بسيار مورد احترام علما و فضلاى نجف بود، تا آنكه شرايط سخت زندگى در حوزه علميّه نجف كه ناشى از فشارهاى حكومت عراق بود او را مجبور به مهاجرت به ايران كرد.

وى ابتدا به شهر اهواز رفت و بسيار مورد استقبال مردم و علماى آن شهر قرار گرفت. او مدتى در شهر اهواز به بحث و درس و تبليغ معارف دين در ميان مردم پرداخت، تا آنكه جنگ تحميلى عراق بر عليه ايران آغاز گشت و شهر اهواز مورد هجوم قرار گرفت و ايشان مجبور به ترك اهواز و مهاجرت به شهر علم و دانش و حرم اهل بيت عليهم السلام، شهر مقدس قم شد و در آن حوزه مشغول به درس و بحث گرديد.

 اساتيد
آيت الله مروج از محضر علماى بزرگ عصر خود بهره برده است مانند:

1 – پدرش آيت اللّه سيد محمد على مروج جزائرى

2 – اديب سيد على اصغر بن حسين طبيب شوشترى جزائرى

3 – آيت اللّه آقا ضياء الدين عراقى

4 – آيت اللّه سيد ابو الحسن اصفهانى

5 – آيت اللّه سيد عبد الهادى شيرازى

6 – آيت اللّه سيد محسن حكيم

 تأليفات
آيت اللّه سيد محمد جعفر جزائرى مروج تأليفات ارزشمندى دارد، از جمله:

1 – منتهى الدراية في توضيح الكفاية

اين كتاب از بهترين شرح هايى است كه بر كتاب كفاية الأصول آخوند خراسانى نگاشته شده و بسيار مورد توجه و استقبال طلاب و فضلاى حوزه هاى علميّه قرار گرفته است.

2 – حاشية مناسك الشيخ النائيني

3 – حاشية عروة الوثقى

4 – حديث لا تعاد

5 – رسالة في تحديد الوطن الشرعي

6 – العدالة

7 – التقية

8 – نتائج الأفكار في الأصول

9 – هداية الأنام في الفروع الفقهية

10 – ينابيع الفقه في الصلاة

11 – رسالة في حرمة حلق اللحية

سخن بزرگان
حاج شيخ محمد شريف رازى در كتاب گنجينه دانشمندان درباره ايشان مى فرمايد:

حجت الاسلام و المسلمين آيت اللّه حاج سيد محمد جعفر، معروف به حاج مروج جزايرى بن سيد محمد على بن سيد محمود بن احمد بن سيد محمد رضا بن على اكبر بن سيد عبد اللّه بن سيد نور الدين بن علامه محدث سيد نعمت اللّه جزايرى شوشترى، عالمى جليل و مدرسى فاضل از علماى معاصر شوشتر مقيم در اهواز مى باشد. وى در ذى حجه 1328 قمرى در شوشتر متولد شد و مقدمات و اوليات و قسمتى از فقه و اصول را از والد علامه اش و سيد على اصغر اديب جزايرى متوفى 1348 قمرى فرا گرفت.

آنگاه مهاجرت به نجف نمود و در حوزه علامه عراقى آقاى آقا ضياء و آيت اللّه العظمى اصفهانى و غير آنان شركت كرده و تقريرات آنان را به رشته تحرير درآورد تا در سال 1391 قمرى كه قهرا به ايران آمده و در اهواز رحل اقامت افكنده و به اقامه جماعت و ترويجات دينى پرداخته است.

تأليفاتى دارد كه از آنهاست رساله اى در حرمت ريش تراشى و رساله اى در تحديد وطن شرعى و رساله اى در حديث   لا تعاد و حاشيه اى به كفايه و كتاب هداية الأنام در فروع مختلفه فقهيه. (گنجينه دانشمندان جلد 5 صفحه 405)

نقباء البشر

آقا بزرگ تهرانى در كتاب ارزشمند   نقباء البشر درباره ايشان مى فرمايد:

السيد محمد جعفر المروج الجزائري – 1328 – هو السيد محمد جعفر المعروف بالمروج ابن محمد علي بن محمود بن احمد بن محمد رضا ابن علي اكبر بن عبد اللّه بن السيد نور الدين بن السيد نعمة اللّه الجزائري، عالم جليل و مدرس فاضل.

ولد بتستر فى ذي الحجة 1328 و أخذ الأوليات مع شي ء من الفقه و الأصول عن والده العلامة و الأديب السيد علي اصغر بن الحسين الطبيب التستري الجزائري المتوفى 1348 ق. ثم هاجر إلى النجف فحضر على الشيخ ضياء الدين العراقي و السيد أبي الحسن الأصفهاني و غيرهما من المعاصرين… و لا يزال في النجف مشغولاً بالتأليف و التدريس، أيده اللّه. (نقباء البشر في القرن الرابع عشر جلد 1 صفحه 293)

 وفات
سرانجام حضرت آيت اللّه سيد محمد جعفر جزائرى مروج الشريعة، پس از عمرى خدمت به اسلام و مسلمين و تحصيل و تدريس علوم و معارف اهل بيت عليهم السلام در سال 1420 هجرى قمرى (1378 شمسى) در شهر مقدس قم ديده از جهان فرو بست و روحش به ارواح پاك علما و صلحا پيوست. (رجال الفكر و الأدب في النجف خلال ألف عام جلد 3 صفحه 1195)