آيت الله حاج شيخ عبد الله خائفى گيلانى « دام ظله »

ولادت و تحصيلات

آيت‌ الله عبدالله خائفى‌ در سال‌ 1309 در بندر انزلى‌ در ميان‌ خانواده‌اى‌ متديّن‌ و ارادتمند به‌ خاندان‌ پاك‌ پيامبر(ص‌) به‌ دنيا آمد. پدر او در بازار شهر انزلى‌ به‌ كسب‌ و كار مشغول‌ بود و داراى‌ سجاياى‌ اخلاقى‌ فراوان‌ بود؛ از جمله‌ اينكه‌ علاوه‌ بر ماه‌ رمضان‌، دو ماه‌ رجب‌ و شعبان‌ را نيز روزه‌ مي‌داشت‌.مادر او نيز زنى‌ پاك‌ و مؤمن‌ بود. او زمينى‌ را كه‌ مهريه‌اش‌ بود، براى‌ ساختن‌ مسجد وقف‌ كرد تا با همگان‌ در اجر عظيم‌ نماز جماعت‌ سهيم‌ شود.

آيت‌ الله خائفى‌ تحصيلات‌ خود را در شهر بندرانزلى‌ آغاز كرد و پس‌ از طى‌ كردن‌ دوره‌ دبستان‌ و دبيرستان‌ به‌ حوزه‌ علميه‌ رشت‌ رفت‌. حوزه‌ علميه‌ رشت‌ در آن‌ روزگار با مديريت‌ مرحوم‌ آيت‌ الله سيد مهدى‌ رودبارى‌ و بعد از رحلت‌ وى‌ با مديريت‌ مرحوم‌ آيت‌الله‌ حاج‌ سيد محمود ضيابرى‌ اداره‌ مي‌شد. آيت‌الله خائفى‌ دروس‌ ادبيات‌ و بخشى‌ از معالم‌ را در آن‌ حوزه‌ علمى‌ به‌ پايان‌ برد و سپس‌ عازم‌ شهر مقدس‌ قم‌ شد تا از محضر استادان‌ و فرهيختگان‌ آن‌ ديار عالم‌ خيز بهره‌هاى‌ فراوان‌ ببرد.او در قم‌ دروس‌ سطح‌ را به‌ پايان‌ برد و سپس‌ به‌ درس‌ خارج‌ استادان‌ مشهور آن‌ زمان‌، از جمله‌ آيت‌ الله العظمى‌ بروجردي‌(ره‌) و آيت‌ الله العظمى‌ امام‌ خميني‌(ره‌) راه‌ يافت‌.

وى‌ با هجرت‌ امام‌(ره‌) به‌ تركيه‌، در آذر 1343 به‌ حوزه‌ علميه‌ نجف‌ رفت‌ تا از محضر استادان‌ آن‌ ديار نيز بهره‌مند شود پس‌ از آن‌، سالها در آن‌ حوزة‌ شريف‌ و در كنار بارگاه‌ ملكوتى‌ امام‌ علي‌(ع‌) زندگى‌ كرد و در آذر سال‌ 1370 به‌ ايران‌ اسلامى‌ بازگشت‌.

اساتيد

آيت‌ الله خائفى‌ در ساليان‌ تحصيل‌ خود به‌ محضر عالمان‌ بسيارى‌ شرفياب‌ شد و از خرمن‌ درس‌ و عمل‌ آنان‌ خوشه‌هاى‌ فراوان‌ چيد. او كه‌ در حوزه‌ علميه‌ رشت‌، بخشى‌ از دروس‌ مقدمات‌ را نزد مرحوم‌ مختار ظهيرى‌ فرا گرفته‌ بود، در قم‌ در درس‌ شرح‌ لمعه‌ آيت‌ الله ستوده‌(ره‌) و درس‌ مكاسب‌ محرمه‌ آيت‌ الله اردبيلى‌ و در درس‌ بيع‌ آيت‌ الله مشكيني(ره)‌ حاضر شد و كفايه‌ را از آيت‌ الله مجاهدى‌ آموخت‌.

با پايان‌ يافتن‌ دروس‌ سطح‌ در درس‌ خارج‌ فقه‌ و اصول‌ آيات‌ عظام‌ بروجردي‌(ره‌) و امام‌ خميني‌(ره‌) شركت‌ كرد. با رحلت‌ آيت‌ الله العظمى‌ بروجردي‌(ره‌) و نيز اندكى‌ پس‌ از آن‌ هجرت‌ امام‌ خميني‌(ره‌) به‌ تركيه‌، آيت‌ الله خائفى‌ براى‌ ادامه‌ تحصيل‌ به‌ حوزه‌ علميه‌ نجف‌ رفت‌ و در درس‌ آيت‌ الله العظمى‌ خويي‌(ره‌) حاضر شد، با ورود امام‌ خميني‌(ره‌) به‌ نجف‌ اشرف‌، وى‌ ديگر بار در درس‌ امام‌ حاضر شد، ضمن‌ اينكه‌ در ايام‌ تابستان‌ به‌ محفل‌ درسى‌ آيت‌ الله العظمى‌ حكيم‌(ره‌) مي‌رفت‌.

فعاليتهاى‌ سياسى‌

آيت‌ الله خائفى‌ پس‌ از حضور در نهضت‌ مقدس‌ شهيد نواب‌ صفوى‌ سالها در خدمت‌ پير مراد خويش‌ امام‌ خميني‌(ره‌) بود.

او در قم‌ و نجف‌ همواره‌ مطيع‌ امام‌ (ره‌) بود و نهضت‌ مقدس‌ او را تأييد مي‌كرد. از جمله‌ فعاليتهاى‌ سياسى‌ او مي‌توان‌ به‌ شركت‌ داشتن‌ در انتفاضه‌ مردم‌ عراق‌ پس‌ از حمله‌ آمريكا به‌ آن‌ كشور اشاره‌ كرد، در اين‌ انتفاضه‌ كه‌ بيشتر مردم‌ عراق‌ در آن‌ شركت‌ داشتند، ماهيت‌ پليد رژيم‌ صدام‌ فاش‌ شد، به‌ گونه‌اى‌ كه‌ بسيارى‌ از مردم‌ عراق‌ در شهرهاى‌ مقدسى‌ چون‌ نجف‌ اشرف‌ به‌ خاك‌ و خون‌ كشيده‌ شدند. در مقطع‌ جنگ‌ تحميلى‌ نيز او در شهر مقدس‌ نجف‌ بسيارى‌ از جوانان‌ متدين‌ عراقى‌ را كه‌ با فشار رژيم‌ بعثى‌ راهى‌ جنگ‌ مي‌شدند مخفى‌ كرده‌ و يا به‌ خوددارى‌ از تيراندازى‌ به‌ سوى‌ نيروهاى‌ ايرانى‌ فرا مي‌خواند.

آيت‌ الله خائفى‌ پس‌ از بازگشت‌ از عراق‌ در قم‌ سكنى‌ گزيد و هم‌ اكنون‌ ضمن‌ اينكه‌ از اعضاى‌ جامعه‌ مدرسين‌ حوزه‌ علميه‌ قم‌ است‌، به‌ تدريس‌ خارج‌ فقه‌ و تربيت‌ طلاب‌ مستعد و فاضل‌ اشتغال‌ دارد.

فعاليتهاى‌ علمى‌ و فرهنگى‌

استاد خائفى‌ در سالهاى‌ عمر خود فعاليتهاى‌ بسيارى‌ در زمينه‌ علم‌ و فرهنگ‌ به‌ جامعة‌ شيعى‌ عرضه‌ داشته‌ است‌. ايشان‌ تاكنون‌ كتابهاى‌ فراوانى‌ را تأليف‌ كرده‌ از جمله‌:

تأليفات‌

1ـ سيستم‌ قضائى‌ اسلام‌

2ـ راهنماى‌ ارث‌

3ـ بحوث‌ فى‌ ولاية‌ الفقيه‌

4ـ مذاكره‌ و تنبيه‌ فى‌ ولاية‌ الفقيه‌

5ـ ذكريات‌ مشرقه‌ عن‌ حياة‌ و مواقف‌ الامام‌ الخميني‌(ره‌)

تأليفات‌ چاپ‌ نشده‌:

1ـ محاضرات‌ فى‌ البيع‌ و الخيارات‌ (تقريرات‌ درس‌ حضرت‌ امام‌ خميني‌(ره‌)

2ـ الخلل‌ فى‌ الصلاة‌ (تقريريات‌ درس‌ حضرت‌ امام‌ (ره)

3ـ شرح‌ على‌ الرسائل‌ «الثلاث‌ للامام‌ الخميني‌(قده‌)

4ـ الربا و تحليله‌ بالحيل‌ الشرعيه‌ على‌ ضوء مبنى‌ الامام‌ الخميني‌(ره‌)

5ـ شرح‌ على‌ العروة‌ الوثقى‌ از كتاب‌ صلاة‌ تا آخر عروة‌ الوثقى‌ (تقريرات‌ درس‌ آيت‌الله‌ العظمى‌ خوئي‌قده‌)

6ـ تقريرات‌ مناسك‌ حج‌ (تقريرات‌ درس‌ آقاى‌ خوئي‌)

7ـ كتاب‌ ارث‌ (تقريرات‌ درس‌ آقاى‌ خوئي‌)

8ـ بحوث‌ فى‌ القضاء

9 ـ بحوث‌ فى‌ القواعد الفقهيه‌

10ـ بحوث‌ استدلاليه‌ فى‌ الاستفتائات‌ القضائيه‌ المستحدثه‌

11ـ مناسك‌ حج‌

استاد خائفى‌ در سالهاى‌ حضور در نجف‌ اشرف‌، بسيارى‌ از كتب‌ دوره‌ سطح‌ را تدريس‌ كرد كه‌ تدريس‌ برخى‌ از آنها بارها و سالها ادامه‌ داشت‌. وى‌ هم‌ اكنون‌ ضمن‌ اينكه‌ از اعضاى‌ جامعه‌ مدرسين‌ حوزه‌ علميه‌ قم‌ است‌، به‌ تدريس‌ خارج‌ فقه‌ و تربيت‌ طلاب‌ مستعد و فاضل‌ نيز اشتغال‌ دارند.